Hà Nội: Tiên phong chuyển đổi số hoạt động dân cử

Đi đầu xây dựng “HĐND số”

HĐND thành phố Hà Nội vừa ban hành Quyết định số 79/QĐ-HĐND ngày 19-8-2026 phê duyệt Đề án “Chuyển đổi số toàn diện đối với hoạt động của Đoàn đại biểu Quốc hội và HĐND hai cấp thành phố Hà Nội giai đoạn 2026-2030, tầm nhìn đến năm 2045”.

Đề án đặt ra mục tiêu đổi mới toàn diện phương thức hoạt động của Đoàn đại biểu Quốc hội và HĐND hai cấp thành phố Hà Nội trên cơ sở dữ liệu số, nền tảng số và trí tuệ nhân tạo; nâng cao hiệu lực quyết nghị, hiệu quả giám sát, chất lượng đại diện dân cử và mức độ phục vụ người dân, cử tri; từng bước hình thành Hệ sinh thái dân cử số thành phố Hà Nội thống nhất, hiện đại, liên thông và hoạt động dựa trên dữ liệu.

Đoàn ĐBQH và HĐND thành phố Hà Nội đã vận hành nền tảng điều hành tập trung tích hợp 9 phân hệ phần mềm cốt lõi trên hệ thống xác thực tập trung (SSO), triển khai tới 126 HĐND xã, phường với hơn 3.200 tài khoản sử dụng. Nền tảng này cho phép xử lý toàn bộ văn bản, lịch công tác, theo dõi nhiệm vụ và đánh giá tiến độ công việc trên một giao diện thống nhất, góp phần chuẩn hóa hoạt động của cơ quan dân cử theo hướng hiện đại.

Thông qua các bảng điều khiển trực quan (Dashboard), Thường trực HĐND có thể theo dõi kịp thời các chỉ số về đầu tư công, ngân sách, y tế, giáo dục và nhiều lĩnh vực quan trọng khác, qua đó nâng cao chất lượng giám sát và hỗ trợ ban hành chính sách sát thực tiễn

Minh chứng rõ ràng nhất là tại kỳ họp thứ năm, HĐND thành phố đã triển khai thí điểm Bảng điều hành kỳ họp số được tích hợp trên nền tảng số điều hành tập trung hai cấp của HĐND thành phố. Thông qua hệ thống, đại biểu có thể theo dõi các nội dung, như điểm danh chương trình kỳ họp, trạng thái nghị quyết, đăng ký phát biểu, kết quả biểu quyết, chất vấn và trả lời chất vấn, gửi ý kiến; đồng thời theo dõi, nắm bắt phản ánh của cử tri và nhân dân trên mạng xã hội liên quan đến nội dung kỳ họp.

Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Phó Chủ tịch Thường trực HĐND thành phố Hà Nội Trần Thế Cương khẳng định, đây là bước đi cụ thể trong chuyển đổi số hoạt động của HĐND thành phố, đồng thời là mô hình để tiếp tục hoàn thiện, chuyển giao xuống HĐND các xã, phường khai thác phục vụ kỳ họp của địa phương trong thời gian tới.

Dự và phát biểu chỉ đạo tại kỳ họp kỳ họp thứ năm, HĐND thành phố Hà Nội, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Chủ tịch Thường trực Quốc hội Đỗ Văn Chiến nhấn mạnh, Hà Nội đi đầu cả nước về công tác chuyển đổi số, xây dựng “HĐND số”, ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) vào việc số hóa tài liệu, kỳ họp không giấy tờ và hệ thống quản lý văn bản và điều hành tác nghiệp tập trung.

Chuyển đổi số trước hết là thay đổi nhận thức

Đề án xác định lộ trình thực hiện của đề án giai đoạn 2026-2027 là xây dựng nền móng chuyển đổi số của cơ quan dân cử hai cấp thành phố. Trên cơ sở đó, HĐND các xã, phường đã chủ động triển khai công tác chuyển đổi số tại kỳ họp cũng như công tác giám sát, giải quyết kiến nghị của cử tri.

Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Hạ Bằng Nguyễn Mạnh Hồng cho biết, HĐND xã Hạ Bằng xác định đẩy mạnh chuyển đổi số, xây dựng mô hình “HĐND số” và vận hành hiệu quả “Kỳ họp không giấy tờ” ngay từ năm 2026. Theo đó, 100% tài liệu phục vụ các kỳ họp được số hóa và gửi qua nền tảng phần mềm chuyên dụng, chấm dứt hoàn toàn việc in ấn tài liệu giấy tờ truyền thống.

“Các cơ sở dữ liệu về giám sát, theo dõi đơn thư, trả lời và giải quyết kiến nghị của cử tri sẽ được tích hợp đồng bộ vào hệ thống dùng chung do thành phố chỉ đạo triển khai, bảo đảm công khai, minh bạch quá trình xử lý trên hệ thống thông tin của xã và tại các nhà văn hóa thôn”, đồng chí Nguyễn Mạnh Hồng cho biết.

Theo Phó Chủ tịch HĐND xã Liên Minh Hoàng Văn Thái, Thường trực HĐND xã đã ban hành kế hoạch hành động 100 ngày xử lý các điểm nghẽn về chuyển đổi số trong hoạt động của cơ quan dân cử ở cơ sở. Trọng tâm của đợt cao điểm là số hóa toàn diện quy trình hoạt động của cơ quan dân cử và công tác phục vụ cử tri.

Đối với công tác dân nguyện, Phó Chủ tịch HĐND xã Liên Minh cho biết, toàn bộ kiến nghị cử tri tiếp nhận qua các kỳ họp sẽ được lập bảng theo dõi số hóa chi tiết theo từng lĩnh vực, cơ quan giải quyết và thời hạn trả lời; các nội dung chậm xử lý, kéo dài sẽ được đưa vào chương trình giám sát, đôn đốc thường xuyên. Bên cạnh đó, Thường trực HĐND xã cũng nghiên cứu triển khai ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) phù hợp vào việc hỗ trợ thẩm tra, giám sát văn bản theo chỉ đạo của cấp trên.

Để triển khai hiệu quả đề án, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch HĐND thành phố, Phó Trưởng đoàn đại biểu Quốc hội thành phố Hà Nội Phùng Thị Hồng Hà nhấn mạnh, HĐND 2 cấp thành phố cần đưa các nền tảng số vào vận hành đồng bộ, thực chất, trở thành phương thức làm việc thường xuyên của cơ quan dân cử.

“Trong đó, chuyển đổi số trước hết phải là sự thay đổi về nhận thức, tư duy lãnh đạo và phương thức tổ chức công việc; không đơn thuần là chuyển hồ sơ giấy thành hồ sơ điện tử hay đưa quy trình cũ lên môi trường số. Phải lấy dữ liệu làm nền tảng, lấy hiệu quả công việc làm thước đo, lấy đại biểu, cử tri và nhân dân làm trung tâm phục vụ”, Chủ tịch HĐND thành phố nhấn mạnh.

Đồng chí Phùng Thị Hồng Hà khẳng định, việc ứng dụng công nghệ số và trí tuệ nhân tạo phải gắn với đổi mới quy trình, nâng cao chất lượng tham mưu, hỗ trợ đại biểu trong nghiên cứu, quyết nghị và giám sát; đồng thời phải bảo đảm an toàn, an ninh thông tin và bảo vệ dữ liệu. Cần quan tâm đào tạo, hướng dẫn, hỗ trợ thường xuyên để mỗi cán bộ, mỗi đại biểu đều có thể sử dụng thành thạo, chủ động khai thác dữ liệu và thực sự làm chủ công nghệ. Người đứng đầu phải tiên phong sử dụng, trực tiếp kiểm tra và chịu trách nhiệm về kết quả chuyển đổi số tại cơ quan, đơn vị mình.