Tích cực tham gia, thụ hưởng tiện ích số

Kết quả này phản ánh những nỗ lực của Thủ đô trong thúc đẩy nghiên cứu, phát triển, đổi mới sáng tạo, gắn với nâng cao chất lượng cuộc sống và phát triển con người. Với sự vào cuộc đồng bộ, quyết liệt của cả hệ thống chính trị, chuyển đổi số tại Hà Nội đang từng bước đi vào thực chất, hướng tới nâng cao hiệu quả quản lý, quản trị và kiến tạo phát triển.

Tuy nhiên, hiệu quả của quá trình này không chỉ được đo bằng số lượng nền tảng được xây dựng hay tiện ích được cung cấp, mà còn ở khả năng tiếp cận, sử dụng và thụ hưởng của người dân. Có nền tảng tốt, có tiện ích thiết thực nhưng người dân chưa chủ động tham gia thì chuyển đổi số khó tạo ra sự chuyển biến đồng bộ và bền vững.

Đó cũng là lý do ngay từ đầu năm 2026, UBND thành phố ban hành Kế hoạch số 20/KH-UBND về hoạt động của Tổ Chuyển đổi số cộng đồng trên địa bàn thành phố.

Mục tiêu là đưa nền tảng và kỹ năng số đến từng hộ gia đình, giúp người dân tương tác với chính quyền trên môi trường số, đồng thời tiếp cận và sử dụng hiệu quả các tiện ích thiết yếu. Với phương châm “đi từng ngõ, gõ từng nhà, hướng dẫn từng người”, các tổ chuyển đổi số cộng đồng giữ vai trò nòng cốt trong triển khai phong trào “Bình dân học vụ số”, phổ cập kỹ năng số cơ bản và hỗ trợ người dân từng bước hình thành thói quen sử dụng công nghệ.

Cùng với đó, các mô hình “Đại sứ số”, “Gia đình số”, “Chợ số - Nông thôn số”, “Mỗi công dân - Một danh tính số” góp phần lan tỏa kỹ năng số đến cộng đồng. Đây là những cách làm thiết thực nhằm thu hẹp khoảng cách số giữa các khu vực, hỗ trợ người dân sử dụng dịch vụ công trực tuyến, thanh toán không dùng tiền mặt và các nền tảng số thiết yếu, từng bước hình thành công dân số.

Thực tế cho thấy, người dân ở khu vực nông thôn, miền núi đã chủ động tiếp cận các công cụ số để quảng bá, tiếp thị và bán hàng trên không gian mạng. Việc sử dụng các nền tảng số cũng giúp người dân thực hiện thủ tục hành chính thuận tiện hơn, giảm thời gian và công sức đi lại.

Trong chiến dịch cao điểm 100 ngày chuyển đổi số tại 126 xã, phường, đã có 231.026/431.865 doanh nghiệp nhỏ và vừa được hỗ trợ; 426/432 chợ triển khai thanh toán không dùng tiền mặt.

Không chỉ mang lại thuận lợi trong sản xuất, kinh doanh và giải quyết thủ tục hành chính, việc nâng cao nhận thức, kỹ năng số còn góp phần giúp người dân nhận diện những thủ đoạn lừa đảo ngày càng tinh vi trên không gian mạng. Đây là những kết quả tích cực, song chưa phải đích đến cuối cùng.

Chuyển đổi số là quá trình liên tục, đòi hỏi các nền tảng phải thường xuyên được hoàn thiện, nâng cấp, đồng thời người dân cũng cần chủ động cập nhật kiến thức, rèn luyện kỹ năng để thích ứng với sự phát triển nhanh chóng của công nghệ.

Mới đây, UBND thành phố tiếp tục ban hành Công văn số 5352/UBND-NC về việc đẩy mạnh tuyên truyền, nâng cao nhận thức, kỹ năng số, khuyến khích người dân chủ động tham gia, thụ hưởng các chính sách, tiện ích số trên địa bàn thành phố Hà Nội.

Theo đó, các sở, ban, ngành và UBND các xã, phường được yêu cầu tăng cường tuyên truyền về quyền lợi, trách nhiệm của công dân số; phổ biến chính sách miễn, giảm phí, lệ phí và các tiện ích số thuộc lĩnh vực quản lý bằng hình thức ngắn gọn, dễ hiểu, gắn với lợi ích thiết thực.

Đặc biệt, việc hướng dẫn, hỗ trợ người cao tuổi, người yếu thế và những người còn hạn chế về kỹ năng số cần được chú trọng để bảo đảm mọi người dân đều có cơ hội tiếp cận, sử dụng các tiện ích số.

Sự chủ động của chính quyền tạo điều kiện cần, nhưng sự tham gia tích cực của người dân mới là điều kiện đủ để các tiện ích số phát huy giá trị trong đời sống. Học tập kỹ năng số là quá trình liên tục, bởi công nghệ và các nền tảng phục vụ đời sống luôn thay đổi. Ngay cả những kỹ năng từng thành thạo cũng có thể mai một nếu không thực hành, ứng dụng thường xuyên, nhất là với những người ít sử dụng thiết bị công nghệ trong công việc hằng ngày.

Tham gia các lớp “Bình dân học vụ số”, chủ động cập nhật kiến thức và thường xuyên sử dụng các nền tảng số không chỉ giúp mỗi người giải quyết công việc thuận tiện hơn, mở rộng cơ hội kinh doanh mà còn nâng cao khả năng tự bảo vệ trước những rủi ro trên không gian mạng. Khi người dân thực sự làm chủ các tiện ích số, chuyển đổi số mới đi sâu vào đời sống, góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống, đồng thời thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội.