Gặp lại “Bệnh nhân người Anh” trong “tấm áo” bản dịch mới
Tiểu thuyết “Bệnh nhân người Anh” mở ra câu chuyện đầy ám ảnh về tình yêu, ký ức, những mất mát và số phận con người giữa khung cảnh hoang tàn của Thế chiến 2. Không đơn thuần viết về chiến tranh, cuốn sách đưa người đọc bước vào hành trình khám phá những bí mật sâu kín của tâm hồn và sức mạnh của tình người trong hàn gắn những linh hồn tan vỡ.
Là tác phẩm nổi tiếng của tác giả Michael Ondaatje, “Bệnh nhân người Anh” từng được đánh giá là “cuốn tiểu thuyết hiếm hoi khiến người đọc muốn quay lại nhiều lần, mỗi lần đều tìm thấy một bất ngờ mới”. Ngay khi mới ra mắt năm 1992, tiểu thuyết không chỉ giành giải Booker danh giá, mà 26 năm sau, tác phẩm tiếp tục vượt qua hàng loạt cái tên lừng lẫy khác để được trao giải Golden Man Booker năm 2018.

Sức ảnh hưởng của tác phẩm còn vượt xa khỏi khuôn khổ một tác phẩm văn học đơn thuần khi bản chuyển thể điện ảnh năm 1996 của đạo diễn Anthony Minghella đã giành 9 giải Oscar, và giành Giải Quả cầu vàng, giải BAFTA cho phim hay nhất vào năm 1997, trở thành một trong những bộ phim kinh điển nhất thập niên 90.
Từ đó đến nay, tiểu thuyết “Bệnh nhân người Anh” đã được dịch ra 40 ngôn ngữ trên khắp thế giới. Tại Việt Nam, sau nhiều vắng bóng, mới đây, bản dịch mới tiểu thuyết “Bệnh nhân người Anh” do dịch giả Đoàn Thanh Toàn chuyển ngữ đã được NXB Văn học và San Hô books liên kết xuất bản.
Câu chuyện tiểu thuyết đưa độc giả đến với những ngày cuối cùng của Thế chiến II, tại một biệt thự bỏ hoang ở Italia, nơi cô y tá Hana ở lại chăm sóc bệnh nhân cuối cùng của mình - người đàn ông được cứu khỏi một vụ cháy máy bay, toàn thân bị bỏng và gương mặt biến dạng. Sau đó, hai người đàn ông khác cũng đến trú ngụ nơi biệt thự này, mỗi người đều mang trong mình những thương tổn và mất mát riêng. Đó là Kip - một người lính công binh tháo bom quả cảm, và Caravaggio - một tên trộm tài ba được chiêu mộ làm gián điệp đã bị cắt mất hai ngón tay.
Trong không gian tĩnh lặng nhưng chất chứa bất an ấy, những câu chuyện đời dần được hé mở qua lời kể đứt đoạn, chập chờn của “bệnh nhân người Anh” - thực ra là một phi công người Hungary có tên là Laszlo de Almásy. Từ những cơn gió sa mạc trong ký ức của Almásy cho đến những bí mật đau đớn về mối tình đầy ngang trái của ông với Katharine Clifton - một phụ nữ đã có chồng, tiểu thuyết từng bước tái hiện bức tranh phức tạp về tình yêu và định mệnh nghiệt ngã của con người khi bị cuốn vào guồng quay khốc liệt của lịch sử.
Tình yêu trong cuốn sách không được khắc họa như một câu chuyện lãng mạn, mà là thứ tình cảm phức tạp, nhiều giằng xé của những con người đến từ đất nước khác nhau, mang những màu da khác nhau. Như Hana và Kip, hai người mang những chấn thương tâm lý đã gặp nhau tại tu viện đổ nát, để rồi vừa cố gắng sống sót, vừa nương tựa vào nhau mà nhặt nhạnh những mảnh vỡ của chính mình.
Với chiều sâu nội dung cùng cách kể chuyện giàu chất văn chương, tiểu thuyết “Bệnh nhân người Anh” phù hợp với những độc giả yêu thích các tác phẩm văn học kinh điển, quan tâm đến những cuốn sách từng được nhận giải thưởng, hay muốn đọc những góc nhìn khác về chiến tranh, chủng tộc, tình yêu và bản sắc.
Tác giả Michael Ondaatje sinh năm 1943 tại Sri Lanka. Ông di cư sang Anh rồi định cư tại Canada. Ông tốt nghiệp Cử nhân Nghệ thuật tại Đại học Toronto và hoàn thành chương trình Thạc sĩ tại Đại học Queen's. Ông là một nhà thơ trước khi trở thành một trong những tiểu thuyết gia có ảnh hưởng nhất của văn học Canada.
Đỉnh cao trong sự nghiệp của ông là tiểu thuyết “Bệnh nhân người Anh”, ngoài ra còn có các tác phẩm tiêu biểu khác như “In the Skin of a Lion” (Dưới lớp da sư tử), “Anil’s Ghost” (Bóng ma của Anil), “Warlight” (Ánh sáng thời chiến). Ông đã được trao Huân chương Canada cho những đóng góp vĩ đại vào nền văn hóa và văn học của đất nước này.
Vân Lam