Quy định mới về thu giữ và lưu trữ carbon trong hoạt động dầu khí

Về một số điểm mới, Luật Dầu khí (sửa đổi) xác định rõ chức năng của Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam vừa là nhà đầu tư (ký hợp đồng dầu khí, tham gia quyền lợi tham gia/ưu tiên mua trước), vừa thực hiện các nhiệm vụ của nước chủ nhà và giám sát hoạt động dầu khí.

Luật phân cấp mạnh mẽ cho Hội đồng thành viên Tập đoàn trong việc sử dụng vốn, thẩm định/phê duyệt các kế hoạch hoạt động (chương trình công tác và ngân sách hằng năm, báo cáo tài nguyên trữ lượng quy mô nhỏ, kế hoạch khai thác sớm, kế hoạch phát triển mỏ...).

Bổ sung chi tiết khái niệm dầu khí phi truyền thống bao gồm: Khí hydrogen tự nhiên, khí than, dầu đá phiến/dầu sét, khí đá phiến/khí sét, băng cháy, bitum... Luật đưa vào các định nghĩa pháp lý mới phù hợp với xu hướng chuyển dịch năng lượng toàn cầu như: Băng cháy, hoạt động CCS (Carbon Capture and Storage - thu giữ và lưu trữ carbon), năng lượng ngoài khơi….

Luật quy định khung hoàn chỉnh về hoạt động CCS và năng lượng ngoài khơi gắn với dầu khí. Đây là bước đột phá pháp lý quan trọng nhằm hướng tới mục tiêu giảm phát thải carbon và chuyển dịch năng lượng xanh. Trong đó, Luật khuyến khích tận dụng các mỏ dầu khí đã khai thác cạn kiệt hoặc công trình dầu khí hiện hữu để thu giữ, bơm ép và lưu trữ CO2; cho phép bổ sung hoạt động CCS vào hợp đồng dầu khí hiện hữu.

Nhà thầu có quyền sở hữu, trao đổi, mua bán tín chỉ carbon. Doanh thu từ bán tín chỉ carbon được hạch toán giảm phần chi phí thu hồi. Chi phí thực hiện CCS được tính vào chi phí hoạt động dầu khí được phép thu hồi.

Luật cho phép nhà thầu triển khai các công trình năng lượng ngoài khơi (điện gió, điện mặt trời...) trong phạm vi hợp đồng dầu khí để phục vụ nhu cầu hoạt động của mỏ. Chi phí triển khai được tính vào chi phí được phép thu hồi của hợp đồng dầu khí.

Luật cũng quy định chính sách ưu đãi đầu tư đặc biệt áp dụng cho các lô/mỏ nước sâu xa bờ, địa chất phức tạp, mỏ cận biên, hoặc áp dụng công nghệ nâng cao hệ số thu hồi dầu (EOR).

Luật cũng tích hợp thủ tục phê duyệt, trong đó phê duyệt nội dung hợp đồng dầu khí/thỏa thuận sửa đổi thay cho phê duyệt chủ trương đầu tư hoặc điều chỉnh chủ trương đầu tư dự án. Kế hoạch phát triển mỏ (EDP/FDP) thay thế cho báo cáo nghiên cứu tiền khả thi/khả thi đầu tư xây dựng.

Lần đầu tiên Luật đưa vào quy định riêng nhằm khuyến khích phát triển chuỗi cung ứng dịch vụ kỹ thuật công nghệ cao trong nước; miễn thuế nhập khẩu đối với máy móc, thiết bị, vật tư chuyên dụng phục vụ nghiên cứu, chế tạo mà trong nước chưa sản xuất được.