Thêm điểm tựa cho người có công
Hà Nội là một trong những địa phương có số lượng người có công và thân nhân người có công lớn nhất cả nước.
Cùng với việc thực hiện đầy đủ chính sách của trung ương, thành phố đã ban hành nhiều cơ chế, dành nguồn lực nâng mức trợ cấp hằng tháng, mức quà dịp lễ, Tết; hỗ trợ chăm sóc sức khỏe, nhà ở và tu bổ công trình ghi công. Những chính sách ấy đang tạo thêm điểm tựa vật chất, tinh thần cho các gia đình chính sách.

Ấm áp nghĩa tình
Tại nhà bà Hà Thị Tẹo ở xã Đoài Phương, buổi thăm hỏi của Sở Nội vụ nhân kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947 - 27/7/2026) diễn ra đầm ấm.
Bà Tẹo là vợ liệt sĩ Nguyễn Văn Tiệp, người đã hy sinh tại chiến trường miền Nam năm 1969. Ngoài 90 tuổi, lại bị tai biến nặng, bà Tẹo không thể tự đi lại, mọi sinh hoạt đều cần con cháu hỗ trợ. Dịp này, thành phố trao tặng bà 10 triệu đồng tiền mặt cùng quà hiện vật trị giá 2 triệu đồng. Đại diện gia đình chia sẻ, sự quan tâm ấy là “niềm an ủi lớn đối với mẹ và gia đình”.
Tháng 7 vừa qua, tại nhà ông Đỗ Văn Lung, thân nhân liệt sĩ ở thôn Nhuế, xã Thiên Lộc, đoàn viên, thanh niên của xã đã tự tay chuẩn bị “Bữa cơm tri ân” cho gia đình ông. Trong không gian ấm cúng, câu chuyện về người thân đã hy sinh, những năm tháng chiến tranh và cuộc sống hôm nay được gia đình ông Lung chia sẻ cùng các bạn trẻ.
“Qua từng mâm cơm giản dị, chúng tôi muốn gửi lời tri ân từ trái tim và cũng là dịp giáo dục thế hệ trẻ về đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”, biết quý trọng giá trị của hòa bình hôm nay” - Bí thư Đảng ủy xã Thiên Lộc Phạm Xuân Toàn xúc động nói.
Tại phường Yên Hòa, công tác đền ơn đáp nghĩa, chăm lo gia đình chính sách luôn được xác định là nhiệm vụ chính trị trọng tâm. Bí thư Đảng ủy phường Yên Hòa Nguyễn Quốc Khánh cho biết: “Cùng với việc thực hiện đầy đủ, đúng đối tượng các chế độ, chính sách theo quy định, phường thường xuyên tổ chức các hoạt động thăm hỏi, động viên; đồng thời tích cực huy động nguồn lực xã hội nhằm nâng cao đời sống vật chất, tinh thần cho người có công. Điển hình, tại tổ dân phố số 11, nhờ nguồn lực xã hội hóa, chi bộ, Ban công tác Mặt trận và tổ dân phố đã huy động được kinh phí sửa chữa nhà ở cho bà Hoàng Thị Son, thương binh hạng 3/4, nhân kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ”.
Hà Nội đang quản lý hơn 900.000 hồ sơ người có công, trong đó có hơn 87.000 hồ sơ liệt sĩ và khoảng 65.000 hồ sơ thương binh, người hưởng chính sách như thương binh. Số lượng người có công lớn, hoàn cảnh và nhu cầu chăm lo khác nhau, đòi hỏi thành phố không chỉ thực hiện đầy đủ, đúng quy định các chính sách của trung ương, mà còn phải chủ động có giải pháp phù hợp, góp phần nâng cao đời sống người có công.
Một trong những chính sách cụ thể hóa yêu cầu đó là Nghị quyết số 02/2025/NQ-HĐND của HĐND thành phố, có hiệu lực từ ngày 1-7-2025.
Theo đó, người có công với cách mạng và thân nhân người có công đang hưởng trợ cấp ưu đãi hằng tháng được thành phố hỗ trợ thêm 1,5 triệu đồng/người/tháng. Toàn thành phố có 67.515 người thuộc diện thụ hưởng, với tổng kinh phí khoảng 1.215 tỷ đồng mỗi năm. Đây là khoản hỗ trợ thường xuyên, giúp người thụ hưởng có thêm nguồn chi cho sinh hoạt, thuốc men và chăm sóc sức khỏe.
Đưa chính sách đến đúng người, đúng lúc
Phó Giám đốc Sở Nội vụ Hà Nội Nguyễn Tây Nam cho biết: “Mục tiêu xuyên suốt của thành phố là bảo đảm người có công có mức sống bằng hoặc cao hơn mức sống trung bình tại nơi cư trú, đồng thời được chăm lo về sức khỏe và tinh thần. Hai nghị quyết trên cho thấy, Hà Nội đã chủ động dùng nguồn lực địa phương để nâng mức hỗ trợ và đáp ứng nhu cầu thực tế”.
Ngoài ra, 100% Bà mẹ Việt Nam Anh hùng còn sống trên địa bàn Hà Nội đang được các cơ quan, đơn vị nhận phụng dưỡng. Thành phố đã rà soát 204 trường hợp là con đẻ của người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc hóa học, có nhu cầu và đủ điều kiện được hỗ trợ nhà ở; tiếp tục khảo sát nhu cầu xây mới, sửa chữa nhà cho người có công và thân nhân liệt sĩ. Mỗi năm, Hà Nội dành gần 140 tỷ đồng cho công tác điều dưỡng và khám sức khỏe tập trung.
Toàn thành phố có 340 nghĩa trang liệt sĩ với gần 54.000 phần mộ; riêng 3 nghĩa trang cấp thành phố gồm Mai Dịch, Nhổn, Ngọc Hồi quản lý hơn 4.700 mộ. Công tác tu bổ phần mộ và công trình ghi công đang được thực hiện thường xuyên.
Năm 2026, Hà Nội cũng trích 10 tỷ đồng hỗ trợ tỉnh Quảng Trị xây dựng, sửa chữa nhà ở cho người có công và thân nhân liệt sĩ. Từ đầu năm đến nay, thành phố đã chi trả trợ cấp ưu đãi hằng tháng cho 74.592 người, tổng kinh phí hơn 1.414,67 tỷ đồng; Sở Nội vụ đã tiếp nhận, giải quyết 7.285 hồ sơ đề nghị hưởng chế độ.
Thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, 18 trong tổng số 53 thủ tục hành chính thuộc lĩnh vực người có công đã được ủy quyền cho cấp xã giải quyết. Hồ sơ được liên thông trên Cổng dịch vụ công quốc gia, quy trình và kết quả xử lý được số hóa. Đưa thẩm quyền về gần dân giúp rút ngắn thời gian giải quyết; đồng thời đòi hỏi mỗi cán bộ xã, phường phải nắm chắc hồ sơ, cập nhật chính sách và chịu trách nhiệm về từng quyết định, tránh ảnh hưởng đến danh dự, quyền lợi của các gia đình chính sách.
Theo Phó Giám đốc Sở Nội vụ Hà Nội Nguyễn Tây Nam, thời gian tới, thành phố tiếp tục rà soát chính sách để đề xuất hỗ trợ phù hợp; chuẩn hóa quy trình, rút ngắn thời gian giải quyết thủ tục; xây dựng cơ sở dữ liệu chuyên ngành về người có công, kết nối với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư. Các trung tâm nuôi dưỡng, điều dưỡng người có công tiếp tục được cải tạo, nâng cao chất lượng chăm sóc thể chất và tinh thần.
Từ hỗ trợ hằng tháng, quà tặng dịp lễ, Tết đến nhà ở, điều dưỡng và cải cách thủ tục, chính sách của Hà Nội đang chuyển từ chăm lo theo từng dịp sang hỗ trợ toàn diện hơn. Việc chăm lo từng gia đình chính sách không chỉ dừng ở bố trí đủ ngân sách, trao quà tận tay, mà còn được đánh giá bằng mức cải thiện đời sống của người có công, thời gian giải quyết hồ sơ và khả năng phát hiện kịp thời các hoàn cảnh khó khăn. Khi chính sách được thực hiện thực chất, công khai, đúng nhu cầu, đạo lý “Uống nước nhớ nguồn” sẽ được cụ thể hóa thành sự chăm lo bền vững trong đời sống hằng ngày của Thủ đô.
Ngày 2-6-2026, HĐND thành phố đã ban hành Nghị quyết số 16/2026/NQ-HĐND, nâng mức quà tặng người có công và thân nhân liệt sĩ trong các dịp lễ, Tết lên từ 1,5 - 5 lần.
Dịp kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ, thành phố dành 114.562 suất quà, tổng kinh phí hơn 273 tỷ đồng; đồng thời thăm, tặng quà 19 đơn vị, tập thể đang nuôi dưỡng, điều dưỡng người có công.
Mức quà 3 triệu đồng được áp dụng đối với nhiều nhóm thương binh, bệnh binh, đại diện thân nhân liệt sĩ và người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc hóa học đang hưởng trợ cấp hằng tháng. Với cá nhân tiêu biểu do đoàn lãnh đạo thành phố trực tiếp thăm, mỗi suất quà gồm 10 triệu đồng tiền mặt và hiện vật trị giá 2 triệu đồng.
Nguyên Hoa