Giải “cơn khát vốn xanh” cho nông nghiệp Thủ đô
Hà Nội đang thúc đẩy nông nghiệp xanh, nông nghiệp tuần hoàn, hữu cơ và ứng dụng công nghệ để nâng cao giá trị nông sản. Những mô hình này đòi hỏi đầu tư vốn lớn trong khi khả năng tiếp cận tín dụng của nông dân, hợp tác xã vẫn còn hạn chế.
Đặc biệt, với các tín dụng xanh, việc chứng minh hiệu quả và đáp ứng các tiêu chí để được vay vốn ưu đãi vẫn là một bài toán khó với nhiều nông trại, hợp tác xã.
Hợp tác xã, nông dân vẫn “khát” vốn
Chăn nuôi 4.000 con lợn theo chuỗi khép kín từ con giống, thức ăn chăn nuôi, giết mổ, sơ chế đến cung cấp cho người tiêu dùng, mỗi năm, Hợp tác xã Chăn nuôi Hoàng Long (xã Dân Hòa, Hà Nội) đưa ra thị trường khoảng 1.000 tấn thịt các loại.
Tuy nhiên, từ đầu năm đến nay, lãi suất tăng 3-4% so với cùng kỳ khiến chi phí vốn vay của hợp tác xã tăng từ 200 lên 300 triệu đồng mỗi tháng. Trong khi đó, chi phí nhân công cũng tăng, buộc đơn vị phải cắt giảm những khoản chi không cần thiết để duy trì sản xuất. Vì thế, một nguồn vốn với chi phí hợp lý vẫn là mong muốn lớn của đơn vị.

Chủ tịch HĐQT kiêm Giám đốc Hợp tác xã Chăn nuôi Hoàng Long Nguyễn Trọng Long chia sẻ: “Ngành nông nghiệp, nông dân, nông thôn rất khó phát triển và chứa đựng nhiều rủi ro như thiên tai, dịch bệnh, giá cả thị trường... Vì vậy, chúng tôi đề xuất Nhà nước và thành phố Hà Nội nên có Quỹ hỗ trợ cho nông dân và doanh nghiệp nông nghiệp vay với lãi suất ưu đãi, hợp lý, thấp hơn mặt bằng chung từ 2-3%/năm.”
Tại trang trại Kim Sơn Farm (xã Đông Anh) mỗi năm cung cấp khoảng 350.000 quả trứng, 7 tấn gà thịt cùng 100 tấn rau của quả cho các cửa hàng thực phẩm sạch. Mặc dù đầu ra tương đối ổn định, nhưng để đầu tư thêm nhà màng, thiết bị và mở rộng sản xuất, vốn vẫn là trở ngại.
Ông Nguyễn Văn Chinh, chủ trang trại Kim Sơn Farm bày tỏ mong muốn: “Chúng tôi mong lãi suất vay về dưới 7%, vì nếu trên 10% thì hoạt động sản xuất, kinh doanh của trang trại sẽ không có lợi nhuận".
Hà Nội hiện có hơn 400 mô hình kinh tế nông nghiệp xanh, tuần hoàn, hữu cơ, gắn với du lịch sinh thái, tạo ra khoảng 40% giá trị nông sản trên địa bàn. Tuy nhiên, nhiều nông dân, hợp tác xã vẫn khó tiếp cận nguồn vốn do hạn mức vay thấp, tài sản bảo đảm hạn chế và khó đáp ứng yêu cầu của các gói tín dụng ưu đãi dài hạn. Với tín dụng xanh, yêu cầu còn cao hơn. Nhiều ngân hàng chưa có tiêu chí rõ ràng thế nào là nông nghiệp sinh thái hay nông nghiệp sinh thái kết hợp du lịch để giải ngân.

Cần thêm cơ chế tín dụng ưu đãi
PGS.TS Đào Thế Anh, Chủ tịch Hội Khoa học Phát triển Nông thôn Việt Nam cho rằng, cần có cơ chế tín dụng riêng, mềm dẻo hơn cho nông nghiệp sinh thái và nông nghiệp đô thị. Đặc biệt, nên dẫn vốn thông qua các hợp tác xã, bởi đây là kênh hiệu quả giúp vùng sản xuất phát triển bền vững và đảm bảo khả năng thanh khoản dễ dàng hơn.
Để dòng vốn xanh thực sự đến được với khu vực nông nghiệp, theo PGS.TS Đào Thế Anh, cần có những sản phẩm tín dụng được thiết kế phù hợp hơn với đặc thù sản xuất. Khi tiêu chí dự án xanh rõ ràng hơn, thủ tục chứng nhận đơn giản hơn và các hợp tác xã trở thành cầu nối hiệu quả, “cơn khát vốn xanh” mới có thể được giải quyết, tạo thêm động lực để nông nghiệp Thủ đô chuyển từ sản xuất truyền thống sang những mô hình xanh, tuần hoàn và có giá trị cao hơn.

Về vấn đề này, Phó Giám đốc Sở Nông nghiêp và Môi trường Nguyễn Mạnh Phương cho biết, trong bối cảnh ngành nông nghiệp Thủ đô thường xuyên đối diện với thiên tai, dịch bệnh, cũng như để đáp ứng nhu cầu phát triển trong xu thế hiện nay, Sở đã chỉ đạo Trung tâm Khuyến nông Hà Nội nâng cao năng lực quản lý, điều hành và sử dụng có hiệu quả nguồn vốn Quỹ Khuyến nông thành phố.
Theo đó, trong quá trình giải ngân, Quỹ Khuyến nông tập trung ưu tiên hỗ trợ các mô hình ứng dụng công nghệ cao; phát triển và nhân rộng những mô hình sản xuất nông nghiệp chuyên canh quy mô lớn, các chuỗi liên kết sản xuất, mô hình chế biến, bảo quản nông sản sau thu hoạch… nhằm nâng cao giá trị ngành nông nghiệp.
“Trên cơ sở liên kết các hộ sản xuất, Quỹ Khuyến nông Hà Nội tiếp tục cho vay đối với những mô hình, hộ theo chuỗi giá trị, từ đó sẽ nâng hiệu quả sản xuất, giá trị sản phẩm cũng như thu nhập của người nông dân. Song song với đó, thực hiện tốt Nghị quyết số 53/2025/NQ-HĐND ngày 26-11-2025 của HĐND thành phố về một số chính sách phát triển nông nghiệp thành phố Hà Nội (Thực hiện khoản 2 Điều 32 Luật Thủ đô)”, ông Nguyễn Mạnh Phương nhấn mạnh.
Một số chính sách hỗ trợ cụ thể theo Nghị quyết số 53/2025/NQ-HĐND của HĐND thành phố như: Hỗ trợ tư vấn mã số vùng trồng lên đến 15 triệu đồng; hỗ trợ truy xuất nguồn gốc tối đa 20 triệu đồng; hỗ trợ chứng nhận tối đa 65 triệu đồng; hỗ trợ nhà màng, nhà lưới từ 80.000 đến 150.000 đồng/m²; hỗ trợ đầu tư phát triển giống và dây chuyền sơ chế, chế biến nông sản; ứng dụng công nghệ cao, nông nghiệp thông minh với mức hỗ trợ lên đến 1,5 tỷ đồng; nông nghiệp hữu cơ hỗ trợ từ 25 triệu đến 50 triệu đồng/ha; nông nghiệp kết hợp du lịch hỗ trợ tối đa lên đến 3 tỷ đồng.
Bài viết có sự phối hợp của Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội
Ánh Ngọc