Động lực mới thúc đẩy kinh tế số và hỗ trợ doanh nghiệp

Chính sách thiết thực này không chỉ giúp các doanh nghiệp nhỏ, hộ kinh doanh và làng nghề tiếp cận công cụ số, thương mại điện tử, mà còn là tiền đề quan trọng để thúc đẩy hệ sinh thái kinh tế số Thủ đô phát triển toàn diện.

Hỗ trợ trực tiếp các chủ thể tham gia kinh tế số

Trong bối cảnh triển khai Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, Nghị quyết số 02-NQ/TW của Bộ Chính trị về xây dựng và phát triển Thủ đô Hà Nội trong kỷ nguyên mới, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số được xác định là động lực then chốt thúc đẩy tăng trưởng nhanh, bền vững, nâng cao năng suất, chất lượng, hiệu quả và năng lực cạnh tranh của nền kinh tế.

Thực tiễn phát triển cho thấy, Hà Nội không chỉ là trung tâm chính trị - hành chính quốc gia mà còn là trung tâm lớn về giáo dục, đào tạo, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, công nghiệp công nghệ số, dữ liệu, nhân lực chất lượng cao và thị trường tiêu dùng số. Đây là điều kiện quan trọng để Thủ đô giữ vai trò tiên phong, dẫn dắt trong chuyển đổi số, phát triển kinh tế số, xã hội số và hình thành các mô hình tăng trưởng mới dựa trên tri thức, dữ liệu, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Hà Nội đang bước vào giai đoạn phát triển mới, trong đó mô hình tăng trưởng không thể chỉ dựa vào mở rộng không gian đô thị, vốn đầu tư và lao động, mà cần chuyển mạnh sang mô hình tăng trưởng dựa trên khoa học, công nghệ, dữ liệu, trí tuệ nhân tạo, nền tảng số, sản phẩm công nghệ số và công nghiệp công nghệ số. Kinh tế số phải trở thành động lực tăng trưởng quan trọng của Thủ đô, tập trung vào phát triển kinh tế dữ liệu, sản phẩm công nghệ số Make in Việt Nam, nền tảng số dùng chung, mô hình kinh doanh số, sản xuất thông minh, thương mại số, dịch vụ số và các ngành kinh tế số có giá trị gia tăng cao.

Thực tiễn triển khai chuyển đổi số tại thành phố Hà Nội đặt ra yêu cầu phải có cơ chế, chính sách cụ thể để hỗ trợ trực tiếp cho các chủ thể tham gia chuyển đổi số, phát triển chính quyền số, kinh tế số và xã hội số. Các chính sách này cần hướng vào những nội dung thiết thực và tạo động lực phát triển cho Thủ đô.

Đối với tài sản số, đây là lĩnh vực mới, có tiềm năng tạo ra ngành kinh tế mới. Hà Nội tiếp cận theo hướng thận trọng, đúng thẩm quyền, tập trung vào tài sản số gắn với tài sản thực, di sản văn hóa, sản phẩm OCOP (Chương trình mỗi xã một sản phẩm), du lịch và công nghiệp sáng tạo…

Tại kỳ họp thứ tư (diễn ra từ ngày 12 đến 15-6-2026), HĐND thành phố Hà Nội khóa XVII đã thông qua Nghị quyết số 59/2026/NQ-HĐND, nhằm cụ thể hóa các chính sách về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và các lĩnh vực ưu tiên phát triển của Thủ đô.

Nghị quyết số 59/2026/NQ-HĐND tạo điều kiện phát triển sản phẩm công nghệ số, hình thành thị trường đầu ra cho doanh nghiệp công nghệ số, hỗ trợ thử nghiệm, ứng dụng, thương mại hóa, xuất khẩu sản phẩm, dịch vụ công nghệ số do doanh nghiệp trên địa bàn thành phố Hà Nội nghiên cứu, phát triển, làm chủ công nghệ.

Bên cạnh đó, Nghị quyết số 59/2026/NQ-HĐND khuyến khích phát triển tài sản số nhưng tiếp cận thận trọng, đúng thẩm quyền đối với tài sản số; hỗ trợ số hóa, xác thực, lưu trữ, quản lý, quảng bá và thương mại hóa hợp pháp các tài sản số gắn với tài sản thực, tài sản trí tuệ, di sản văn hóa, du lịch, sản phẩm OCOP, làng nghề và công nghiệp sáng tạo… Đồng thời, nghị quyết tạo hành lang chính sách để huy động nguồn lực nhà nước và xã hội, thúc đẩy đổi mới sáng tạo, nâng cao năng suất, chất lượng, hiệu quả quản trị và năng lực cạnh tranh của Hà Nội.

Báo cáo thẩm tra của Ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường HĐND thành phố Hà Nội cho rằng, thực tiễn cho thấy nhiều nhiệm vụ chuyển đổi số có tính đặc thù về tiến độ, tính tương thích công nghệ, an toàn thông tin và vận hành liên tục mà trình tự đấu thầu thông thường khó đáp ứng kịp thời.

Cùng với việc giải quyết điểm nghẽn này, việc ban hành nghị quyết tạo hành lang pháp lý để hỗ trợ doanh nghiệp công nghệ số, phát triển công nghiệp số và tài sản số, góp phần thực hiện mục tiêu Tổng sản phẩm trên địa bàn (GRDP) tăng trưởng cao, xây dựng chính quyền số, kinh tế số, xã hội số của Thủ đô.

Các chính sách hỗ trợ được thiết kế có điều kiện, có giới hạn mức hỗ trợ, gắn với kết quả đầu ra, cơ chế nghiệm thu, thanh toán, kiểm tra, giám sát và đánh giá hiệu quả. Do đó, việc ban hành nghị quyết là hợp lý, không tạo ra sự tùy tiện trong áp dụng chính sách, không làm phát sinh xung đột với quy định của Trung ương, đồng thời tạo cơ sở pháp lý cần thiết để Hà Nội chủ động triển khai các cơ chế đặc thù, khai thác hiệu quả tiềm năng, lợi thế của Thủ đô trong chuyển đổi số và phát triển công nghệ số.

Triển khai hiệu quả phiếu hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa

Đáng chú ý, Nghị quyết số 59/2026/NQ-HĐND quy định nội dung hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa, hộ kinh doanh dưới hình thức cấp phiếu hỗ trợ (voucher) tối đa 70% chi phí (có thể lên tới 100% nếu thực hiện qua hình thức xã hội hóa) để sử dụng các công cụ số, thương mại điện tử và nền tảng số.

Theo UBND thành phố Hà Nội, để nhận voucher, sản phẩm, dịch vụ phải đã hoàn thiện hoặc có phiên bản khả dụng; có hồ sơ mô tả tính năng, hồ sơ kỹ thuật cơ bản, khả năng vận hành, cung cấp dịch vụ ổn định; có quyền sở hữu, quyền sử dụng hợp pháp hoặc quyền thương mại hóa; có thị trường mục tiêu, phương án tiếp cận thị trường quốc tế hoặc kế hoạch xuất khẩu; có hồ sơ minh chứng về khả năng thương mại hóa như khách hàng, người dùng, doanh thu, hợp đồng, đơn đặt hàng, chứng nhận, giải thưởng, cam kết hợp tác, cam kết thị trường hoặc tài liệu phù hợp khác.

Sở Khoa học và Công nghệ Hà Nội vừa thông báo kế hoạch triển khai đợt hỗ trợ thứ nhất năm 2026 về cấp phiếu hỗ trợ chuyển đổi số và phiếu hỗ trợ thương mại điện tử, thực hiện theo Nghị quyết số 59/2026/NQ-HĐND của HĐND thành phố.

Theo kế hoạch, tổng kinh phí dành cho đợt này là 50 tỷ đồng. Trong đó, 5 tỷ đồng dành riêng cho nhóm cơ sở sản xuất, kinh doanh tại các làng nghề Bát Tràng, Vạn Phúc, Chuyên Mỹ, Sơn Đồng; 5 tỷ đồng dành riêng cho nhóm có sản phẩm OCOP đạt từ 3 sao trở lên còn hiệu lực; 25 tỷ đồng dùng chung cho các nhóm ưu tiên từ G3 đến G8 (gồm các cơ sở sản xuất làng nghề, doanh nghiệp nhỏ và vừa, cơ sở du lịch, hộ kinh doanh, doanh nghiệp chuyển đổi từ hộ kinh doanh và các cơ sở thực phẩm) và 15 tỷ đồng là kinh phí chung.

Từ ngày 28-11-2026, phần kinh phí dành riêng chưa phân bổ của các nhóm ưu tiên sẽ được chuyển vào nguồn kinh phí chung để cấp phiếu cho các đối tượng đủ điều kiện theo thứ tự đăng ký. Đợt 1 dự kiến cấp khoảng 5.000-6.000 phiếu, gồm 3.000-3.500 phiếu hỗ trợ chuyển đổi số và 2.000-2.500 phiếu hỗ trợ thương mại điện tử. Số lượng thực tế phụ thuộc vào quy mô đối tượng và giá trị sản phẩm, dịch vụ được lựa chọn.

Các nhóm được ưu tiên hỗ trợ gồm: Cơ sở sản xuất, kinh doanh tại 4 làng nghề nêu trên; chủ thể có sản phẩm OCOP đạt từ 3 sao trở lên; doanh nghiệp siêu nhỏ, doanh nghiệp nhỏ, hợp tác xã và hộ kinh doanh bán hàng Việt Nam trên sàn thương mại điện tử thuộc một số ngành hàng; doanh nghiệp nhỏ và vừa hoạt động trong lĩnh vực sản xuất, chế biến, chế tạo có 100% vốn Việt Nam và cơ sở sản xuất trong khu công nghiệp, cụm công nghiệp.

Ngoài ra, chính sách còn ưu tiên cơ sở lưu trú du lịch, cơ sở kinh doanh tại các phường Hoàn Kiếm, Cửa Nam; hộ kinh doanh có doanh thu trên 1 tỷ đồng/năm; doanh nghiệp thành lập trên cơ sở chuyển đổi từ hộ kinh doanh từ ngày 1-1-2025; cơ sở thực phẩm tham gia chuỗi cung ứng cho bếp ăn trường học, bếp ăn tập thể, siêu thị, nhà hàng, chuỗi cửa hàng và nhà phân phối. Các doanh nghiệp nhỏ và vừa, hợp tác xã, hộ kinh doanh đáp ứng điều kiện nhưng không thuộc 8 nhóm ưu tiên vẫn có thể đăng ký theo nhóm đối tượng chung.

Mức hỗ trợ tối đa đối với từng sản phẩm, dịch vụ không quá 70% chi phí sử dụng và được công bố cụ thể trong danh mục hỗ trợ. Mức trần của mỗi phiếu được xác định theo quy mô đối tượng. Cụ thể, đối với hộ kinh doanh, mức trần là 10 triệu đồng đối với phiếu hỗ trợ chuyển đổi số và 20 triệu đồng đối với phiếu hỗ trợ thương mại điện tử. Đối với doanh nghiệp siêu nhỏ, mức trần của mỗi loại phiếu là 30 triệu đồng; doanh nghiệp nhỏ và hợp tác xã là 60 triệu đồng; doanh nghiệp vừa là 100 triệu đồng.

Theo Sở Khoa học và Công nghệ Hà Nội, qua làm việc trực tiếp với các địa phương, Sở ghi nhận nhu cầu về ứng dụng công nghệ số, chuyển đổi số rất lớn. Trong chiến dịch 100 ngày thực hiện các nhiệm vụ trọng tâm về chuyển đổi số của thành phố, Sở đã hỗ trợ 323.000 hộ kinh doanh tiếp cận phần mềm, gấp hai lần chỉ tiêu đề ra… Đây cũng là mục tiêu mà thành phố Hà Nội đề ra nhằm đẩy mạnh ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số tại các làng nghề, hộ kinh doanh, doanh nghiệp nhỏ và vừa, từ đó thúc đẩy phát triển kinh tế số và phát triển bền vững.

Trong hai tháng cuối năm 2026, Sở tập trung triển khai gói hỗ trợ 50-55 tỷ đồng, giúp doanh nghiệp nhỏ và vừa, hợp tác xã, hộ kinh doanh ứng dụng nền tảng số, thương mại điện tử và truy xuất nguồn gốc. Đồng thời, Sở sẽ tiếp tục làm việc trực tiếp với 10 xã, phường chuyển đổi số chậm nhất để tháo gỡ khó khăn, thúc đẩy triển khai nhiệm vụ phát triển kinh tế số.