M&A – Cơ hội tái cấu trúc, huy động nguồn lực cho doanh nghiệp

CEF 2026 do Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa Thành phố Hà Nội (HANOISME) cùng các đơn vị phối hợp tổ chức chiều 27-8.

Ông Phạm Đức Dũng, Giám đốc Tư vấn M&A và Tái cấu trúc, Khối Ngân hàng Đầu tư, Chứng khoán SHS

Dịch chuyển từ "nhiều nhưng nhỏ" sang "ít nhưng chất“

Hơn 10 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực M&A, đầu tư và kiểm toán, tôi đã tham gia tư vấn nhiều thương vụ với tổng giá trị giao dịch hơn 2 tỷ USD, trong các lĩnh vực F&B, nông nghiệp, giáo dục, logistics, năng lượng, sản xuất, tài chính – bảo hiểm, tiêu dùng và bán lẻ.

Hiện thị trường M&A đang dịch chuyển từ "nhiều nhưng nhỏ" sang "ít nhưng chất“. Nhà đầu tư thận trọng hơn nhưng rót vốn nhiều và tập trung vào các công ty chất lượng cao hơn. Theo số liệu, vốn hóa thị trường trên GDP của Việt Nam ở mức khoảng 75%, trong khi mức trung bình khu vực khoảng 130%. Quy mô thị trường trái phiếu tương đương khoảng 24% GDP, so với khoảng 90% tại Đông Nam Á; quy mô tài sản được quản lý (AUM) trên GDP cũng mới khoảng 4%, thấp hơn đáng kể so với mức trung bình khoảng 30% của khu vực.

Từ thực tế, doanh nghiệp muốn thu hút vốn phải chứng minh được tiềm năng của mình thông qua chiến lược, kế hoạch và lộ trình tăng trưởng rõ ràng. Thay vì chỉ phụ thuộc vào vốn vay ngân hàng, doanh nghiệp có thể xem xét phương thức huy động vốn khác như: Trái phiếu doanh nghiệp, niêm yết trên thị trường chứng khoán, quỹ đầu tư và Private Equity, các tổ chức tài chính phát triển, tìm kiếm nhà đầu tư chiến lược.

Mặc dù mỗi thương vụ có những đặc thù riêng, quá trình huy động vốn có thể được chuẩn hóa cơ bản: Tái cấu trúc doanh nghiệp; Xây dựng cấu trúc giao dịch; Chuẩn bị tài liệu gọi vốn; Tiếp cận và làm việc với nhà đầu tư; Thẩm định doanh nghiệp; Đàm phán, ký kết và giải ngân…

Bà Phí Thị Hoa, Founder - CEO Công ty ONE-VALUE

M&A không đồng nghĩa với việc doanh nghiệp phải “bán mình”

Một quan niệm cần thay đổi là M&A không đồng nghĩa với việc doanh nghiệp phải “bán mình”, hoặc mất doanh nghiệp. Thông qua M&A, doanh nghiệp có thể tiếp cận một nguồn vốn mới; Tiếp nhận kiến thức và kinh nghiệm về sản xuất, quản trị, vận hành; Tiếp cận công nghệ; Mở rộng sang thị trường mới; Tiếp cận tập khách hàng và mạng lưới đối tác mới. Do đó, giá trị của M&A không chỉ nằm ở số tiền nhà đầu tư đưa vào doanh nghiệp mà còn nằm ở những nguồn lực đi kèm.

Hiện Nhật Bản được đánh giá là một trong những thị trường đáng chú ý đối với doanh nghiệp Việt Nam. Nhu cầu tìm kiếm cơ hội đầu tư của doanh nghiệp Nhật Bản tại Việt Nam theo mô hình B2B ở nhiều lĩnh vực khác nhau như: Logistics và vận tải, sản xuất công nghiệp, năng lượng, viễn thông, bất động sản và hạ tầng, hóa chất và các dịch vụ dành cho doanh nghiệp.

Ngược lại, doanh nghiệp Việt Nam có thể mua hoặc đầu tư vào doanh nghiệp Nhật Bản nếu đủ tiềm lực. Yếu tố thúc đẩy xu hướng này đến từ bài toán khi thế hệ sáng lập muốn nghỉ hưu nhưng không có người kế thừa phù hợp, M&A trở thành một phương án chuyển giao doanh nghiệp.

Ông Bùi Mạnh Toàn, Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần VIETNOX

Thương vụ M&A theo hướng win- win cùng phát triển

VIETNOX nhìn thấy dư địa tăng trưởng góp phần vào mục tiêu tăng trưởng hai con số từ nhu cầu của thị trường, từ việc nâng cao giá trị gia tăng, từ năng suất.

Để mở rộng sản xuất và nâng cao năng lực cạnh tranh, có ba nguồn lực đặc biệt quan trọng: vốn, công nghệ và con người. Về vốn, ngành thép và inox có đặc thù là nhu cầu vốn lưu động rất lớn. Giá trị hàng hóa cao, doanh nghiệp phải duy trì tồn kho để đáp ứng nhanh nhu cầu khách hàng, trong khi chu kỳ thu hồi vốn tương đối dài. Vì vậy, VIETNOX mong muốn có thêm những nguồn vốn trung và dài hạn với chi phí hợp lý, cũng như các cơ chế tín dụng phù hợp hơn với đặc thù của doanh nghiệp sản xuất và doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ.

Về công nghệ, VIETNOX sẽ đầu tư mạnh hơn vào thiết bị gia công hiện đại, tự động hóa, quản trị dữ liệu và đặc biệt là AI. VIETNOX từng bước xây dựng dữ liệu từ thị trường, khách hàng, tồn kho, mua hàng, sản xuất và tài chính được kết nối với nhau để đưa ra quyết định nhanh hơn.

Thứ ba, con người sẽ nằm trong hệ sinh thái gồm vốn-công nghệ–nhân lực– thị trường. Nếu bốn yếu tố này được kết nối tốt, doanh nghiệp Việt Nam hoàn toàn có thể nâng cấp từ thương mại, gia công đơn giản lên những mắt xích có giá trị cao hơn trong chuỗi cung ứng. VIETNOX cũng mong tìm kiếm đối tác thực hiện những thương vụ M&A theo hướng Win-Win cùng phát triển.

Bà Nguyễn Hoàng Thảo, Phó Giám đốc Tăng trưởng Công ty Cổ phần Công nghệ Sapo

Công nghệ sẽ nâng cao khả năng vào chuỗi cho doanh nghiệp

Chuyển đổi số có thể đóng góp vào tăng trưởng của Hà Nội theo ba hướng chính: nâng cao năng suất, tối ưu chi phí và mở rộng thị trường cho doanh nghiệp.

Với doanh nghiệp nhỏ và vừa, giải pháp thiết thực, tạo ra hiệu quả có thể đo lường. Trước hết là giải pháp quản lý bán hàng và tồn kho tập trung, giúp doanh nghiệp kiểm soát hàng hóa, dòng tiền và hạn chế thất thoát. Tiếp theo là kết nối bán hàng đa kênh, từ cửa hàng, website, mạng xã hội đến các sàn thương mại điện tử, để doanh nghiệp tiếp cận thêm khách hàng mà không phải đầu tư quá lớn vào việc mở rộng điểm bán.

Bên cạnh đó, hóa đơn điện tử, kế toán và kê khai thuế tích hợp cùng công cụ trí tuệ nhân tạo sẽ giúp giảm khối lượng công việc thủ công, tiết kiệm thời gian và nâng cao khả năng tuân thủ.

Quan trọng nhất, công nghệ cần dễ sử dụng, có chi phí phù hợp và đi kèm hoạt động đào tạo, tư vấn. Từ đó, giảm chi phí và tạo thêm doanh thu để phát triển, tham gia vào chuỗi và hút đầu tư.

Ông Lại Hoàng Dương, Giám đốc Công y Cổ phần Truyền thông Máy tính Thành Gióng

Đặt mục tiêu phát triển cùng sự tăng trưởng của Thủ đô

Máy tính Thánh Gióng luôn đặt mục tiêu phát triển song hành cùng sự tăng trưởng của Thủ đô Hà Nội cùng như cả nước. Để đạt và duy trì, doanh nghiệp đã chủ động nỗ lực nâng cao năng lực cạnh tranh thông qua nhiều giải pháp trọng tâm: Mở rộng thị trường khi tích cực tìm kiếm, phát triển hệ thống đối tác, khách hàng trong nước và đẩy mạnh hoạt động xuất khẩu ra thị trường quốc tế.

Ngoài ra, cải tiến sản phẩm bằng cách tối ưu hóa và điều chỉnh các dòng sản phẩm linh hoạt, đáp ứng chính xác nhu cầu công nghệ trong tiến trình chuyển đổi số quốc gia.

Nhằm mở rộng quy mô kinh doanh và phát triển dòng sản phẩm mới (theo định hướng chiến lược từ năm 2025), Máy tính Thánh Gióng mong muốn thúc đẩy hợp tác, M&A với các doanh nghiệp tiềm năng có thế mạnh về vốn hoặc công nghệ. Qua đó, tạo nền tảng phục vụ tốt hơn cho khối doanh nghiệp nhỏ và vừa phát triển.