Bảo đảm quyền tiếp cận chỗ ở cho người dân

Nhiệm vụ có ý nghĩa chiến lược

Quán triệt Chỉ thị số 34-CT/TW ngày 24-5-2024 của Ban Bí thư về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác phát triển nhà ở xã hội trong tình hình mới và Thông báo số 64-TB/VPTW ngày 22-5-2026 thông báo kết luận của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại buổi làm việc với một số cơ quan về tình hình triển khai Chỉ thị số 34-CT/TW, UBND thành phố Hà Nội xác định đây là một nhiệm vụ có ý nghĩa chiến lược, lâu dài nhằm bảo đảm an sinh xã hội, đa dạng hóa các sản phẩm nhà ở, đáp ứng nhu cầu ngày càng đa dạng của người dân.

Trên cơ sở các chủ trương của trung ương và các cơ chế đã được HĐND thành phố ban hành, Hà Nội đã triển khai ngay các dự án nhà ở cho thuê bằng cả nguồn lực công và nguồn lực xã hội. Cụ thể, thành phố vừa triển khai 3 dự án với tổng quy mô hơn 8.000 căn hộ, tổng vốn đầu tư dự kiến hơn 30.000 tỷ đồng, gồm: Khu nhà ở Pháp Vân - Tứ Hiệp, Khu nhà ở giãn dân phố cổ Việt Hưng, Khu nhà ở hỗn hợp Him Lam Long Biên. Trong đó có 2 dự án sử dụng nguồn lực công để tạo lập quỹ nhà ở cho thuê phục vụ nhu cầu của người dân và 1 dự án do doanh nghiệp chủ động đề xuất đầu tư. Các dự án được đồng loạt khởi công ngày 22-6-2026.

Đây là những dự án đầu tiên trong chương trình phát triển nhà ở cho thuê của thành phố, tạo tiền đề để từng bước hình thành một phân khúc nhà ở mới, đáp ứng nhu cầu ngày càng đa dạng của người dân. Việc bổ sung hàng nghìn căn hộ cho thuê vào quỹ nhà ở sẽ góp phần giảm áp lực về chỗ ở cho công nhân, người lao động, sinh viên, cán bộ, công chức, viên chức và các đối tượng có thu nhập trung bình, thấp.

Mục tiêu của Hà Nội là hình thành thị trường nhà ở cho thuê chuyên nghiệp, chất lượng cao, giá cả phù hợp; góp phần giảm áp lực sở hữu nhà ở bằng mọi giá, xây dựng thị trường bất động sản phát triển lành mạnh, bền vững và phù hợp với xu thế phát triển quốc tế.

Tăng thẩm quyền ban hành chính sách để phát triển nhà ở

Luật Thủ đô năm 2026 với những điểm mới về chính sách phát triển nhà ở được quy định tại Điều 12 sẽ giúp hiện thực hóa mục tiêu trên của Hà Nội. Luật tăng thẩm quyền cho thành phố trong việc ban hành chính sách để phát triển nhà ở. Cụ thể là: Ban hành cơ chế, chính sách về đầu tư, phát triển và hỗ trợ nhà ở; ưu đãi, hỗ trợ phát triển nhà ở xã hội, nhà ở công vụ, nhà ở phục vụ tái định cư, nhà lưu trú và các loại hình nhà ở khác.

Thành phố được trao quyền quyết định việc chuyển đổi giữa các loại hình nhà ở thương mại, nhà ở xã hội, nhà ở phục vụ tái định cư trên địa bàn thành phố để sử dụng linh hoạt, đáp ứng nhu cầu thực tế của người dân; quyết định các biện pháp tạo lập, quản lý, khai thác nhà ở phục vụ mục tiêu an sinh xã hội và phát triển của Thủ đô; quy định việc sử dụng ngân sách thành phố để đầu tư hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội thiết yếu phục vụ các dự án nhà ở theo quy hoạch.

Phó Trưởng phòng Quản lý quy hoạch (Sở Xây dựng Hà Nội) Trịnh Quang Dũng chỉ rõ, trên cơ sở kế thừa và bổ sung Luật Thủ đô năm 2024, Luật Thủ đô năm 2026 tiếp tục có những chính sách để phát triển nhà ở nhằm đáp ứng đa dạng các loại hình nhà ở tại Hà Nội. Các quy định này nhằm tạo cơ sở pháp lý để thành phố chủ động thu hút nguồn vốn đầu tư, thiết kế chính sách nhà ở phù hợp với đặc thù dân số đông, tốc độ đô thị hóa cao và nhu cầu an sinh lớn của Hà Nội, thể hiện định hướng bảo đảm quyền có chỗ ở, góp phần ổn định đời sống người dân, hỗ trợ người thu nhập thấp, cán bộ, công chức và các nhóm yếu thế.

Việc phát triển nhà ở gắn liền với phát triển hạ tầng đồng bộ, tránh tình trạng thiếu trường học, bệnh viện, giao thông và các tiện ích công cộng, tạo động lực thu hút đầu tư, giảm chi phí cho doanh nghiệp và bảo đảm người dân được hưởng môi trường sống chất lượng. Luật Thủ đô năm 2026 quy định thêm chính sách mới khi cho phép thành phố có quyền quyết định “tổ chức, chuyển đổi giữa các loại hình nhà ở” để đáp ứng ngay nhiều loại nhà ở cho đối tượng được hưởng chính sách nhà ở theo quy định.

Đáng chú ý, Luật Thủ đô năm 2026 trao thẩm quyền cho thành phố xây dựng những cơ chế đặc thù trong việc thu hồi đất, góp quyền sử dụng đất, điều chỉnh lại đất đai (Điều 24). Các cơ chế này nhằm tạo thể chế đồng bộ trong quá trình triển khai, tạo nền tảng vững chắc để tái thiết đô thị cũ và phát triển đô thị mới theo quy hoạch, giảm thiểu được tác động tiêu cực, mâu thuẫn có thể phát sinh khi thực hiện tái thiết.