Chuyển hóa giá trị văn hóa thành năng lực kinh tế

Với chủ đề “Văn hóa kinh doanh Việt Nam - Trụ cột quan trọng chuyển hóa giá trị văn hóa thành giá trị kinh tế, góp phần kiến tạo sức mạnh tổng hợp quốc gia”, diễn đàn tập trung làm rõ vai trò của văn hóa trong phát triển doanh nghiệp, đề xuất những định hướng, giải pháp đưa các giá trị văn hóa vào thực tiễn hoạt động kinh doanh.

Văn hóa tạo nền tảng cho phát triển doanh nghiệp

Sau 10 năm triển khai Cuộc vận động “Xây dựng văn hóa doanh nghiệp Việt Nam”, những nền tảng ban đầu về giá trị và chuẩn mực văn hóa kinh doanh từng bước được hình thành. Theo ông Hồ Anh Tuấn, Trưởng Ban Tổ chức 248, Chủ tịch Hiệp hội Phát triển Văn hóa doanh nghiệp Việt Nam, việc Thủ tướng Chính phủ quyết định lấy ngày 10-11 hằng năm là Ngày Văn hóa doanh nghiệp Việt Nam và phát động Cuộc vận động đã xác lập một định hướng lâu dài: Xây dựng doanh nghiệp lớn mạnh phải đồng thời bồi đắp nền tảng văn hóa.

Từ định hướng đó, Hiệp hội từng bước xây dựng Bộ tiêu chí, công bố Bộ giá trị Văn hóa kinh doanh Việt Nam, hình thành cộng đồng doanh nghiệp đạt chuẩn và duy trì Diễn đàn “Văn hóa với Doanh nghiệp”. Những nền tảng này giúp doanh nghiệp thúc đẩy các giá trị văn hóa trong hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Tại diễn đàn năm nay, ông Hồ Anh Tuấn, Chủ tịch Hiệp hội Phát triển Văn hóa Doanh nghiệp Việt Nam nhấn mạnh, nhiều Nghị quyết của Bộ Chính trị mở ra thời cơ quan trọng để kết nối các lực lượng doanh nghiệp, nguồn lực văn hóa và cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài. Ban Tổ chức 248, Hiệp hội và cộng đồng doanh nghiệp xác định trách nhiệm đóng góp vào việc thực hiện những định hướng này bằng những công việc cụ thể.

Theo ông Hồ Anh Tuấn, các định hướng phát triển mới đặt ra yêu cầu nâng cao năng lực đổi mới, hợp tác và hội nhập của doanh nghiệp. Điều quan trọng là đưa văn hóa thực sự đi vào các quyết định quản trị và hoạt động kinh doanh hằng ngày. Chữ "tín" phải được thể hiện qua chất lượng sản phẩm và việc thực hiện cam kết; "liêm chính" phải trở thành một phần trong cơ chế quản trị; sáng tạo phải tạo ra những giá trị mới; "trách nhiệm" cần được chứng minh bằng hành động cụ thể. Khi những giá trị này được thực hành nhất quán, doanh nghiệp không chỉ củng cố niềm tin của khách hàng và đối tác mà còn nâng cao năng lực cạnh tranh, bồi đắp uy tín của doanh nghiệp Việt Nam.

Từ góc độ quốc tế, ông Jonathan Wallace Baker, Trưởng Đại diện UNESCO tại Việt Nam cho rằng, UNESCO nhìn nhận khu vực tư nhân là những người đồng kiến tạo và là nguồn cung cấp chuyên môn thực tiễn thiết yếu, mang đến năng lực vận hành, những đổi mới sáng tạo tiên tiến và tri thức chuyên ngành. Trong các hoạt động về giáo dục, chuyển đổi số và bảo vệ môi trường, hạ tầng công nghệ, năng lực hậu cần và phân tích dữ liệu của khu vực tư nhân đã góp phần nhân rộng tác động toàn cầu của UNESCO. Trên cơ sở đó, UNESCO tập hợp các bên liên quan, tạo ra không gian an toàn và trung lập, nơi đổi mới sáng tạo, chuyên môn kỹ thuật của doanh nghiệp gặp gỡ các chuẩn mực nhân văn phổ quát và tiêu chuẩn đạo đức của Liên hợp quốc, trong đó có UNESCO.

Chuyển hóa giá trị văn hóa thành động lực và sức cạnh tranh

Phát biểu tại diễn đàn, Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Lâm Thị Phương Thanh cho rằng, hệ thống tiêu chí và cơ chế tôn vinh văn hóa doanh nghiệp tập trung vào những giá trị cốt lõi của doanh nghiệp, doanh nhân như thượng tôn pháp luật, cốt cách doanh nghiệp, đạo đức kinh doanh, trách nhiệm xã hội, xây dựng thương hiệu và phát triển bền vững đã thu hút sự quan tâm, hưởng ứng của nhiều doanh nghiệp.

“Một nền kinh tế phát triển bền vững không chỉ cần những doanh nghiệp mạnh về vốn, công nghệ mà còn cần những doanh nghiệp có nền tảng văn hóa, nhân văn, có uy tín và bản sắc riêng; có trách nhiệm với đất nước, cộng đồng và khát vọng lớn vươn tầm thế giới. Các doanh nghiệp cùng hội tụ trong một hệ giá trị vững chắc sẽ tạo ra sức ảnh hưởng và năng lực cạnh tranh mạnh mẽ”, Bộ trưởng Lâm Thị Phương Thanh nhấn mạnh.

Trên tinh thần đó, Bộ trưởng Lâm Thị Phương Thanh đề nghị Hiệp hội tiếp tục xây dựng văn hóa kinh doanh gắn với xây dựng hệ giá trị quốc gia và chuẩn mực con người Việt Nam trong kỷ nguyên mới. Hiệp hội cần tăng cường tham gia xây dựng, hoàn thiện thể chế, chính sách, pháp luật và môi trường đầu tư kinh doanh; đồng hành tháo gỡ khó khăn, coi hỗ trợ doanh nghiệp xây dựng văn hóa là nhiệm vụ quan trọng trong chính sách phát triển kinh tế - xã hội.

Để hiện thực hóa những định hướng này, trong giai đoạn tới, Ban Tổ chức 248 và Hiệp hội Phát triển Văn hóa doanh nghiệp Việt Nam hướng tới phát huy vai trò đề xuất định hướng, phát triển chuẩn mực và công cụ, kết nối lực lượng, thúc đẩy thực thi và theo dõi kết quả. Doanh nghiệp giữ vai trò cùng kiến tạo, dẫn dắt và tạo giá trị; các cơ quan quản lý, tổ chức nghiên cứu, chuyên gia và đối tác đóng góp về thể chế, tri thức, nguồn lực và phương pháp đánh giá.

Một trong những nội dung trọng tâm được giới thiệu tại diễn đàn là Khung hành động phát triển Văn hóa kinh doanh Việt Nam giai đoạn 2026-2035, với mệnh đề xuyên suốt: “Văn hóa kinh doanh Việt Nam chuyển hóa giá trị văn hóa thành giá trị kinh tế, góp phần kiến tạo sức mạnh tổng hợp quốc gia”. Khung hành động được xây dựng theo cấu trúc 9-4-2, gồm chín cấu phần tạo nền tảng và công cụ thực thi, bốn chương trình tổ chức hành động và hai đề án định hướng phát triển.

Với Khung hành động 9-4-2, việc xây dựng văn hóa kinh doanh được định hướng triển khai đồng bộ hơn, từ hoàn thiện hệ giá trị, phát triển công cụ đánh giá đến tổ chức các chương trình hành động và kết nối lực lượng tham gia. Qua đó, văn hóa không dừng lại ở những tuyên ngôn hay chuẩn mực mang tính định hướng mà từng bước trở thành yếu tố hiện diện trong quản trị, điều hành và hoạt động sản xuất, kinh doanh.