Chủ động ứng dụng công nghệ phát triển nông nghiệp xanh

Từ quyết định đầu tư táo bạo đến làm chủ kỹ thuật

Từ khu nhà màng hơn 300m², ông Nguyễn Đình Thắng, hội viên Hội Nông dân xã Thanh Oai, người vốn quen với phương thức canh tác truyền thống đã xây dựng được quy trình sản xuất rau thủy canh bài bản, cho sản phẩm ổn định và đạt tiêu chuẩn VietGAP. Thành quả đó có được là nhờ cả một quá trình dám nghĩ, dám làm, kiên trì học hỏi và không ngừng thử nghiệm, hoàn thiện.

Năm 2021, xuất phát từ niềm đam mê với nông nghiệp sạch, đồng thời nhận thấy nhu cầu sử dụng rau an toàn của người dân ngày càng tăng, ông Thắng quyết định đầu tư hơn 500 triệu đồng xây dựng nhà màng trồng rau thủy canh. Đây là khoản đầu tư không nhỏ với một hộ sản xuất nông nghiệp.

Quyết định đầu tư đã khó, việc vận hành mô hình càng không đơn giản. Những ngày đầu, ông Thắng đối mặt không ít trở ngại do thiếu kinh nghiệm, từ việc lựa chọn giống, xác định chế độ dinh dưỡng, điều chỉnh nguồn nước đến kiểm soát nhiệt độ, độ ẩm trong nhà màng... Tất cả đều đòi hỏi kiến thức và sự tỉ mỉ.

Không nản lòng, ông Thắng chủ động tìm đến những người có chuyên môn, trong đó có các bạn trẻ làm việc trong lĩnh vực công nghệ nhưng có niềm đam mê với nông nghiệp để học hỏi. Bên cạnh đó, ông dành nhiều thời gian tự nghiên cứu tài liệu, tìm hiểu quy trình kỹ thuật, trực tiếp thử nghiệm và điều chỉnh phương pháp sản xuất cho phù hợp với điều kiện thực tế.

Chia sẻ về hành trình xây dựng mô hình, ông Thắng cho biết: “Thời gian đầu, tôi chủ yếu học hỏi kinh nghiệm từ những người có kiến thức chuyên môn, sau đó tự tìm tòi, nghiên cứu để áp dụng vào thực tế. Quá trình làm có những khó khăn, nhưng tôi luôn cố gắng điều chỉnh kỹ thuật, hoàn thiện hệ thống để cây rau sinh trưởng tốt, bảo đảm chất lượng và đáp ứng nhu cầu người tiêu dùng”.

Từ những kiến thức tích lũy được, từng bước ông hoàn thiện hệ thống nhà màng, đầu tư quạt thông gió, hệ thống phun sương điều chỉnh nhiệt độ, ứng dụng tự động hóa trong tưới nước và cung cấp dinh dưỡng cho cây trồng. Nguồn nước được kiểm soát, các chế phẩm sinh học được chú trọng sử dụng trong quá trình canh tác nhằm hạn chế những yếu tố bất lợi, hướng tới sản xuất an toàn và thân thiện với môi trường.

Điểm đáng chú ý trong mô hình là việc áp dụng kỹ thuật màng dinh dưỡng. Theo phương pháp này, dung dịch dinh dưỡng được bơm tuần hoàn qua các ống trồng, tạo thành một lớp mỏng để rễ cây hấp thụ lượng nước và dưỡng chất cần thiết. Nhờ đó, quá trình cung cấp dinh dưỡng được kiểm soát, diện tích sản xuất được tận dụng hiệu quả hơn, đồng thời hạn chế sự phụ thuộc vào điều kiện đất canh tác.

Từ chỗ vừa làm, vừa học, ông Thắng đã từng bước làm chủ các công đoạn sản xuất, từ ươm giống, chăm sóc, theo dõi sinh trưởng đến thu hoạch và kiểm soát tốt hơn chất lượng sản phẩm.

Khi chất lượng trở thành lợi thế cạnh tranh

Sau thời gian đầu tư, nghiên cứu và hoàn thiện quy trình sản xuất, mô hình rau thủy canh của gia đình ông Thắng dần đi vào ổn định. Năm 2023, mô hình được công nhận đạt tiêu chuẩn VietGAP. Đây không chỉ là sự ghi nhận đối với những nỗ lực của gia đình mà còn là dấu mốc quan trọng, khẳng định hướng sản xuất nông nghiệp an toàn, có kiểm soát và chú trọng chất lượng.

Hiện nay, trên diện tích nhà màng hơn 300m², gia đình ông trồng nhiều loại rau ăn lá được người tiêu dùng ưa chuộng như cải bẹ xanh, cải thìa, cải ngọt, rau muống... Các loại rau được bố trí sản xuất phù hợp với nhu cầu tiêu thụ. Trung bình mỗi lứa chỉ mất khoảng 20-25 ngày từ khi gieo hạt đến thu hoạch. Nhờ chủ động nguồn giống, kiểm soát quy trình chăm sóc và điều chỉnh điều kiện sinh trưởng, vườn rau duy trì được nguồn cung tương đối thường xuyên.

Đầu ra của sản phẩm được duy trì thông qua việc cung cấp rau cho các siêu thị mini và hộ tiêu thụ trực tiếp. Sau khi trừ các chi phí sản xuất, gia đình thu lãi khoảng 10 - 15 triệu đồng/tháng. Với một mô hình sản xuất trên diện tích không lớn, đây là kết quả đáng ghi nhận. Điều quan trọng hơn là hiệu quả kinh tế được tạo nên từ việc thay đổi phương thức sản xuất, nâng cao giá trị nông sản thay vì chỉ trông chờ vào việc mở rộng diện tích canh tác.

Điều đáng trân trọng hơn ở ông Thắng là tinh thần sẵn sàng chia sẻ những kiến thức, kinh nghiệm đã tích lũy được với cộng đồng. Từng trải qua giai đoạn khó khăn khi mới bắt đầu xây dựng mô hình, ông Thắng hiểu rằng đối với những hộ nông dân muốn chuyển đổi phương thức sản xuất, việc tiếp cận kiến thức và được hướng dẫn kỹ thuật có ý nghĩa rất quan trọng. Vì vậy, ông thường xuyên trao đổi, chuyển giao kỹ thuật trồng rau thủy canh cho hội viên nông dân trong và ngoài xã có nhu cầu tìm hiểu.

Vườn rau của gia đình cũng trở thành địa điểm tham quan, học tập. Tại đây, người tham quan được trực tiếp tìm hiểu hệ thống nhà màng, quy trình ươm giống, chăm sóc, cung cấp dinh dưỡng và thu hoạch rau. Những kiến thức vốn được xem là phức tạp về công nghệ được ông chia sẻ bằng chính kinh nghiệm thực tiễn, giúp người nông dân hình dung rõ hơn khả năng áp dụng vào sản xuất.

Không dừng lại ở việc trồng và cung cấp rau thương phẩm, ông Thắng còn tiếp tục nghiên cứu các giống cây phù hợp để cung cấp cho hội viên nông dân, hỗ trợ những người có nhu cầu bắt đầu xây dựng mô hình sản xuất. Đây là cách làm thiết thực nhằm đưa tiến bộ kỹ thuật đến gần hơn với người nông dân, giúp những người đi sau có thêm cơ sở tham khảo, hạn chế những bỡ ngỡ và khó khăn trong quá trình khởi nghiệp với nông nghiệp công nghệ cao.

Đánh giá về mô hình, bà Nguyễn Thị Chính, Chủ tịch Hội Nông dân xã Thanh Oai cho biết, mô hình trồng rau thủy canh đạt tiêu chuẩn VietGAP của gia đình ông Nguyễn Đình Thắng là hướng đi đáng khích lệ trong phát triển nông nghiệp tại địa phương. Mô hình thể hiện tinh thần chủ động đổi mới của người nông dân, đồng thời mở ra cơ hội nhân rộng phương thức sản xuất an toàn, ứng dụng công nghệ cao phù hợp với điều kiện thực tế; góp phần xây dựng nền nông nghiệp xanh, nâng cao đời sống nông dân và thực hiện mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội của địa phương.