Người tổ trưởng tận tâm, giữ bình yên khu dân cư bằng công tác hòa giải

Với 8 năm gắn bó với công tác hòa giải ở cơ sở, ông Nguyễn Vinh Quang đã góp phần tháo gỡ nhiều mâu thuẫn ngay từ khu dân cư, giữ gìn tình làng nghĩa xóm và sự bình yên trong đời sống cộng đồng.

Lấy sự tin tưởng của người dân làm nền tảng

Ở khu dân cư, không phải mâu thuẫn nào cũng bắt nguồn từ những vấn đề lớn. Đôi khi, chỉ một bất đồng trong cách dạy con, tiếng gà gáy vào sáng sớm hay những va chạm trong sinh hoạt thường ngày cũng có thể khiến tình cảm gia đình, hàng xóm trở nên căng thẳng. Bởi vậy, người làm công tác hòa giải không chỉ cần sự am hiểu mà còn phải có uy tín, sự kiên nhẫn và cách ứng xử khéo léo để các bên tìm được tiếng nói chung.

Đó cũng là kinh nghiệm được ông Nguyễn Vinh Quang đúc rút sau 8 năm tham gia công tác hòa giải tại Tổ dân phố số 26, phường Kim Liên. Với vai trò Tổ trưởng tổ dân phố, đồng thời là tổ viên tổ hòa giải, ông Nguyễn Vinh Quang thường xuyên tiếp nhận phản ánh, nắm bắt tình hình và trực tiếp tham gia tháo gỡ những bất đồng phát sinh trong đời sống nhân dân.

Tổ dân phố số 26 hiện có khoảng 1.000 hộ dân, hơn 3.000 nhân khẩu. Địa bàn rộng, dân cư đông khiến công việc của người tổ trưởng không ít vất vả. Theo ông Quang, muốn hòa giải hiệu quả, trước hết phải nắm chắc sự việc, tìm hiểu mâu thuẫn bắt nguồn từ đâu và lắng nghe đầy đủ ý kiến của những người trong cuộc.

Theo đó, khi có vụ việc phát sinh, ông thường gặp gỡ từng bên để tìm hiểu nguyên nhân, đồng thời tham khảo ý kiến những hộ dân xung quanh nhằm có thêm thông tin. Trên cơ sở đó, ông trao đổi với chi bộ, cấp ủy và Ban công tác Mặt trận để cùng phối hợp giải quyết. Tùy tính chất vụ việc, tổ hòa giải còn huy động sự tham gia của Hội Phụ nữ, Hội Cựu chiến binh, Đoàn Thanh niên nhằm lựa chọn cách tiếp cận phù hợp.

Theo ông Quang, thuận lợi lớn nhất của người làm công tác hòa giải ở khu dân cư chính là sự tin tưởng của nhân dân. Khi đã tạo dựng được sự gần gũi, gắn bó, những lời khuyên, sự phân tích có tình, có lý sẽ dễ được người dân tiếp nhận hơn. Đặc biệt, việc giải thích những quy định pháp luật liên quan giúp các bên hiểu vấn đề, từ đó chủ động nhường nhịn, bỏ qua những bất đồng không đáng có.

Kiên trì tháo gỡ từ những chuyện đời thường

Trong những vụ việc từng tham gia giải quyết, ông Quang nhớ nhất một mâu thuẫn gia đình xuất phát từ chuyện dạy bảo con cái. Do bất đồng trong cách chăm sóc, giáo dục con, hai vợ chồng thường xuyên xảy ra cãi vã. Có thời điểm, người chồng nóng giận, thậm chí đe dọa dùng xăng đốt. Người vợ đã gọi lực lượng công an đến hỗ trợ nhưng ban đầu gia đình không mở cửa, không muốn người ngoài can thiệp vì cho rằng đây là chuyện riêng.

Trước tình huống căng thẳng, với vai trò là người làm công tác hòa giải tại tổ dân phố, ông Quang trực tiếp đến gặp gỡ, tìm hiểu sự việc và kiên trì phân tích, thuyết phục gia đình bình tĩnh giải quyết mâu thuẫn. Bằng sự quen biết và uy tín đã tạo dựng trong nhiều năm ở khu dân cư, ông đã thuyết phục được gia đình mở cửa để cùng trò chuyện, tìm hiểu sự việc.

Không lựa chọn cách trách móc hay phân định đúng sai ngay lập tức, ông Quang kiên trì gặp gỡ, trò chuyện riêng với từng người. Từ những câu chuyện sinh hoạt hằng ngày, ông nhẹ nhàng phân tích để hai vợ chồng hiểu rằng việc chăm sóc, dạy dỗ con cái cần có sự chia sẻ, đồng hành của cả hai thay vì để những nóng giận nhất thời đẩy mâu thuẫn đi quá xa. Sự kiên trì ấy được duy trì trong khoảng một đến hai tuần. Dần dần, hai vợ chồng hiểu ra vấn đề, cuộc sống gia đình trở lại hòa thuận. Sau khi sự việc được giải quyết, gia đình còn sang cảm ơn ông vì đã giúp tháo gỡ bất đồng.

Không chỉ những mâu thuẫn trong nội bộ gia đình, ông Quang còn kiên trì tháo gỡ những bất đồng phát sinh trong quan hệ giữa các hộ hàng xóm. Cụ thể, một trường hợp khác xảy ra năm 2021 giữa hai hộ hàng xóm, chỉ cách nhau một nhà. Một gia đình nuôi gà tre làm cảnh, nhưng tiếng gà gáy vào khoảng 3-4 giờ sáng và giữa trưa thường xuyên ảnh hưởng đến sinh hoạt, nghỉ ngơi của hộ bên cạnh.

Từ chuyện tưởng chừng nhỏ nhặt, hai bên nảy sinh tranh cãi. Người nuôi gà cho rằng việc nuôi gà không bị cấm, trong khi hộ còn lại mong muốn bảo đảm sự yên tĩnh trong sinh hoạt. Nắm bắt sự việc, ông Quang đã phối hợp với cảnh sát khu vực đến gặp gỡ, trao đổi và vận động hộ nuôi gà. Sau một thời gian thuyết phục, người nuôi gà đồng ý chuyển gà sang nơi khác, tránh tiếp tục gây ảnh hưởng đến hàng xóm.

Với ông Quang, những vụ việc như vậy tuy không lớn nhưng nếu không được quan tâm, giải quyết kịp thời có thể khiến quan hệ giữa các gia đình trở nên căng thẳng. Vì thế, hòa giải không đơn thuần là đứng ra giải quyết khi mâu thuẫn đã xảy ra mà quan trọng hơn là chủ động nắm bắt tình hình, phát hiện sớm những dấu hiệu bất đồng để có biện pháp tháo gỡ.

Bên cạnh việc trực tiếp gặp gỡ, ông còn duy trì trao đổi thông tin với người dân qua nhóm Zalo của tổ dân phố, thường xuyên thông báo về tình hình an ninh, trật tự và những công việc chung tại địa bàn. Trong quá trình đi nắm tình hình, khi tiếp nhận phản ánh về những dấu hiệu phức tạp, ông chủ động báo cáo cảnh sát khu vực để phối hợp kiểm tra, xử lý. Nhờ đó mà thời gian gần đây, trên địa bàn Tổ dân phố số 26 không xảy ra những vụ việc lớn hay tranh chấp đáng kể.

Từ những việc làm cụ thể, ông Nguyễn Vinh Quang cho thấy vai trò của người hòa giải ở cơ sở không nằm ở những điều lớn lao mà được thể hiện qua sự có mặt đúng lúc, thái độ lắng nghe và cách ứng xử thấu tình, đạt lý. Mỗi mâu thuẫn được tháo gỡ không chỉ giúp các bên tìm lại tiếng nói chung mà còn góp phần vun đắp sự gắn bó trong cộng đồng dân cư. Bằng sự tận tâm và trách nhiệm, những người làm công tác hòa giải như ông đang góp phần giữ gìn tình làng nghĩa xóm, xây dựng khu dân cư phường Kim Liên ngày càng đoàn kết, bình yên.