Sử dụng thời gian hợp lý giúp doanh nghiệp tiết kiệm, chống lãng phí

Sử dụng thời gian hợp lý dưới góc nhìn pháp lý

Chia sẻ về vấn đề này, luật sư Đào Thị Ái Loan, Đoàn Luật sư thành phố Hà Nội cho biết, để tiết kiệm, chống lãng phí, doanh nghiệp thường nghĩ ngay đến việc cắt giảm những khoản chi có thể nhìn thấy trên sổ sách như nguyên vật liệu, điện, nước, nhiên liệu, chi phí vận chuyển, thuê mặt bằng hay chi phí quản lý. Tuy nhiên, có một nguồn lực được sử dụng mỗi ngày nhưng thường không được hạch toán thành một khoản chi riêng, đó là thời gian của người lao động.

Ví như, một cuộc họp kéo dài thêm 30 phút không làm xuất hiện thêm một hóa đơn; một hồ sơ phải chờ thêm hai ngày cũng không nhất thiết tạo ra một phiếu chi; một công việc bị làm lại do quy trình thiếu thông tin có thể không được ghi nhận là một khoản tổn thất cụ thể. Nhưng tất cả đều sử dụng nguồn lực của doanh nghiệp và đều có thể làm giảm năng suất, tăng chi phí cơ hội và ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả kinh doanh.

Đây chính là một góc độ đáng chú ý khi nhìn nhận vấn đề tiết kiệm, chống lãng phí trong doanh nghiệp theo Luật Tiết kiệm, chống lãng phí năm 2025, có hiệu lực từ ngày 1-7-2026.

Theo chuyên gia pháp lý, Luật Tiết kiệm, chống lãng phí năm 2025 xác định phạm vi điều chỉnh không chỉ trong khu vực nhà nước mà còn bao gồm hoạt động sản xuất, kinh doanh và tiêu dùng của doanh nghiệp, tổ chức, hộ gia đình, cá nhân, đồng thời xác định tiết kiệm theo hướng quản lý, khai thác, sử dụng hiệu quả các nguồn lực để bảo đảm đạt được mục tiêu đề ra.

Đáng chú ý, tại Điều 21 Luật Tiết kiệm, chống lãng phí năm 2025 quy định, nhà nước khuyến khích doanh nghiệp thực hiện các giải pháp như đầu tư nghiên cứu, ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số; tối ưu hóa quy trình sản xuất, tăng năng suất lao động, giảm bớt hao phí trong sản xuất, kinh doanh và áp dụng những giải pháp khác mang lại hiệu quả tiết kiệm, chống lãng phí.

Như vậy, dưới góc độ pháp lý, tiết kiệm trong doanh nghiệp không nên được hiểu đơn giản là chi ít tiền hơn mà điều quan trọng là sử dụng nguồn lực hợp lý hơn để tạo ra kết quả tốt hơn. Vì thế, thời gian lao động cần được nhìn nhận như một nguồn lực kinh tế có giá trị.

Giả sử một doanh nghiệp tổ chức cuộc họp có 10 người tham dự và cuộc họp kéo dài thêm 30 phút so với thời gian cần thiết. Về mặt kế toán, doanh nghiệp có thể không ghi nhận bất kỳ khoản chi phí phát sinh nào. Nhưng về mặt sử dụng nguồn lực, doanh nghiệp đã tiêu tốn thêm 5 giờ lao động.

Nếu tình trạng này diễn ra mỗi tuần, mỗi tháng và ở nhiều bộ phận khác nhau, lượng thời gian bị tiêu hao có thể rất lớn. Đáng nói hơn, chi phí thực tế không chỉ nằm ở tiền lương của người lao động trong khoảng thời gian đó, mà còn nằm ở công việc khác bị trì hoãn, cơ hội kinh doanh bị bỏ lỡ và năng suất bị suy giảm. Doanh nghiệp càng lớn, những khoản lãng phí nhỏ lặp đi lặp lại càng có khả năng tạo thành chi phí đáng kể.

Chống lãng phí thời gian cũng là một cách tiết kiệm

Chuyên gia pháp lý cho rằng, chống lãng phí thời gian không đồng nghĩa với việc tăng áp lực làm việc hoặc kéo dài thời gian lao động. Mục tiêu của tiết kiệm là loại bỏ thời gian không tạo ra giá trị, chứ không phải cắt giảm thời gian cần thiết để người lao động hoàn thành công việc một cách đúng pháp luật, an toàn và có chất lượng.

Một quy trình tốt không phải là quy trình khiến người lao động phải chạy nhanh hơn, mà là quy trình giúp họ ít phải chờ đợi hơn, ít làm lại hơn, ít thao tác trùng lặp hơn và dành nhiều thời gian hơn cho công việc thực sự tạo ra giá trị.

Đó cũng là tinh thần phù hợp với yêu cầu tối ưu hóa quy trình, tăng năng suất lao động và giảm hao phí được Luật Tiết kiệm, chống lãng phí năm 2025 đặt ra đối với hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Trong môi trường cạnh tranh, doanh nghiệp có thể nhìn thấy giá nguyên liệu tăng, giá điện tăng, chi phí vận chuyển tăng hay chi phí thuê mặt bằng tăng. Nhưng rất khó nhìn thấy ngay một giờ làm việc bị tiêu hao bởi một cuộc họp không cần thiết, một quy trình chồng chéo hoặc một lần làm lại do sai sót.

“Khi mỗi cuộc họp có mục tiêu rõ ràng hơn, mỗi quy trình được đơn giản hóa hơn, mỗi khâu trùng lặp được loại bỏ và mỗi ứng dụng công nghệ được đưa vào đúng chỗ, doanh nghiệp không chỉ tiết kiệm được chi phí mà còn nâng cao năng suất và sức cạnh tranh”, luật sư Đào Thị Ái Loan chia sẻ.