Triển khai tiêu chí “xã, phường xã hội chủ nghĩa” phải tạo chuyển biến rõ ràng, kiểm đếm được kết quả
Sáng 8-9, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thường trực Thành ủy Hà Nội Nguyễn Trọng Đông làm việc với Thường trực, Ban Thường vụ các xã: Đông Anh, Vĩnh Thanh, Thiên Lộc, Thư Lâm, Phúc Thịnh.
Dự buổi làm việc có Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Trưởng ban Tổ chức Thành ủy Vũ Đăng Định; Phó Chủ tịch UBND thành phố Bùi Duy Cường...
Buổi làm việc tập trung vào các nội dung trọng tâm: Thứ nhất là tiến độ triển khai thí điểm mô hình “xã, phường xã hội chủ nghĩa” trên địa bàn thành phố Hà Nội; thứ hai là tình hình xây dựng Đề án Phát huy giá trị sông Thiếp trên địa bàn huyện Đông Anh (cũ).
Chú trọng nâng cao chất lượng sống của người dân
Báo cáo tại buổi làm việc, theo Bí thư Đảng uỷ, Chủ tịch HĐND xã Phúc Thịnh Hoàng Hải Đăng, trên cơ sở Nghị quyết số 16-NQ/TU ngày 8-7-2026 của Thành ủy và Quyết định số 3489/QĐ-UBND ngày 12-7-2026 của UBND thành phố về việc ban hành Đề án triển khai thí điểm mô hình “xã, phường xã hội chủ nghĩa” trên địa bàn thành phố Hà Nội, Đảng ủy xã đã chỉ đạo UBND xã xây dựng dự thảo Đề án “Xây dựng xã Phúc Thịnh theo mô hình xã xã hội chủ nghĩa”.
Trong đó xác định rõ: Quan điểm, mục tiêu tổng quát và mục tiêu cụ thể đến năm 2030; đánh giá thực trạng 9 nhóm tiêu chí với 54 tiêu chí cụ thể, làm cơ sở để xác định điểm mạnh, điểm yếu và các nhiệm vụ trọng tâm; mục tiêu, các nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu cho từng nhóm tiêu chí; lộ trình và nguồn lực thực hiện; phân công nhiệm vụ cụ thể cho các tổ chức, cá nhân.
Đảng ủy xã thống nhất quan điểm không chạy theo điểm số, không hình thức hóa các tiêu chí; mỗi tiêu chí phải được cụ thể hóa thành công việc, công trình, mô hình hoặc sự chuyển biến thực tế mà cán bộ, đảng viên và nhân dân có thể nhận biết, thụ hưởng và đánh giá.
Bám sát bộ tiêu chí, đến nay, xã Phúc Thịnh tự đánh giá ước đạt 76,95/100 điểm, thuộc mức “Đạt yêu cầu”. Các điểm mạnh tập trung ở nhóm chính trị, an sinh, an ninh và chuyển đổi số; các điểm yếu cần cải thiện tập trung ở nhóm kinh tế (thu nhập, năng suất), hạ tầng, môi trường (nước thải, không gian xanh) và văn hóa (khai thác di sản).
“Nhiều tiêu chí thể hiện rõ tính mới và tính ưu việt của mô hình như quản trị phục vụ, kinh tế xanh - số - tuần hoàn, thôn tự quản thông minh, chỉ số hạnh phúc, không gian sống xanh, quản trị dựa trên dữ liệu mới đang trong quá trình hình thành. Mục tiêu cuối cùng xã hướng tới không phải là hoàn thành đủ 54 tiêu chí về mặt hình thức, mà phải là sản phẩm thực, nhân dân hạnh phúc”, Bí thư Đảng uỷ, Chủ tịch HĐND xã Phúc Thịnh Hoàng Hải Đăng cho hay.
Trong khi đó, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Thư Lâm Nguyễn Thị Thanh Tâm cho biết, sau hơn một tháng triển khai, địa phương đã tạo được những chuyển biến rõ nét từ nhận thức đến hành động.
Ngày 31-7-2026, xã phát động Chiến dịch “100 ngày hành động vì Thư Lâm phát triển - Vì hạnh phúc của nhân dân” và Cuộc thi “Sáng kiến Thư Lâm”, thu hút gần 280 đại biểu tham dự. Các cơ quan, đơn vị và 34 thôn đã đăng ký thực hiện 96 công trình, mô hình, phần việc trên 8 lĩnh vực; 100% chi bộ, cơ quan, đơn vị đăng ký mô hình, 100% cán bộ, đảng viên đăng ký ít nhất một việc làm vì nhân dân.
Từ các phong trào ở cơ sở, sức dân từng bước được khơi dậy. Chỉ trong 36 ngày, địa phương đã huy động 6.837 lượt người tham gia, bóc xóa hơn 250 biển quảng cáo trái phép, trồng trên 1.040 cây xanh, chỉnh trang nhà văn hóa tại 34/34 thôn, vận động 352 hộ kinh doanh ký cam kết bảo đảm trật tự đô thị…
Cùng với đó, xã đẩy mạnh cải cách hành chính theo hướng phục vụ. Tỷ lệ giải quyết thủ tục hành chính đúng hạn đạt 99,1%; mô hình “Ngày không hẹn lại” đã giải quyết và trả kết quả ngay trong ngày đối với 405/405 hồ sơ đủ điều kiện, góp phần giảm thời gian, chi phí đi lại cho người dân…
Theo kết quả tự rà soát bước đầu, xã Thư Lâm dự kiến đạt 26/54 tiêu chí, tương đương 72,2/100 điểm. Các tiêu chí có kết quả tốt tập trung ở lĩnh vực hệ thống chính trị, an sinh xã hội, văn hóa, quốc phòng - an ninh; trong khi các tiêu chí về hạ tầng, môi trường, kinh tế, khoa học - công nghệ và dữ liệu vẫn còn khoảng cách cần tiếp tục hoàn thiện.
Xã đề nghị thành phố tháo gỡ điểm nghẽn quy hoạch; đẩy nhanh các phân khu và xác định tuyến giao thông khung, công trình hạ tầng cấp thành phố để xã chủ động chuẩn bị đầu tư, giải phóng mặt bằng. Bên cạnh đó, rà soát danh mục dự án và nguồn lực giai đoạn 2026-2030; nghiên cứu cơ chế tài chính, định mức chi, phân cấp, ủy quyền và hỗ trợ có mục tiêu phù hợp địa bàn thí điểm…
Tiếp tục phát huy giá trị sông Thiếp
Báo cáo tiến độ triển khai xây dựng Đề án Phát huy giá trị sông Thiếp trên địa bàn huyện Đông Anh (cũ), theo Chủ tịch UBND xã Đông Anh Nguyễn Văn Thiềng, Đề án có ý nghĩa hết sức quan trọng đối với khu vực huyện Đông Anh (cũ), nay thuộc địa bàn các xã Đông Anh, Phúc Thịnh, Thiên Lộc, Vĩnh Thanh. Tổng diện tích lập đề án khoảng 2.300ha, với chiều dài đoạn qua địa bàn huyện Đông Anh (cũ) khoảng gần 18km. Tổng diện tích nghiên cứu khoảng 3.264ha.
Việc xây dựng Đề án nhằm hiện thực hoá Quy hoạch chung xây dựng Thủ đô Hà Nội; Quy hoạch Thủ đô Hà Nội thời kỳ 2021-2030 và tầm nhìn đến năm 2045; Quy hoạch tổng thể bảo tồn, tôn tạo và phát huy giá trị Khu di tích thành Cổ Loa (tỷ lệ 1/2000) đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt; Quy hoạch phân khu đô thị GN, tỷ lệ 1/5000 đã được UBND thành phố Hà Nội phê duyệt…
Đồng thời góp phần giải quyết các điểm nghẽn trong 5 điểm nghẽn lớn như ùn tắc giao thông, trật tự đô thị, úng ngập, ô nhiễm môi trường; giữ gìn, phát huy giá trị lịch sử, văn hóa, kinh tế, cảnh quan…, tạo lập không gian, môi trường sống, khắc phục các tồn tại của hiện trạng (ô nhiễm rác thải, nước thải, lấn chiếm đất…); phát huy tiềm năng du lịch của dòng sông và hai bên, đặc biệt là du lịch đường thủy, kết nối các giá trị lịch sử và bảo tồn và phát huy các giá trị văn hoá, lịch sử cách mạng truyền thống, kiến tạo đô thị xanh, sinh thái, nâng cao đời sống vật chất, tinh thần cho nhân dân.
Chủ tịch UBND xã Đông Anh Nguyễn Văn Thiềng cho biết, trong giai đoạn triển khai trước đây, huyện Đông Anh (cũ) đã hoàn thành một số nội dung như: khảo sát thực địa, thu thập dữ liệu; cơ bản hoàn thành sơ bộ dự thảo Đề án. Đến nay, trong phạm vi Đề án, đã rà soát 21 dự án đầu tư công và 16 dự án ngoài ngân sách trên địa bàn 4 xã.
Để tiếp tục triển khai Đề án sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, các xã kiến nghị Thành ủy, UBND thành phố giao UBND xã Đông Anh - địa phương có diện tích nghiên cứu lớn nhất làm cơ quan chủ trì tổ chức lập Đề án; phối hợp với 3 xã còn lại rà soát quy mô, phạm vi nghiên cứu phù hợp với định hướng Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm. Đồng thời, ủy quyền cho UBND xã được chọn là đơn vị chủ trì thực hiện lập, thẩm định, phê duyệt dự toán kinh phí và lựa chọn đơn vị tư vấn xây dựng đề án…
Quá trình thực hiện phải có kết quả cụ thể
Sau khi nghe các ý kiến phát biểu, kết luận buổi làm việc, Phó Bí thư Thường trực Thành ủy Nguyễn Trọng Đông biểu dương hai xã Thư Lâm và Phúc Thịnh chủ động trong việc triển khai Đề án “xã, phường xã hội chủ nghĩa” với các tiêu chí, nhiệm vụ cụ thể.
Nhấn mạnh ý nghĩa quan trọng của địa phương thực hiện thí điểm mô hình, Phó Bí thư Thường trực Thành ủy giao Đảng ủy UBND thành phố chỉ đạo, hướng dẫn 2 xã chủ động đề xuất cơ chế, chính sách đặc thù để tạo động lực phát triển, bảo đảm thực hiện hoàn thành các mục tiêu đề ra vào năm 2030 và tổng kết mô hình vào năm 2035.
Đồng chí Nguyễn Trọng Đông yêu cầu đẩy nhanh tiến độ lập quy hoạch phân khu, phấn đấu hoàn thành trong tháng 10-2026 để làm cơ sở cho các xã triển khai các dự án phát triển. Quy hoạch phải xác định rõ định hướng phát triển công nghiệp xanh, công nghệ cao; sử dụng hiệu quả quỹ đất, rà soát các khu công nghiệp hiện có để khắc phục tình trạng lãng phí tài nguyên, tạo thêm việc làm và nguồn thu cho địa phương...
Bên cạnh đó, Phó Bí thư Thường trực Thành ủy đề nghị các địa phương tiếp tục cập nhật, hoàn thiện bộ tiêu chí xây dựng “xã, phường xã hội chủ nghĩa” theo tinh thần các nghị quyết mới của Trung ương; ưu tiên những nhiệm vụ có thể triển khai ngay để thấy rõ thay đổi, như: Xây dựng nền sản xuất nông nghiệp an toàn, bảo đảm truy xuất nguồn gốc, an toàn thực phẩm, giữ gìn vệ sinh môi trường, bảo đảm an ninh trật tự và nâng cao ý thức của người dân…
Về lâu dài, Phó Bí thư Thường trực Thành ủy yêu cầu phải quy hoạch đồng bộ hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội và hạ tầng dịch vụ; quan tâm phát triển giáo dục, y tế, thiết chế văn hóa, thể thao, chăm sóc người cao tuổi; đồng thời, xây dựng phương án huy động nguồn lực đầu tư cụ thể tính đến năm 2030, kết hợp ngân sách nhà nước với nguồn lực xã hội hóa để thực hiện các mục tiêu phát triển.
Song song đó, các địa phương phải có cách làm cụ thể, kết quả triển khai phải được thể hiện rõ tại các buổi làm việc sau, lượng hóa bằng các sản phẩm, công việc có thể kiểm đếm được, không dừng ở báo cáo hay kế hoạch.
“Nếu triển khai thành công, 2 xã sẽ trở thành mô hình kiểu mẫu, tạo sức hút về dân cư, góp phần tái thiết khu vực nội đô, thúc đẩy phát triển các khu đô thị đa mục tiêu. Xã Thư Lâm và Phúc Thịnh phải tiên phong xây dựng hạ tầng đô thị hiện đại, thân thiện môi trường, ứng dụng đồng bộ công nghệ tự động trong quản lý, vệ sinh môi trường và phát triển bền vững”, Phó Bí thư Thường trực Thành ủy nhấn mạnh.
Đối với Đề án Phát huy giá trị sông Thiếp trên địa bàn huyện Đông Anh (cũ), Phó Bí thư Thường trực Thành ủy Nguyễn Trọng Đông thống nhất chủ trương giao xã Đông Anh làm đầu mối chủ trì, phối hợp với các sở, ngành, địa phương liên quan xây dựng đề án trên phạm vi toàn lưu vực, bảo đảm tính liên kết với các tuyến sông; nghiên cứu đồng bộ các giải pháp bảo tồn cảnh quan, cải thiện môi trường, khai thác hiệu quả tiềm năng du lịch đường thuỷ.
Về tiến độ, xã hoàn thành hồ sơ và báo cáo Thường trực, Ban Thường vụ Thành ủy trước ngày 15-10-2026.