Tăng giám sát, ngăn cuộc đua lãi suất huy động

Không để lãi suất huy động gây áp lực lên lãi suất cho vay

Tại cuộc họp, Thống đốc Phạm Đức Ấn nhấn mạnh, để giảm lãi suất cho vay, các ngân hàng phải đồng thời tiết giảm chi phí hoạt động, chia sẻ lợi nhuận và giảm chi phí huy động vốn. Lãi suất huy động là một trong những cấu phần quan trọng của chi phí vốn; nếu các ngân hàng tiếp tục đẩy lãi suất tiền gửi lên cao sẽ khó có cơ sở để giảm lãi suất cho vay.

Việc giảm lãi suất không thực hiện cào bằng mà cần hướng đến đúng đối tượng, tập trung hỗ trợ lĩnh vực sản xuất, kinh doanh và các lĩnh vực ưu tiên. Chính sách cần được xem xét đối với cả dư nợ hiện hữu và khoản vay mới, giúp doanh nghiệp giảm gánh nặng tài chính, tạo điều kiện duy trì và mở rộng hoạt động.

Yêu cầu này được đặt ra trong bối cảnh kinh tế quốc tế diễn biến phức tạp, rủi ro lạm phát và biến động thị trường tài chính gia tăng, trong khi nhu cầu vốn trong nước phục vụ mục tiêu tăng trưởng kinh tế tiếp tục ở mức cao.

Theo định hướng được thống nhất tại cuộc họp, các ngân hàng cần điều chỉnh giảm tối thiểu 0,5 điểm phần trăm/năm lãi suất tiền gửi niêm yết đối với các kỳ hạn từ 6 tháng trở lên; không chạy đua tăng lãi suất huy động, tránh cạnh tranh thiếu lành mạnh gây bất ổn thị trường tiền tệ. Đối với cho vay, các ngân hàng tập trung giảm từ 1,5-2 điểm phần trăm/năm cho lĩnh vực sản xuất, kinh doanh và các lĩnh vực ưu tiên.

Để bảo đảm chủ trương giảm lãi suất được thực thi hiệu quả, NHNN sẽ tiếp tục theo dõi chặt chẽ diễn biến lãi suất tiền gửi, lãi suất cho vay và việc công bố lãi suất cho vay trên trang thông tin điện tử của các ngân hàng.

Công tác thanh tra, kiểm tra, giám sát việc chấp hành chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và NHNN về lãi suất sẽ được tăng cường; các hành vi vi phạm trong hoạt động huy động vốn và cấp tín dụng của ngân hàng thương mại sẽ bị xử lý nghiêm.

Song song với giảm lãi suất, các tổ chức tín dụng phải hướng dòng vốn vào sản xuất, kinh doanh, lĩnh vực ưu tiên và các động lực tăng trưởng kinh tế; kiểm soát chặt tín dụng đối với lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro, không hạ chuẩn cho vay hoặc đánh đổi chất lượng tín dụng để tăng trưởng quy mô.

NHNN cũng tiếp tục điều hành chính sách tiền tệ phù hợp, sẵn sàng hỗ trợ thanh khoản cho các ngân hàng thương mại khi cần thiết, góp phần ổn định thị trường tiền tệ và tạo điều kiện giảm chi phí vốn cho nền kinh tế.

Thách thức cân đối lãi suất đầu ra, đầu vào

Trong ngày 19-10, nhiều ngân hàng tiếp tục công bố giảm suất.

Theo đó, từ hôm nay, Agribank triển khai chương trình giảm lãi suất cho vay tới 2 điểm phần trăm/năm so với lãi suất thông thường, tập trung vào lĩnh vực ưu tiên và khách hàng sản xuất, kinh doanh. Dư nợ cho vay của Agribank đạt hơn 2,1 triệu tỷ đồng, tăng 8,8% so với đầu năm. Riêng trong tháng 9-2026, dư nợ tín dụng tăng khoảng 36.000 tỷ đồng. Nguồn vốn tiếp tục được ưu tiên cho nông nghiệp, nông thôn, doanh nghiệp nhỏ và vừa, sản xuất, kinh doanh cùng các lĩnh vực và dự án trọng điểm quốc gia.

Trong khi đó, Sacombank dành nguồn vốn ưu đãi lên đến 40.000 tỷ đồng cho khách hàng doanh nghiệp, với mức giảm lãi suất cho vay 2 điểm phần trăm/năm và lãi suất ưu đãi từ 8,5%/năm theo điều kiện chương trình. Đối tượng thụ hưởng gồm doanh nghiệp trong nước hoạt động ở các ngành nghề chủ lực, có nhu cầu bổ sung vốn phục vụ sản xuất, kinh doanh; doanh nghiệp xuất nhập khẩu và doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài (FDI), là những nhóm khách hàng gắn với các lĩnh vực được Chính phủ và Ngân hàng Nhà nước ưu tiên hỗ trợ.

Theo ông Loic Faussier, Tổng Giám đốc Sacombank, ngân hàng xác định sự phát triển của mình gắn liền với sức khỏe của nền kinh tế và thành công của khách hàng. Sacombank tiếp tục nâng cao hiệu quả quản trị, tối ưu chi phí vận hành và đẩy mạnh chuyển đổi số để tạo nền tảng triển khai các chính sách tín dụng linh hoạt, thiết thực hơn.

Các chương trình của các ngân hàng cho thấy nỗ lực đưa nguồn vốn ưu đãi đến gần hơn với doanh nghiệp và hoạt động sản xuất, kinh doanh. Tuy nhiên, mức lãi suất thực tế mà từng khách hàng được hưởng còn phụ thuộc vào điều kiện chương trình, hồ sơ vay vốn và đối tượng áp dụng.

Ông Lê Ngọc Lâm, Chủ tịch HĐQT BIDV cho biết, khi thực hiện giảm lãi suất trong bối cảnh hiện nay, thách thức lớn nhất là phải giảm lãi suất đầu vào sao cho hợp lý. Điều này vừa phải đảm bảo quyền lợi cho người gửi tiền, khuyến khích họ tiếp tục gửi tiền vào ngân hàng, vừa phải tính đến tác động của việc giảm lãi suất không hợp lý tới hành vi của người gửi. Đây là bài toán đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa toàn ngành ngân hàng, Ngân hàng Nhà nước và các ngân hàng thương mại để tìm ra mức lãi suất đầu vào hợp lý, từ đó có được mức lãi suất đầu ra hợp lý cho nền kinh tế. Các ngân hàng, đặc biệt là các ngân hàng thương mại nhà nước, khẳng định rằng chúng tôi sẵn sàng giảm lợi nhuận để giảm lãi suất đầu ra cho nền kinh tế.

Cùng chung định hướng, Ngân hàng Á Châu (ACB) đã ngay lập tức triển khai các chương trình. Đầu tiên là sẽ giảm lãi suất trên biểu lãi suất huy động vào hôm nay và có hiệu lực vào ngày mai. Đồng thời, ACB cũng triển khai chương trình cho vay đặc biệt đối với các doanh nghiệp là giảm từ 1,5% đến 2%.

Đề cập đến thông điệp mạnh mẽ từ lãnh đạo NHNN rằng nếu các ngân hàng thương mại không tuân thủ chỉ đạo thì sẽ xem xét điều chỉnh giảm chỉ tiêu tăng trưởng tín dụng, ông Từ Tiến Phát, Tổng giám đốc Ngân hàng TMCP Á Châu (ACB) cho biết, đây là một thông điệp mạnh mẽ giúp củng cố kỷ luật thị trường.

Việc điều chỉnh giảm lãi suất chắc chắn sẽ ảnh hưởng đến hoạt động kinh doanh của chính ngân hàng đó và khách hàng của họ. Tuy nhiên, hệ thống ngân hàng sẽ chung tay vì kỷ luật thị trường, đồng thời ông tin rằng thời gian tới NHNN sẽ tiếp tục linh hoạt với chính sách tiền tệ để gia tăng sự hỗ trợ cho hệ thống.