Nỗ lực bảo tồn, phát huy giá trị các di tích lịch sử- văn hoá
Xã Phú Xuyên (Hà Nội) là vùng quê giàu truyền thống lịch sử, văn hoá. Trong công cuộc đổi mới, cấp uỷ, chính quyền nơi đây luôn chú trọng bảo tồn, phát huy giá trị các di tích lịch sử văn hoá, nâng cao đời sống tinh thần cho người dân, tạo điểm đến tham quan hấp dẫn cho du khách.

Qua kiểm tra, rà soát của UBND xã Phú Xuyên, toàn xã hiện có 133 di tích trong danh mục kiểm kê. Trong đó có 49 di tích đã được xếp hạng (gồm 20 di tích cấp quốc gia và 29 di tích cấp thành phố), số di tích còn lại chưa được xếp hạng. Các di tích đã xếp hạng cơ bản đảm bảo hồ sơ khoa học, gồm: Quyết định xếp hạng, lý lịch, bản đồ khoanh vùng bảo vệ và các tư liệu, hiện vật lưu giữ.
Để bảo tồn, phát huy giá trị nét đẹp văn hoá truyền thống, những năm qua xã Phú Xuyên đã đẩy mạnh tuyên truyền, huy động nguồn lực trùng tu, tôn tạo di tích và duy trì tổ chức các lễ hội truyền thống gắn kết cộng đồng. Qua đó giúp mỗi người dân, đặc biệt là thế hệ trẻ tự hào về truyền thống văn hoá quê hương, nơi có nhiều đình, chùa, đền, miếu linh thiêng gắn với những câu chuyện tương truyền trong dân gian đã ăn sâu vào đời sống, tiềm thức của mỗi người.

Ông Dương Văn Thám ở thôn Phú Cường cho biết, đình Đinh Xá gắn bó mật thiết với đời sống, sinh hoạt của người dân. Vào mỗi dịp lễ, tết, các gia đình, dòng họ và con em xa quê khi trở về đều đến dâng hương, tế lễ bày tỏ lòng thành kính, tri ân Thành hoàng làng và các bậc tiền nhân đã có công lập làng, bảo vệ, che chở cho cuộc sống người dân bình an, hạnh phúc.
“Hai thôn Đinh Xá và Minh Nga sáp nhập thành thôn Phú Cường. Với những nét tương đồng về lịch sử, truyền thống văn hoá, chúng tôi sẽ tiếp tục huy động nguồn lực trùng tu, tôn tạo di tích, gìn giữ nét đẹp văn hoá và tín ngưỡng dân gian tại đình Đinh Xá; duy trì lễ hội làng truyền thống tạo không khí đoàn kết, vui tươi trong cộng đồng”, ông Dương Văn Thám cho biết.
Qua tìm hiểu được biết, giai đoạn 2021-2025 trên địa bàn xã Phú Xuyên có 11 dự án tu bổ, tôn tạo di tích đã được phê duyệt chủ trương đầu tư, trong đó có 6 dự án đã hoàn thành thi công công trình và bàn giao đưa vào sử dụng; các dự án còn lại đang triển khai thi công và chuẩn bị đầu tư tôn tạo. Về cơ bản, các di tích được trùng tu, tôn tạo đều giữ nét kiến trúc cổ kính kết hợp hài hoà với cây đa, giếng nước, tạo không gian văn hoá nổi bật, đặc trưng của vùng Đồng bằng Bắc Bộ.

Một số di tích do thời gian xây dựng đã lâu và chịu những ảnh hưởng, tác động của mưa bão nay bị hư hỏng, xuống cấp khá nghiêm trọng như: đình Cát Bi, đình Thượng Giáp, đình An Lãng, đình Đống Chanh… Các di tích bị hư hỏng, xuống cấp không chỉ ảnh hưởng đến kiến trúc nghệ thuật mà còn gây khó khăn trong việc tổ chức các hoạt động văn hoá, tín ngưỡng tâm linh của người dân trong vùng.
“Di tích lịch sử- văn hoá cấp quốc gia chùa Phổ Am và đình Cát Bi gắn bó với đời sống, sinh hoạt văn hoá tín ngưỡng của người dân từ ngày xưa đến bây giờ. Hiện nay, chùa Phổ Am đang được đầu tư tu bổ, tôn tạo, còn đình Cát Bi nhiều hạng mục đã bị hư hỏng, xuống cấp nghiêm trọng, cần được nhà nước đầu tư tu bổ, nâng cấp kịp thời, góp phần bảo vệ tốt giá trị của di tích”, ông Võ Văn Hiển ở thôn Thuỵ Phú cho biết.

Để nâng cao hiệu quả công tác bảo tồn, phát huy giá trị các di tích, UBND xã Phú Xuyên đã lập báo cáo thực trạng và danh mục di tích; xây dựng kế hoạch cụ thể về việc tăng cường quản lý, bảo vệ và phát huy giá trị di tích trên địa bàn. Theo đó, các cơ quan, đơn vị, các thôn xóm, theo chức năng, nhiệm vụ tiếp tục kiểm tra, rà soát, đánh giá hiện trạng, cùng chung tay vào việc quản lý, bảo tồn, phát huy giá trị các di tích.
Trưởng phòng Văn hóa - Xã hội xã Phú Xuyên Nguyễn Thị Hằng cho biết, chúng tôi tiếp tục tham mưu UBND xã tăng cường quản lý, bảo vệ và phát huy giá trị di tích, hướng dẫn các thôn và tiểu ban quản lý thực hiện đúng quy định. Hoàn thiện hồ sơ bảo quản, tu bổ, phục hồi di tích và phối hợp với các cơ quan chuyên môn trong quá trình thẩm định theo thẩm quyền.
"Tiếp tục rà soát hiện trạng, xác định các di tích, hạng mục xuống cấp để tham mưu xây dựng kế hoạch, đề xuất nguồn lực bảo quản, chống xuống cấp, tu bổ di tích. Gắn công tác bảo tồn với phát huy giá trị di tích, lễ hội, làng nghề và các hoạt động du lịch, góp phần khai thác hiệu quả tiềm năng di sản phục vụ phát triển kinh tế - xã hội địa phương”, bà Nguyễn Thị Hằng thông tin.
Nguyễn Chương