Đối ngoại

Chuyến thăm mở ra không gian hợp tác chiến lược mới

Tú Anh • 14/09/2026 - 09:49

Từ Mátxcơva đến Paris, chuyến công tác của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã để lại những dấu ấn nổi bật trong quan hệ của Việt Nam với Nga và Pháp, đồng thời mở thêm những hướng hợp tác có ý nghĩa chiến lược.

Chuyến thăm cấp Nhà nước tới Liên bang Nga lần này là chuyến thăm đầu tiên của người đứng đầu Đảng, Nhà nước Việt Nam tới Nga kể từ năm 1991. Tại Pháp, đây là chuyến thăm chính thức thứ hai của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, đồng thời là lần thứ hai người đứng đầu Đảng, Nhà nước Việt Nam tham dự một sự kiện quốc tế do Pháp đăng cai. Đặc biệt, Hội nghị Thượng đỉnh Không gian vũ trụ quy tụ lãnh đạo nhiều quốc gia đã mở ra một không gian đối thoại mới về vai trò của công nghệ vũ trụ đối với phát triển và khả năng chống chịu của các quốc gia.

Ở Mátxcơva, những dấu mốc của quan hệ Việt - Nga được nhắc lại trong một không gian đối thoại hướng tới tương lai. Hơn 75 năm quan hệ hữu nghị truyền thống và hợp tác nhiều mặt tạo nên nền tảng quan trọng để hai nước tiếp tục tìm kiếm những lĩnh vực hợp tác mới, phù hợp với yêu cầu phát triển của mỗi bên.

Tổng thống Nga Vladimir Putin khẳng định, chuyến thăm có ý nghĩa quan trọng đối với quan hệ hai nước, đồng thời nhấn mạnh hợp tác kinh tế - thương mại tiếp tục giữ vai trò nổi bật. Hai bên thống nhất thúc đẩy các cơ chế hợp tác hiện có, hướng tới mục tiêu đưa kim ngạch thương mại song phương lên 15 tỷ USD trong thời gian tới.

Một điểm chung nổi lên từ các cuộc làm việc tại Nga và Pháp là khoa học - công nghệ ngày càng gắn chặt với hợp tác kinh tế và chiến lược phát triển.

Hàng chục văn kiện được ký kết trong chuyến công tác, trải rộng từ trao đổi công nghệ, đổi mới sáng tạo, khoáng sản quan trọng, hàng không vũ trụ, năng lượng, địa chất đến lĩnh vực hạt nhân, mang ý nghĩa vượt ra ngoài từng dự án cụ thể. Đó là những mảnh ghép góp phần hình thành một không gian hợp tác đa tầng, trong đó lợi ích kinh tế gắn với khoa học, công nghệ và năng lực phát triển.

Với Nga, những lĩnh vực truyền thống như năng lượng, dầu khí tiếp tục được duy trì, trong khi khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số tạo thêm những lớp hợp tác mới.

Từ năng lượng, dầu khí đến khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, dư địa hợp tác Việt - Nga đang được mở rộng. Những lĩnh vực từng là trụ cột của quan hệ hai nước tiếp tục được củng cố, trong khi các lĩnh vực công nghệ mới dần trở thành những hướng đi có ý nghĩa chiến lược.

Trong khi đó, chuyến thăm chính thức Pháp diễn ra trong bối cảnh Việt Nam và Pháp đang triển khai quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện. Trên nền tảng đó, hai bên hướng tới những lĩnh vực hợp tác dài hạn, trong đó khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo được xác định là những động lực quan trọng.

Trong chuyến thăm, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tới thăm Ủy ban Năng lượng nguyên tử và Năng lượng thay thế Pháp (CEA) và Tập đoàn Thales. Đây là những điểm đến giàu ý nghĩa khi Pháp có thế mạnh về nghiên cứu khoa học, công nghệ cao, hàng không vũ trụ, quốc phòng, năng lượng và các giải pháp công nghệ tiên tiến.

Từ những cuộc trao đổi ấy, các hướng hợp tác mới được đặt trong mối liên hệ với những yêu cầu phát triển dài hạn của Việt Nam: Làm chủ công nghệ, nâng cao năng lực nghiên cứu, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao và tham gia sâu hơn vào các chuỗi giá trị công nghệ toàn cầu.

Tại Hội nghị Thượng đỉnh Không gian vũ trụ, Việt Nam đề xuất sáng kiến xây dựng Mạng lưới Không gian vì Phát triển và Khả năng chống chịu, với sự tham gia của Pháp, Liên hợp quốc, các nước ASEAN và các đối tác nghiên cứu.

Đề xuất cho thấy cách tiếp cận ngày càng chủ động của Việt Nam đối với một lĩnh vực từng được xem là xa với đời sống phát triển thường nhật. Công nghệ vũ trụ ngày nay gắn với quan sát Trái đất, dự báo thiên tai, quản lý tài nguyên, biến đổi khí hậu, kết nối số và nâng cao khả năng chống chịu trước những thách thức toàn cầu.

Giữa những cuộc hội đàm cấp cao và những lĩnh vực công nghệ hiện đại, chuyến công tác cũng dành một không gian đáng kể cho giao lưu nhân dân, văn hóa, giáo dục, nghệ thuật, thể thao và du lịch.

Trong khuôn khổ chuyến thăm, Bộ Văn hóa Pháp đã tổ chức lễ bàn giao Trống đồng Đông Sơn từ Bảo tàng Nghệ thuật Rennes cho Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Việt Nam, với sự chứng kiến của Phu nhân Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm.

Sự kiện không chỉ thể hiện sự trân trọng đối với di sản văn hóa mà còn cho thấy vai trò của văn hóa như một sợi dây gắn kết lâu dài giữa hai dân tộc.

Tại Nga, hai bên thống nhất thúc đẩy các hoạt động văn hóa, trong đó có kế hoạch tổ chức “Mùa Văn hóa Nga tại Việt Nam” năm 2027. Hai bên cũng trao đổi về khả năng tạo thuận lợi hơn nữa cho việc đi lại của công dân, trong đó phía Nga xem xét tích cực vấn đề miễn thị thực cho công dân Việt Nam.

Những kết nối văn hóa còn được mở rộng qua việc Nga hỗ trợ Việt Nam tìm kiếm, sưu tầm và khai thác tư liệu, hình ảnh liên quan đến lịch sử cách mạng Việt Nam và Chủ tịch Hồ Chí Minh phục vụ công tác trưng bày tại Bảo tàng Đảng Cộng sản Việt Nam.

Tại Pháp, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm được Tổng thống Emmanuel Macron trao tặng Huân chương Đại thập tự Bắc đẩu Bội tinh, phần thưởng cao quý của Nhà nước Pháp.

Cũng trong khuôn khổ chuyến thăm, tại Nga, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm được trao Giải thưởng Hòa bình Quốc tế Lev Tolstoy năm 2026, ghi nhận những đóng góp cho hòa bình, hợp tác và hiểu biết giữa các dân tộc.

Hai sự kiện diễn ra trong hai không gian khác nhau nhưng cùng tạo nên những dấu ấn đặc biệt cho chuyến công tác, qua đó phản ánh sự coi trọng của các đối tác đối với vai trò và đóng góp của Việt Nam trên trường quốc tế.

Chuyến công tác của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cho thấy một bức tranh nhiều chiều về đường hướng đối ngoại của Việt Nam.

Ở đó có những nền tảng hữu nghị được hình thành qua nhiều thế hệ; có những quan hệ đối tác chiến lược đang được làm sâu sắc hơn; có những lĩnh vực kinh tế truyền thống tiếp tục phát huy vai trò; đồng thời xuất hiện ngày càng rõ những không gian hợp tác mới trong khoa học - công nghệ, năng lượng sạch, hàng không vũ trụ, công nghệ số và đổi mới sáng tạo.

Từ những giá trị đã được vun đắp trong lịch sử đến những công nghệ đang định hình tương lai, chuyến công tác đã mở rộng thêm không gian hợp tác của Việt Nam. Đó cũng là một cách để những mối quan hệ đã có chiều sâu tiếp tục tìm thấy sức sống mới trong một thế giới đang thay đổi nhanh chóng.

Thực hiện: Tú Anh
Thiết kế: Thanh Nga