Thúc đẩy phát triển đồng bộ vận tải hành khách công cộng
Luật Thủ đô năm 2026 có nhiều chính sách đột phá về phát triển hạ tầng giao thông, vận tải, logistics và bảo vệ môi trường. Trong đó có những nội dung góp phần tháo gỡ điểm nghẽn, thúc đẩy phát triển đồng bộ vận tải hành khách công cộng của thành phố Hà Nội.
Tạo chính sách đầu tư và huy động nguồn lực
Trong những năm qua, một trong những nhiệm vụ trọng tâm luôn được thành phố Hà Nội quan tâm là phát triển hệ thống vận tải hành khách công cộng, ưu tiên các loại hình vận tải khối lượng lớn, nâng cao chất lượng dịch vụ xe buýt, tăng cường kết nối giữa đường sắt đô thị với xe buýt và các phương thức vận tải khác, qua đó nâng cao khả năng tiếp cận của người dân.
Bởi vậy, tại Điều 13 Luật Thủ đô năm 2026 quy định về phát triển hạ tầng giao thông, vận tải, logistics và bảo vệ môi trường sẽ tháo gỡ điểm nghẽn, tạo không gian phát triển đồng bộ cho Hà Nội.
Theo đó, HĐND thành phố Hà Nội có thẩm quyền quy định: Chính sách đầu tư và huy động nguồn lực để đầu tư xây dựng, phát triển, bảo trì, bảo dưỡng các công trình hạ tầng kỹ thuật, công trình bảo đảm an toàn giao thông, chống ùn tắc giao thông, công trình ngầm công cộng trên địa bàn thành phố; chính sách phát triển vận tải; khuyến khích, ưu tiên phát triển hệ thống vận tải hành khách công cộng khối lượng lớn, đầu tư xây dựng, khai thác đường sắt đô thị, xe buýt, nhà ga, bến xe, bãi đỗ xe ô tô đa chức năng, khai thác không gian ngầm, vận tải trong không gian tầm thấp…
Để triển khai Điểm b Khoản 1 Điều 13 Luật Thủ đô năm 2026, ngày 16-6-2026, HĐND thành phố Hà Nội đã ban hành Nghị quyết số 71/2026/NQ-HĐND quy định một số chính sách phát triển vận tải; hạn chế phương tiện cá nhân vào khu vực trung tâm trên địa bàn thành phố. Nghị quyết quy định về quy hoạch hạ tầng và tổ chức giao thông: Bảo đảm quỹ đất đầu tư phát triển đồng bộ hệ thống hạ tầng vận tải hành khách công cộng; tăng cường kết nối giữa các loại hình vận tải hành khách công cộng và các phương thức vận tải khác, tạo thuận lợi cho người dân tiếp cận, sử dụng dịch vụ. Xe buýt được ưu tiên về tổ chức giao thông bảo đảm lưu hành thông suốt, thuận tiện, an toàn cho hành khách; tổ chức các loại hình vận tải kết nối chặng đầu - chặng cuối, kết nối các phương thức, loại hình vận tải trong đô thị...
Góp phần phát triển giao thông xanh
Nghị quyết số 71/2026/NQ-HĐND cũng quy định những cơ chế, chính sách ưu tiên phát triển vận tải hành khách công cộng gồm: Ngân sách thành phố hỗ trợ 100% tiền phí sử dụng đường bộ, phí cầu đường, bến bãi, bảo hiểm hành khách thu hộ đối với các phương tiện vận tải hành khách công cộng khối lượng lớn; hỗ trợ kinh phí tương ứng 100% tiền thuế nhập khẩu các thiết bị, phương tiện phục vụ hoạt động vận tải hành khách công cộng khối lượng lớn đối với các thiết bị, phương tiện trong nước chưa sản xuất được hoặc trong nước đã sản xuất nhưng chưa đáp ứng được yêu cầu về tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật và tiêu chuẩn bảo vệ môi trường.
Đáng chú ý, thành phố hỗ trợ kinh phí tương ứng 70% tiền lãi vay ngân hàng hoặc lãi vay từ Quỹ đầu tư phát triển thành phố với toàn bộ giá trị hợp đồng vay được thực hiện trong thời gian vay vốn (tối đa không quá 10 năm) theo dự án đối với các doanh nghiệp đầu tư xây dựng hạ tầng vận tải hành khách công cộng khối lượng lớn và các doanh nghiệp tham gia cung cấp dịch vụ vận tải hành khách công cộng bằng xe buýt trên địa bàn đầu tư mua sắm xe buýt điện, năng lượng xanh và hệ thống hạ tầng phục vụ xe buýt điện, năng lượng xanh theo từng dự án của doanh nghiệp nằm trong danh sách hỗ trợ lãi suất đã được UBND thành phố phê duyệt.
Luật sư Nguyễn Trung Tiệp (Đoàn Luật sư thành phố Hà Nội) cho biết: “Nghị quyết số 71/2026/NQ-HĐND hướng đến ưu đãi sử dụng phương tiện vận tải hành khách công cộng bằng xe buýt, đường sắt đô thị, trong đó, người sử dụng dịch vụ vận tải hành khách công cộng bằng xe buýt, đường sắt đô thị được ngân sách thành phố hỗ trợ giá vé theo từng tuyến. Thành phố miễn tiền vé đối với người có công, người khuyết tật, người cao tuổi, trẻ em dưới 6 tuổi, nhân khẩu thuộc hộ nghèo; hỗ trợ 50% giá vé tháng đối với học sinh, sinh viên, công nhân các khu công nghiệp…
Như vậy, các quy định mới này hỗ trợ tối đa để thúc đẩy người dân tham gia sử dụng phương tiện vận tải hành khách công cộng; là điểm mới đột phá của chính sách, góp phần phát triển giao thông xanh”.
Để hạn chế phương tiện cá nhân, Nghị quyết số 71/2026/NQ-HĐND quy định thực hiện phân vùng hoạt động của một số loại phương tiện cơ giới đường bộ phù hợp với điều kiện kết cấu hạ tầng và năng lực phục vụ của hệ thống vận tải hành khách công cộng; thực hiện các biện pháp kinh tế nhằm hạn chế phương tiện giao thông cá nhân.
Cũng theo Nghị quyết số 71/2026/NQ-HĐND, UBND thành phố quy định khung giờ cao điểm, ngoài giờ cao điểm đối với từng loại phương tiện cơ giới đường bộ theo quy định về phân loại phương tiện giao thông đường bộ bảo đảm phù hợp với điều kiện kết cấu hạ tầng giao thông và năng lực phục vụ của hệ thống vận tải hành khách công cộng…