Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương đẩy mạnh chuyển giao kỹ thuật, nâng cao năng lực y tế tuyến dưới
Thông qua Đề án 1816 của Bộ Y tế, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương tiếp tục đẩy mạnh hoạt động đào tạo, hỗ trợ chuyên môn và chuyển giao kỹ thuật cho các cơ sở y tế địa phương trong năm 2026. Từ nâng cao năng lực xét nghiệm vi sinh, chẩn đoán bệnh truyền nhiễm đến hỗ trợ hồi sức, cấp cứu, các chương trình được triển khai theo nhu cầu thực tế, hướng tới giúp đội ngũ y tế tuyến dưới từng bước làm chủ kỹ thuật, nâng cao chất lượng điều trị và giảm áp lực chuyển tuyến.
Gắn chuyển giao với chuẩn hóa chất lượng
Tháng 9-2026, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương phối hợp với Bệnh viện Đa khoa tỉnh Ninh Bình tổ chức tập huấn chuyên đề “Vai trò của xét nghiệm vi sinh trong chẩn đoán và điều trị”, đồng thời chuyển giao gói kỹ thuật “Nuôi cấy, định danh vi khuẩn, làm kháng sinh đồ”.

Chia sẻ tại chương trình, BS.CKII Nguyễn Văn Tuyên, Phó Giám đốc Bệnh viện Đa khoa tỉnh Ninh Bình, nhấn mạnh vai trò của xét nghiệm vi sinh trong chẩn đoán, điều trị và sự cần thiết phải tăng cường phối hợp giữa các đơn vị xét nghiệm với chuyên khoa lâm sàng.
Trực tiếp giảng dạy chuyên đề, TS Văn Đình Tráng trao đổi về vai trò của xét nghiệm vi sinh, giúp đội ngũ bác sĩ cập nhật kiến thức, trao đổi kinh nghiệm trong chỉ định xét nghiệm và sử dụng kết quả xét nghiệm phục vụ điều trị. Hoạt động chuyển giao được triển khai trực tiếp tại Khoa Hóa sinh - Vi sinh, Bệnh viện Đa khoa tỉnh Ninh Bình. Dưới sự hướng dẫn của các chuyên gia Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương, cán bộ y tế địa phương được thực hành toàn bộ quy trình, từ lấy mẫu, bảo quản, vận chuyển bệnh phẩm đến nuôi cấy, định danh vi khuẩn, thực hiện kháng sinh đồ và trả kết quả.
Trong bối cảnh tình trạng kháng kháng sinh ngày càng phức tạp, việc nâng cao năng lực xét nghiệm vi sinh tại các bệnh viện địa phương không chỉ góp phần cải thiện chất lượng điều trị mà còn hỗ trợ sử dụng kháng sinh hợp lý, hạn chế nguy cơ kháng thuốc.
Đáng chú ý, Đơn vị Xét nghiệm Vi sinh thuộc Khoa Hóa sinh - Vi sinh đang hoàn thiện thủ tục đăng ký chuẩn hóa theo tiêu chuẩn ISO 15189:2022 đối với ba chỉ số xét nghiệm gồm nhuộm soi vi khuẩn, nuôi cấy định danh bằng hệ thống tự động và kháng sinh đồ bằng hệ thống tự động. Việc tiếp nhận kỹ thuật được đặt cùng yêu cầu hoàn thiện quy trình, kiểm soát chất lượng, tạo nền tảng để duy trì hoạt động chuyên môn lâu dài.
Tiếp nối chương trình, đầu tháng 10-2026, Bệnh viện Đa khoa tỉnh Ninh Bình tiếp tục tổ chức tập huấn chuyên ngành Vi sinh với chuyên đề “Hướng dẫn chỉ định xét nghiệm vi sinh; Hướng dẫn lấy và vận chuyển mẫu bệnh phẩm”.

Tại buổi tập huấn, bác sĩ Lê Thị Thu Hà, Khoa Xét nghiệm, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương, trực tiếp hướng dẫn các bác sĩ, điều dưỡng và kỹ thuật viên về những yêu cầu chuyên môn trong quá trình lấy mẫu, bảo quản và vận chuyển bệnh phẩm.
Các nội dung thảo luận tập trung vào những tình huống thường gặp trong thực hành, góp phần tăng cường phối hợp giữa các khoa lâm sàng và cận lâm sàng, hạn chế sai sót ở những khâu có thể ảnh hưởng trực tiếp đến độ chính xác của kết quả xét nghiệm.
Việc triển khai liên tiếp các hoạt động tập huấn, thực hành và chuyển giao cho thấy định hướng hỗ trợ chuyên môn có tính kế thừa, từ cập nhật kiến thức đến chuẩn hóa quy trình, hướng tới khả năng áp dụng kỹ thuật một cách ổn định tại bệnh viện địa phương.
Mở rộng đào tạo, hỗ trợ chuyên môn tại các địa phương
Trong năm 2026, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương còn phối hợp với nhiều cơ sở y tế khác để tổ chức đào tạo và xây dựng kế hoạch chuyển giao kỹ thuật theo Đề án 1816.
Tại Lào Cai, từ ngày 7 đến 9-10-2026, Bệnh viện Đa khoa số 2 tỉnh Lào Cai phối hợp với Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương tổ chức lớp tập huấn chuyên đề “Chẩn đoán, xử trí sốt cấp tính và sốt kéo dài chưa rõ nguyên nhân” với sự tham gia của 40 bác sĩ tại các bệnh viện đa khoa, chuyên khoa tuyến tỉnh và trung tâm y tế khu vực.

Ảnh: PV
Trong ba ngày tập huấn, các học viên được cập nhật kiến thức về nhận diện các dấu ấn chẩn đoán nhiễm trùng, tiếp cận người bệnh sốt cấp tính, sốt kéo dài chưa rõ nguyên nhân, hội chứng viêm họng - phát ban và chẩn đoán, điều trị một số bệnh truyền nhiễm thường gặp.
Các nội dung chuyên sâu còn bao gồm viêm màng não, viêm phổi mắc phải tại cộng đồng, nhiễm khuẩn tiêu hóa và nguyên tắc phân loại, sử dụng kháng sinh an toàn, hiệu quả.
Đối với những địa phương có địa bàn rộng, khoảng cách di chuyển đến các bệnh viện tuyến trung ương còn lớn, việc nâng cao năng lực chẩn đoán và xử trí ban đầu có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Khi cán bộ y tế tuyến dưới được trang bị kiến thức và kỹ năng phù hợp, người bệnh có thêm cơ hội được đánh giá, điều trị kịp thời ngay tại địa phương.
Bên cạnh các lớp tập huấn, tháng 7-2026, đoàn công tác Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương làm việc với Bệnh viện Hữu nghị Đa khoa Nghệ An để khảo sát, triển khai hoạt động hợp tác chuyên môn, đào tạo và chuyển giao kỹ thuật theo Đề án 1816.
Tham gia đoàn có GS.TS Nguyễn Văn Kính, chuyên gia Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương; TS Nguyễn Tuấn Khanh, Phó Viện trưởng Viện Đào tạo và Nghiên cứu Bệnh nhiệt đới và BS.CKII Phạm Minh Tuấn, Trưởng phòng Hỗ trợ chuyên môn kỹ thuật.
Các chuyên gia đã khảo sát điều kiện nhân lực, trang thiết bị, cơ sở vật chất và khả năng tiếp nhận kỹ thuật của bệnh viện địa phương, làm cơ sở xây dựng kế hoạch chuyển giao chuyên đề “Chẩn đoán, xử trí suy hô hấp và các liệu pháp oxy”.
Theo kế hoạch, các chuyên gia trong lĩnh vực Cấp cứu và Hồi sức tích cực sẽ trực tiếp đào tạo 40 học viên theo hình thức “cầm tay chỉ việc”, giúp đội ngũ y tế triển khai hiệu quả kỹ thuật trong thực hành lâm sàng.
Hướng tới chuyển giao thực chất, duy trì năng lực chuyên môn tại tuyến dưới
Từ những hoạt động tại Ninh Bình, Lào Cai và Nghệ An có thể thấy, công tác hỗ trợ tuyến dưới của Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương đang được triển khai theo nhiều hình thức, phù hợp với nhu cầu và năng lực tiếp nhận của từng cơ sở y tế.
Trong đó, đào tạo chuyên đề giúp cán bộ y tế cập nhật kiến thức, thống nhất phương pháp chẩn đoán và điều trị; hướng dẫn thực hành trực tiếp tạo điều kiện để tiếp cận, làm chủ kỹ thuật; còn khảo sát trước chuyển giao giúp xác định yêu cầu về nhân lực, thiết bị và điều kiện triển khai.
Đặc biệt, đối với những lĩnh vực có yêu cầu chuyên môn cao như xét nghiệm vi sinh, hồi sức hô hấp và chẩn đoán các bệnh truyền nhiễm, quá trình chuyển giao cần gắn với việc chuẩn hóa quy trình, kiểm soát chất lượng và đánh giá khả năng áp dụng thực tế.
Một kỹ thuật chỉ thực sự phát huy hiệu quả khi đội ngũ y tế tiếp nhận có thể chủ động thực hiện, duy trì chất lượng chuyên môn và sử dụng kết quả phục vụ điều trị thường quy. Đây cũng là cơ sở quan trọng để đánh giá tính bền vững của hoạt động đào tạo, chỉ đạo tuyến.
Thực hiện Đề án 1816 của Bộ Y tế, việc tăng cường luân phiên cán bộ, đào tạo và chuyển giao kỹ thuật từ tuyến trên xuống tuyến dưới còn góp phần thu hẹp khoảng cách về năng lực chuyên môn giữa các cơ sở y tế.
Với vai trò là bệnh viện tuyến trung ương chuyên sâu về các bệnh truyền nhiễm và nhiệt đới, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương có thế mạnh trong đào tạo, hỗ trợ chẩn đoán và điều trị các bệnh nhiễm trùng, bệnh truyền nhiễm phức tạp, xét nghiệm vi sinh và hồi sức người bệnh nặng.
Thông qua việc phát huy những thế mạnh này, các chương trình triển khai trong năm 2026 tiếp tục góp phần nâng cao chất lượng nguồn nhân lực y tế địa phương, tăng khả năng phát hiện, xử trí bệnh tại chỗ và tạo điều kiện để người dân tiếp cận dịch vụ khám, chữa bệnh chất lượng cao ngay tại nơi sinh sống.
Thái Phương - Mộc Miên