Chuyển đổi số lan tỏa từ cơ sở, lấy người dân làm trung tâm

Lấy hiệu quả phục vụ làm thước đo

Tại phường Thủ Đức, chuyển đổi số được xác định là một trong những giải pháp quan trọng nhằm đổi mới phương thức quản lý, điều hành và nâng cao chất lượng phục vụ. Địa phương phát huy lợi thế kết nối giữa các trường đại học, doanh nghiệp công nghệ, chính quyền và người dân để đưa các giải pháp số vào thực tiễn.

Bám sát Nghị quyết số 57-NQ/TW, phường triển khai chuyển đổi số gắn với cải cách hành chính, Đề án 06 và Đề án “Thủ Đức số”. Các cơ quan, đơn vị chủ động thực hiện nhiệm vụ theo chức năng, đồng thời phối hợp với các tổ chức đoàn thể, khu phố và doanh nghiệp đưa tiện ích số đến gần hơn với cộng đồng.

Trong lĩnh vực kinh tế, phường hỗ trợ doanh nghiệp, hộ kinh doanh sử dụng thuế điện tử, hóa đơn điện tử, chữ ký số và thanh toán không dùng tiền mặt. Bản đồ số 3D cũng được ứng dụng để hỗ trợ người dân tra cứu thông tin quy hoạch thuộc phạm vi công khai. Trong lĩnh vực văn hóa, các không gian triển lãm số, công nghệ 3D, VR360 và kính thực tế ảo được đưa vào hoạt động tuyên truyền, giáo dục truyền thống, quảng bá hình ảnh địa phương. Đáng chú ý, phường còn xây dựng bản đồ số các điểm bỏ phiếu, tích hợp thông tin ứng cử viên, giúp cử tri thuận tiện tra cứu trong các đợt bầu cử.

Chuyển đổi số được thể hiện rõ nét trong hoạt động giải quyết thủ tục hành chính. Từ ngày 1-1 đến 30-10-2026, phường tiếp nhận 25.556 hồ sơ, trong đó có 25.541 hồ sơ trực tuyến, đạt tỷ lệ 99,9%; tỷ lệ số hóa hồ sơ đạt 98,9%. Cùng với đó, 33/33 phản ánh, kiến nghị trên Cổng dịch vụ công trực tuyến được xử lý, trả lời đúng hạn, đạt 100%.

Để tăng khả năng tương tác giữa chính quyền với người dân, phường triển khai Zalo Mini App “Chuyển đổi số phường Thủ Đức”, tạo thêm kênh tiếp cận thông tin và dịch vụ công. Địa phương đồng thời duy trì 46 Tổ công nghệ số cộng đồng với 235 thành viên, phối hợp cùng các tổ chức đoàn thể và doanh nghiệp viễn thông hướng dẫn người dân sử dụng các nền tảng, tiện ích số ngay tại khu dân cư.

Công tác nâng cao năng lực số cho đội ngũ cán bộ cũng được chú trọng. 100% cán bộ, công chức, viên chức tham gia bồi dưỡng về phong trào “Bình dân học vụ số”, kỹ năng số, an toàn thông tin và ứng dụng công nghệ trong công việc. Trí tuệ nhân tạo (AI) từng bước được ứng dụng trong hoạt động chuyên môn của các cơ quan, đơn vị.

Một điểm nhấn khác là việc khai thác Trung tâm điều hành đô thị thông minh, kết nối 71 camera giám sát, phục vụ theo dõi tình hình an ninh trật tự, giao thông và các vấn đề dân sinh. Phường cũng tăng cường hợp tác với Trường Đại học Công nghệ Kỹ thuật Thành phố Hồ Chí Minh trong nghiên cứu, triển khai thiết bị bay không người lái (UAV) hỗ trợ quản lý đô thị và xây dựng công viên số tích hợp các tiện ích thông minh.

Theo lãnh đạo phường Thủ Đức, hiệu quả chuyển đổi số không chỉ nằm ở số lượng nền tảng hay ứng dụng được triển khai, mà quan trọng hơn là những thay đổi thiết thực trong đời sống: Người dân giảm số lần đi lại, doanh nghiệp tiết kiệm thời gian thực hiện thủ tục, cán bộ xử lý công việc hiệu quả hơn và chính quyền phản hồi kịp thời hơn. Vì vậy, địa phương xác định lấy sự hài lòng của người dân, doanh nghiệp làm thước đo chất lượng chuyển đổi số.

Huy động sức mạnh cộng đồng trong chuyển đổi số

Cùng với phường Thủ Đức, phường Đông Hòa cũng đang triển khai nhiều giải pháp nhằm thúc đẩy chuyển đổi số toàn diện, từng bước hình thành môi trường số trong hoạt động quản lý, sản xuất, kinh doanh và đời sống xã hội.

Trong phát triển kinh tế số, phường tập trung hỗ trợ hộ kinh doanh, hợp tác xã và doanh nghiệp tiếp cận thương mại điện tử, bán hàng trên các nền tảng trực tuyến và sử dụng thanh toán điện tử. Thông qua hoạt động tuyên truyền, tập huấn, người dân được hướng dẫn xây dựng cửa hàng số, quảng bá sản phẩm trên mạng xã hội và các sàn thương mại điện tử, qua đó mở rộng thị trường tiêu thụ.

Để đưa chuyển đổi số đến từng khu dân cư, phường thành lập 16 Tổ công nghệ số cộng đồng tại 16 khu phố. Các tổ tập trung phổ cập kỹ năng số cơ bản, hướng dẫn sử dụng dịch vụ công trực tuyến và các tiện ích công nghệ, trong đó chú trọng hỗ trợ người cao tuổi, lao động tự do và học sinh.

Phường cũng phối hợp với doanh nghiệp viễn thông, công nghệ thông tin tổ chức tập huấn kỹ năng số, ứng dụng AI cho thành viên các tổ công nghệ số cộng đồng. Các tổ chức chính trị - xã hội được huy động tham gia hướng dẫn hội viên, đoàn viên sử dụng công nghệ, góp phần mở rộng phạm vi tiếp cận và lan tỏa kỹ năng số trong cộng đồng.

Đáng chú ý, trong tháng 10-2026, phường Đông Hòa tổ chức chuỗi hoạt động “Đông Hòa số - 10 ngày hành động” với nhiều nội dung thiết thực như khu phố số, trường học số, “Bình dân học vụ số”, ứng dụng AI và công nghệ trong đời sống. Chương trình thu hút khoảng 1.000 lượt cán bộ, công chức, người dân và doanh nghiệp tham gia; riêng ngày 10-10 có khoảng 500 lượt người dự.

Thông qua các hoạt động trải nghiệm, hướng dẫn trực tiếp, người dân có thêm cơ hội tiếp cận công nghệ, nhận diện lợi ích của chuyển đổi số và chủ động ứng dụng vào công việc, sinh hoạt hằng ngày. Sự tham gia của đông đảo người dân, doanh nghiệp cũng cho thấy chuyển đổi số không còn là nhiệm vụ riêng của cơ quan nhà nước mà đang trở thành quá trình cần sự đồng hành của toàn xã hội.

Trong 2 tháng cuối năm 2026, phường Đông Hòa xác định 8 nhiệm vụ trọng tâm nhằm tiếp tục nâng cao hiệu quả chuyển đổi số. Trong đó, địa phương chú trọng đổi mới nhận thức, tăng cường trách nhiệm của cấp ủy, chính quyền, phát huy vai trò của người dân và doanh nghiệp; đồng thời quan tâm phát triển, thu hút nguồn nhân lực chất lượng cao, đáp ứng yêu cầu phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Phường cũng đặt mục tiêu đẩy mạnh ứng dụng công nghệ trong hoạt động của các cơ quan thuộc hệ thống chính trị, nâng cao hiệu quả quản trị và chất lượng quản lý nhà nước trên các lĩnh vực, gắn chuyển đổi số với nhiệm vụ bảo đảm quốc phòng, an ninh.

Thực tiễn triển khai tại phường Thủ Đức và Đông Hòa cho thấy, chuyển đổi số ở cấp cơ sở đang được cụ thể hóa bằng những mô hình, giải pháp gắn với nhu cầu thực tế. Từ cải cách thủ tục hành chính, hỗ trợ sản xuất, kinh doanh đến phổ cập kỹ năng số trong cộng đồng, các địa phương đều hướng tới mục tiêu chung là xây dựng chính quyền số, phát triển kinh tế số và xã hội số.

Đây cũng là nền tảng quan trọng để Thành phố Hồ Chí Minh phát huy tiềm năng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, từng bước hiện thực hóa mục tiêu trở thành trung tâm kinh tế, tài chính, khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo của châu Á vào năm 2045 theo định hướng của Bộ Chính trị.