An toàn trường học: Không thể chủ quan

Chủ động nhận diện nguy cơ và khắc phục kịp thời là việc không thể chỉ thực hiện sau khi có sự cố. Các nhà trường cần tự rà soát, không chờ đoàn kiểm tra hay phản ánh mới xử lý.

An toàn bắt đầu từ những việc nhỏ

Bảo đảm an toàn trường học không chỉ nằm ở những hạng mục lớn như phòng học, hệ thống điện hay thiết bị phòng cháy, chữa cháy mà còn cần được thực hiện trong từng hoạt động dạy và học hằng ngày. Từ thực tế quản lý nhà trường, nhà giáo Tô Văn Nhân, Hiệu trưởng Trường Trung học phổ thông Cầu Giấy (phường Nghĩa Đô) cho biết, bên cạnh việc bảo đảm an toàn giao thông, cơ sở vật chất, trang thiết bị và phòng, chống bạo lực học đường, nhà trường còn chú ý những nguy cơ trong các giờ học thực hành, thí nghiệm của học sinh.

Theo ông Nhân, để một tiết thí nghiệm diễn ra an toàn, công việc chuẩn bị phải được thực hiện từ trước giờ học, với sự phối hợp giữa nhân viên phụ trách thiết bị, thí nghiệm và giáo viên bộ môn. Căn cứ yêu cầu bài dạy, nhân viên chuẩn bị đồ dùng, thiết bị, dụng cụ, hóa chất đúng chủng loại, số lượng; sau đó kiểm tra lại và sắp xếp lên bàn hoặc khay thí nghiệm. Quy trình này giúp giáo viên thuận tiện tổ chức hoạt động, hạn chế tình trạng thiếu, nhầm hoặc sử dụng không đúng dụng cụ.

Ở khâu chuẩn bị hóa chất, sự cẩn trọng càng được đặt lên hàng đầu. Theo cô Nguyễn Thị Loan, nhân viên phụ trách công tác thí nghiệm hóa học và sinh học của Trường Trung học phổ thông Cầu Giấy, việc chuẩn bị thiết bị thí nghiệm căn cứ vào nội dung bài học và đăng ký của giáo viên. Hóa chất được pha đúng nồng độ, liều lượng quy định để bảo đảm yêu cầu của thí nghiệm. Cô cũng kiểm tra kỹ nhãn ghi tên và nồng độ trên từng dụng cụ chứa, tránh tình trạng học sinh lấy hoặc sử dụng nhầm hóa chất.

Trong giờ học, nhân viên thí nghiệm phối hợp với giáo viên hướng dẫn học sinh sử dụng thiết bị, dụng cụ đúng cách, nhắc nhở các em tuân thủ yêu cầu an toàn. Theo cô Loan, sự cẩn trọng cần được duy trì trong suốt quá trình thực hành. Mỗi dụng cụ, hóa chất phải được sử dụng đúng mục đích, đúng hướng dẫn; giáo viên và nhân viên phụ trách cùng quan sát, hỗ trợ để học sinh hình thành thói quen làm việc an toàn.

Không chỉ trong các hoạt động dạy học thường nhật, yêu cầu bảo đảm an toàn còn đặt ra cụ thể hơn đối với những trường đang tổ chức học tạm hoặc có công trình xây dựng, cải tạo. Đây là những cơ sở cần rà soát kỹ điều kiện thực tế, chủ động điều chỉnh cách bố trí lớp học, thiết bị và không gian sinh hoạt để hạn chế nguy cơ phát sinh.

Ngày 6-11, Trường Tiểu học Bế Văn Đàn (phường Đống Đa) di dời cơ sở vật chất khỏi địa điểm học tạm tại số 22 Đặng Tiến Đông đến số 2, ngõ 14 Hồ Đắc Di. Cơ sở học tạm có 8 phòng học và 4 phòng dành cho cán bộ, giáo viên. Số học sinh còn lại học nhờ tại Trường Trung học cơ sở Thịnh Quang cũ, nơi có các phòng học là công trình kiên cố. Công trình trường mới đã hoàn thành phần thô, dự kiến hoàn thiện trong năm tới.

Việc chuyển địa điểm, sắp xếp lại cơ sở vật chất là một trong những giải pháp để bảo đảm điều kiện dạy và học phù hợp trong thời gian chờ công trình mới hoàn thiện. Với các trường phải tổ chức dạy học tại địa điểm tạm, yêu cầu an toàn cần được tính đến ngay từ khâu lựa chọn, bố trí phòng học đến quản lý thiết bị và các khu vực sinh hoạt của học sinh.

Rà soát thường xuyên, xử lý ngay các nguy cơ

Trường Trung học phổ thông Nhân Chính (phường Thanh Xuân) hiện có khoảng 40 lớp với hơn 1.800 học sinh. Trong thời gian chờ công trình mới dự kiến hoàn thành vào tháng 7-2027, nhà trường đang tổ chức dạy học tại các phòng tạm. Việc rà soát, bổ sung các điều kiện an toàn tại địa điểm này được địa phương đặc biệt quan tâm.

Ngày 9-11, trao đổi với phóng viên Báo Hànộimới, đại diện UBND phường Thanh Xuân cho biết, từ cuối tuần trước, phường đã kiểm tra thực tế về các điều kiện bảo đảm an toàn tại trường. Đoàn tập trung rà soát hệ thống điện, vật liệu xây dựng, lối thoát nạn và khu vực để xe. Nhà trường được yêu cầu kiểm tra toàn bộ đường dây dẫn điện, các mối nối; luồn dây trong ống gen phù hợp, tránh tiếp xúc với vật liệu có nguy cơ gây chập điện.

Bên cạnh đó, phường yêu cầu nhà trường kiện toàn lực lượng phòng cháy, chữa cháy tại chỗ, xây dựng phương án xử lý khi xảy ra sự cố, tổ chức tập huấn cho cán bộ, giáo viên và hướng dẫn học sinh kỹ năng thoát nạn. Khu vực để phương tiện cá nhân, nhất là xe điện, cũng được đề nghị bố trí sang ô đất liền kề nhằm hạn chế nguy cơ cháy, nổ.

Sau kiểm tra, phường yêu cầu nhà trường khẩn trương khắc phục những nội dung còn tồn tại và sẽ tiếp tục kiểm tra để đánh giá kết quả thực hiện.

Từ thực tế tại các cơ sở giáo dục, Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội Nguyễn Văn Hiền nhấn mạnh, các nhà trường phải coi trọng công tác bảo đảm an toàn, từ điều kiện cơ sở vật chất trước khi đưa vào sử dụng đến quá trình quản lý, vận hành. Nhà trường cần thường xuyên kiểm tra công trình, phát hiện hư hỏng, xuống cấp hoặc nguy cơ mất an toàn để khắc phục. Việc rà soát không chỉ thực hiện theo kế hoạch mà cần duy trì hằng ngày; trách nhiệm người đứng đầu phải gắn với an toàn của giáo viên, học sinh trong mọi hoạt động.

Đối với các trường đang xây dựng, cải tạo, ông Nguyễn Văn Hiền cho rằng, phương án thuận lợi nhất là thi công tại khu đất độc lập, không ảnh hưởng đến hoạt động giáo dục. Tuy nhiên, tại Hà Nội, nhiều công trình phải triển khai theo hình thức cuốn chiếu, vừa xây dựng vừa duy trì việc dạy và học. Vì vậy, chính quyền địa phương, nhà trường và chủ đầu tư phải phối hợp chặt chẽ, phân định rõ phạm vi thi công và khu vực học tập, sinh hoạt; thường xuyên rà soát điều kiện an toàn trong từng giai đoạn, chủ động phát hiện và xử lý nguy cơ có thể ảnh hưởng đến thầy, trò.

Ông Hiền lưu ý, nhà trường chịu trách nhiệm quản lý, bảo đảm an toàn trong phạm vi hoạt động giáo dục; chủ đầu tư cần phối hợp với địa phương và nhà trường thực hiện các biện pháp an toàn trong suốt quá trình thi công. Việc phân định khu vực thi công, khu vực học tập phải rõ ràng, đi kèm kiểm tra thường xuyên để kịp thời điều chỉnh khi điều kiện thực tế thay đổi.