Kinh tế

Kinh tế Thủ đô:Cùng cả nước hướng tới mục tiêu tăng trưởng hai con số

Hồng Quý 03/09/2026 06:45

Vượt qua nhiều sóng gió từ đại dịch Covid-19 và những biến động địa chính trị cũng như bảo hộ thương mại gia tăng trên toàn cầu, kinh tế Việt Nam vẫn giữ vững đà tăng trưởng, khẳng định bản lĩnh và sức chống chịu của nền kinh tế đang trên đà vươn mình mạnh mẽ. Trong dòng chảy chung đó, Thủ đô Hà Nội tiếp tục khẳng định vai trò “đầu tàu”...

4-kt-thudo.jpg
Dây chuyền sản xuất điện gia dụng tại nhà máy của Tập đoàn Sunhouse (Khu công nghiệp Ngọc Liệp, xã Tây Phương). Ảnh: Nhật Nam

Cả nước bứt phá

Giai đoạn 2021-2025 khép lại chu kỳ đầy thử thách nhưng cũng đậm dấu ấn phục hồi và bứt phá của nền kinh tế Việt Nam. Theo số liệu của Cục Thống kê, Bộ Tài chính, quy mô nền kinh tế Việt Nam đã tăng gần 1,5 lần chỉ trong 5 năm, từ 346 tỷ USD vào năm 2020 lên khoảng 514 tỷ USD vào năm 2025, đưa Việt Nam vươn lên vị trí thứ 32 thế giới và đứng thứ 4 trong khối ASEAN, tăng 5 bậc so với đầu nhiệm kỳ. Tốc độ tăng trưởng Tổng sản phẩm nội địa (GDP) bình quân cả giai đoạn 2021-2025 đạt 6,3%/năm. Riêng năm 2025, năm cuối của nhiệm kỳ, tăng trưởng GDP đạt 8,02%, thuộc nhóm các nền kinh tế có tốc độ tăng trưởng cao của khu vực và thế giới. GDP bình quân đầu người năm 2025 ước đạt khoảng 5.026 USD, gấp 1,4 lần so với năm 2020, chính thức đưa Việt Nam gia nhập nhóm quốc gia có thu nhập trung bình cao.

Đồng thời, nền tảng tài khóa quốc gia cũng được củng cố vững chắc khi thu ngân sách nhà nước cả giai đoạn 2021-2025 ước đạt 9,6 triệu tỷ đồng, gấp 1,36 lần giai đoạn 2016-2020, vượt mục tiêu đề ra. Hoạt động ngoại thương liên tục lập những kỷ lục mới với tổng kim ngạch xuất nhập khẩu năm 2025 đạt khoảng 903 tỷ USD, đưa Việt Nam vào nhóm 20 nền kinh tế có quy mô thương mại lớn nhất thế giới, đồng thời duy trì xuất siêu ở mức cao qua nhiều năm liên tiếp.

Bước sang năm 2026, nền kinh tế Việt Nam tiếp tục cho thấy những tín hiệu tăng tốc rất tích cực. GDP quý I-2026 tăng 7,83% so với cùng kỳ năm trước. Sang quý II, tốc độ tăng trưởng tiếp tục được đẩy lên mức 8,39%. Tính chung 6 tháng đầu năm, GDP cả nước tăng 8,18% - mức tăng cao nhất trong vòng 15-16 năm trở lại đây, tạo nền tảng vững chắc để cả nước hướng tới mục tiêu tăng trưởng hai con số mà Quốc hội đã đặt ra cho cả năm 2026.

Giới chuyên môn đánh giá, một trong những đòn bẩy quan trọng góp phần tạo nên sự chuyển biến này chính là việc vận hành hiệu quả mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, cùng với việc tiếp tục hoàn thiện thể chế, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, cải cách thủ tục hành chính, qua đó mở rộng không gian phát triển, tăng cường liên kết vùng và huy động tối ưu các nguồn lực cho đầu tư phát triển.

Không chỉ tăng trưởng về quy mô, chất lượng nền kinh tế trong những tháng đầu năm 2026 cũng ghi nhận nhiều điểm sáng trên các lĩnh vực. Hoạt động xuất nhập khẩu tiếp tục là một trong những trụ cột quan trọng nhất, khi tổng kim ngạch xuất nhập khẩu 7 tháng của năm đạt 659,58 tỷ USD, tăng tới 28,1% so với cùng kỳ năm trước, trong đó kim ngạch xuất khẩu đạt 319,53 tỷ USD, tăng 21,7%. Dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) tiếp tục đổ mạnh vào Việt Nam với tổng vốn FDI đăng ký 7 tháng đạt 38,06 tỷ USD, tăng 58% so với cùng kỳ; còn vốn FDI thực hiện - tức dòng vốn thực sự đi vào nền kinh tế - đạt 15,2 tỷ USD, tăng 11,8%, cho thấy niềm tin của giới đầu tư quốc tế vào triển vọng dài hạn của Việt Nam ngày càng được củng cố. Cộng đồng doanh nghiệp trong nước cũng ghi nhận sức sống mạnh mẽ khi cả nước có gần 187.200 doanh nghiệp thành lập mới và quay trở lại hoạt động trong 7 tháng, bình quân mỗi tháng có khoảng 26.700 doanh nghiệp gia nhập thị trường.

Công tác điều hành ngân sách và đầu tư công cũng đạt được nhiều kết quả đáng ghi nhận. Thu ngân sách nhà nước 7 tháng của năm ước đạt 1.834,6 nghìn tỷ đồng, bằng 72,5% dự toán năm và tăng 16% so với cùng kỳ. Giải ngân vốn đầu tư công tính đến hết tháng 7 đạt 425,3 nghìn tỷ đồng, tương đương 41,9% kế hoạch, cao hơn cùng kỳ năm trước. Kinh tế vĩ mô về cơ bản giữ ổn định khi chỉ số giá tiêu dùng bình quân 7 tháng tăng khoảng 4,38-4,39%, nằm trong tầm kiểm soát và trong giới hạn mục tiêu mà Quốc hội đề ra cho cả năm.

Bên cạnh những con số ấn tượng về tăng trưởng và thu hút đầu tư, chất lượng tăng trưởng kinh tế của Việt Nam trong giai đoạn này còn được thể hiện rõ nét qua xu hướng chuyển dịch cơ cấu theo hướng bền vững. Chính phủ đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp thúc đẩy kinh tế số, kinh tế xanh và chuyển đổi năng lượng mạnh mẽ. Các ngành công nghiệp công nghệ cao, đặc biệt là sản xuất linh kiện điện tử và bán dẫn, đang dần trở thành động lực tăng trưởng mới, thay thế cho các ngành thâm dụng lao động truyền thống. Cùng với đó, hạ tầng giao thông chiến lược, đặc biệt là hệ thống đường cao tốc trục Bắc - Nam và các tuyến vành đai liên vùng, được tập trung đầu tư đồng bộ, giúp tối ưu hóa chi phí logistics cho doanh nghiệp. Những nỗ lực này không chỉ giúp củng cố nội lực, tăng cường năng lực cạnh tranh quốc gia, mà còn tạo bệ phóng vững chắc để các địa phương trọng điểm trên cả nước bứt phá mạnh mẽ.

Hà Nội khẳng định vai trò “đầu tàu”

Là Thủ đô và là một trong những cực tăng trưởng mạnh nhất của vùng Đồng bằng sông Hồng, trong 5 năm qua, Hà Nội đạt nhiều thành tựu kinh tế nổi bật, góp phần quan trọng vào bức tranh chung của cả nước. Sau gần 5 năm triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội đại biểu lần thứ XVII Đảng bộ thành phố, kinh tế Thủ đô ghi dấu bằng những bước tiến mạnh mẽ và đầy ấn tượng. Giai đoạn 2021-2025, Tổng sản phẩm trên địa bàn (GRDP) của Hà Nội tăng bình quân 6,57%/năm, cao hơn 1,1 lần mức tăng chung của cả nước. Quy mô kinh tế Thủ đô ước đạt khoảng 63 tỷ USD, gấp 1,42 lần so với năm 2020, chiếm tới 41,54% quy mô kinh tế của toàn vùng Đồng bằng sông Hồng và 12,6% quy mô kinh tế cả nước, tiếp tục giữ vị trí thứ hai cả nước về quy mô GRDP.

Cùng với đà tăng trưởng kinh tế, thu ngân sách trên địa bàn thành phố giai đoạn 2021-2025 luôn vượt dự toán, ước đạt 2,2 triệu tỷ đồng, gấp 1,8 lần giai đoạn 2016-2020 và chiếm khoảng 25% tổng thu ngân sách cả nước. Riêng năm 2025, thu ngân sách Hà Nội vượt mốc 700.000 tỷ đồng - mức cao nhất trong lịch sử của Thủ đô. Tổng vốn đầu tư xã hội thực hiện trong 5 năm ước đạt 2,48 triệu tỷ đồng, gấp 1,5 lần nhiệm kỳ trước; thu hút vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài ước đạt 11,5 tỷ USD. GRDP bình quân đầu người của Hà Nội cũng được nâng lên mức khoảng 7.200 USD/năm, cao hơn so với bình quân chung cả nước.

Bước sang năm 2026, kinh tế Thủ đô tiếp tục duy trì đà tăng trưởng. Bức tranh tài chính - ngân sách của thành phố ghi nhận nhiều tín hiệu khả quan. Trong tháng 8-2026, thành phố nghiêm túc thực hiện kết luận chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại buổi làm việc với Thành ủy Hà Nội ngày 8-8-2026, trong đó yêu cầu thành phố xác định mục tiêu tăng trưởng hai con số là nhiệm vụ chính trị quan trọng, cần xây dựng kịch bản tăng trưởng cụ thể đến từng ngành, lĩnh vực. UBND thành phố đã ban hành Chỉ thị số 17/CT-UBND ngày 23-7-2026 về kịch bản tăng trưởng và triển khai các nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm thực hiện mục tiêu GRDP tăng trưởng hai con số trong 6 tháng cuối năm 2026. Nhờ đó, tình hình kinh tế - xã hội Thủ đô tháng 8-2026 tiếp tục xu hướng tích cực với nhiều điểm sáng.

Theo báo cáo của Thống kê thành phố Hà Nội, tính chung 8 tháng của năm 2026, kim ngạch xuất khẩu hàng hóa toàn thành phố ước tính đạt 14.890 triệu USD, tăng 8,0% so với cùng kỳ năm trước (trong đó, khu vực kinh tế trong nước đạt 8.052 triệu USD, tăng 0,6%; khu vực có vốn đầu tư nước ngoài đạt 6.838 triệu USD, tăng 18,3%). Tổng thu ngân sách nhà nước trên địa bàn thành phố ước thực hiện 521,3 nghìn tỷ đồng, đạt 80,2% dự toán và tăng 8,9% so với cùng kỳ năm 2025 (trong đó, thu nội địa 487,4 nghìn tỷ đồng, đạt 79,9% và tăng 7,5%; thu từ dầu thô 2,1 nghìn tỷ đồng, đạt 60,6% và tăng 18,2%; thu từ hoạt động xuất nhập khẩu 30,7 nghìn tỷ đồng, đạt 83,9% và tăng 32,9%). Tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng 8 tháng của năm 2026 toàn thành phố đạt 708,2 nghìn tỷ đồng, tăng 14,9% so với cùng kỳ năm trước, phản ánh sức mua và nhu cầu tiêu dùng trên địa bàn tiếp tục phục hồi mạnh mẽ. Hà Nội hiện đã có 24.500 doanh nghiệp thành lập mới với vốn đăng ký 472,3 nghìn tỷ đồng, tăng 11,5% về số lượng doanh nghiệp và tăng 96,9% vốn đăng ký so với cùng kỳ năm trước; 9.100 doanh nghiệp hoạt động trở lại, tăng 22,3%.

Một trong những điểm sáng nổi bật nhất của kinh tế Thủ đô trong 8 tháng của năm 2026 chính là sự bứt phá của ngành Du lịch. Theo Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội, trong 8 tháng, Thủ đô đã đón 24,5 triệu lượt khách, tăng 11,7% so với cùng kỳ năm trước. Tổng thu từ khách du lịch ước đạt 99,4 nghìn tỷ đồng, tăng 15,2% so với cùng kỳ năm 2025. Đáng chú ý, lượng khách du lịch quốc tế đến Hà Nội trong 8 tháng của năm 2026 đạt khoảng 6 triệu lượt khách, tăng 23,9% so với cùng kỳ năm trước; khách nội địa đến Hà Nội đạt 18,4 triệu lượt khách, tăng 8,2%. Những sự kiện văn hóa, du lịch quy mô lớn được tổ chức trong năm cùng với việc thành phố đẩy mạnh xây dựng thương hiệu du lịch “Hà Nội - đến để yêu” đang góp phần đưa du lịch từng bước trở thành ngành kinh tế mũi nhọn của Thủ đô.

Nhìn lại chặng đường đã qua, những gam màu sáng trong bức tranh kinh tế của cả nước nói chung và Thủ đô Hà Nội nói riêng đã khẳng định tính đúng đắn trong các chính sách điều hành của Đảng và Nhà nước. Dù chặng đường phía trước vẫn còn không ít thách thức từ suy thoái kinh tế toàn cầu và áp lực lạm phát, nhưng với những nền tảng vững chắc đã được tôi luyện qua gian khó, Hà Nội sẽ tiếp tục khẳng định vai trò “đầu tàu” của nền kinh tế đất nước, gương mẫu thực hiện sứ mệnh tiên phong trong đổi mới sáng tạo, phát triển đô thị thông minh và bền vững.