Đưa khoa học, công nghệ vào phát triển nông nghiệp Đại Xuyên

Từ lợi thế sản xuất đến chuỗi giá trị

Chiều 14-8, Học viện Nông nghiệp Việt Nam và UBND xã Đại Xuyên tổ chức Lễ ký kết thỏa thuận hợp tác, đổi mới, phát triển bền vững. Nội dung hợp tác tập trung vào đào tạo, nghiên cứu khoa học, chuyển giao công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, phục vụ phát triển nông nghiệp, kinh tế nông thôn và nâng cao thu nhập cho người dân. Đây là một trong những nội dung thực hiện chương trình hành động của đại biểu Nguyễn Thị Lan, Giám đốc Học viện Nông nghiệp Việt Nam khi ứng cử đại biểu Quốc hội tại cụm số 8.

Trước lễ ký kết, đoàn công tác khảo sát vườn Bưởi Thồ đầu dòng tại thôn Hòa Khê, vùng sản xuất rau an toàn tại thôn Kim Quy, mô hình chăn nuôi của HTX Trứng gà Phú Xuân tại thôn Vĩnh Xuân và tìm hiểu các sản phẩm OCOP, sản phẩm nông nghiệp tiêu biểu của địa phương.

Phó Chủ tịch UBND xã Đại Xuyên Dư Anh Hào cho biết, địa phương có nền tảng để phát triển nền nông nghiệp có giá trị cao hơn dựa trên khoa học, công nghệ và tổ chức sản xuất hiện đại, có những sản phẩm mang bản sắc, như: Bưởi Thồ Bạch Hạ, vùng rau, vùng nuôi trồng thủy sản tập trung khoảng 103ha; các hợp tác xã, hộ sản xuất, chủ thể OCOP và hoạt động chăn nuôi. Cấp ủy, chính quyền địa phương luôn tích cực tìm kiếm hướng phát triển mới cho nông nghiệp.

Theo Phó Giám đốc Học viện Nông nghiệp Việt Nam Vũ Ngọc Huyên, vấn đề đặt ra với Đại Xuyên là làm thế nào biến những lợi thế đang có thành các chuỗi giá trị mang lại hiệu quả kinh tế cao hơn. Vì vậy, khoa học và công nghệ cần tham gia trực tiếp vào quá trình sản xuất, từ nâng cao chất lượng, giảm chi phí đến mở rộng thị trường và tăng thu nhập cho người dân.

Trên cơ sở đó, xã Đại Xuyên và Học viện Nông nghiệp Việt Nam tập trung phối hợp thực hiện các giải pháp nhằm phát triển vùng rau an toàn, rau ứng dụng công nghệ cao và cây ăn quả đặc sản, trong đó chú trọng bưởi Thồ Bạch Hạ; bảo tồn nguồn gen, xây dựng thương hiệu, truy xuất nguồn gốc và phát triển các giá trị gắn với cảnh quan, văn hóa địa phương.

Với vùng nuôi trồng thủy sản tập trung khoảng 103ha, hai bên sẽ khảo sát điều kiện sản xuất, môi trường, đối tượng nuôi và thị trường để lựa chọn công nghệ phù hợp. Một số mô hình có giá trị kinh tế cao, trong đó có nghiên cứu phát triển mô hình nuôi cua cà ra, sẽ được triển khai theo hướng thí điểm, đánh giá hiệu quả rồi mới nhân rộng.

Đối với sản phẩm OCOP, Học viện phối hợp với địa phương lựa chọn những sản phẩm có lợi thế, hỗ trợ từ sơ chế, bảo quản, chế biến đến bao bì, nhãn hiệu, sở hữu trí tuệ, truy xuất nguồn gốc và thương mại điện tử. Cùng với đó là phát triển các mô hình nông nghiệp tuần hoàn, hữu cơ, ứng dụng chế phẩm sinh học, tận dụng phụ phẩm từ trồng trọt, chăn nuôi và thủy sản, giảm chất thải và sử dụng hiệu quả tài nguyên.

Chọn việc cụ thể, tạo kết quả thực chất

Từ yêu cầu thực tế, xã Đại Xuyên và Học viện Nông nghiệp Việt Nam sẽ lựa chọn những nội dung phù hợp, ưu tiên các mô hình có khả năng tạo hiệu quả rõ rệt trong sản xuất. Học viện Nông nghiệp Việt Nam sẽ cử chuyên gia, nhà khoa học tham gia khảo sát, tư vấn, nghiên cứu và chuyển giao giống, quy trình kỹ thuật, công nghệ phù hợp. Các mô hình được theo dõi, đánh giá về hiệu quả kinh tế, kỹ thuật và môi trường, qua đó hoàn thiện quy trình trước khi nhân rộng.

Khoa học, công nghệ cũng được đưa vào quản lý sản xuất, từ nhật ký điện tử, truy xuất nguồn gốc, quản lý vùng sản xuất đến ứng dụng công nghệ số trong hợp tác xã và kết nối thị trường. Cùng với đó, Học viện phối hợp đào tạo cán bộ địa phương, hợp tác xã, các chủ thể sản xuất, kinh doanh và người dân về kỹ thuật, quản trị, xây dựng phương án sản xuất - kinh doanh, phát triển chuỗi giá trị và thị trường.

Chủ tịch UBND xã Đại Xuyên Hoàng Tuân cho biết, địa phương có nhiều tiềm năng phát triển nông nghiệp với quỹ đất sản xuất tương đối lớn, truyền thống sản xuất lâu đời, lực lượng lao động nông thôn dồi dào và nhu cầu phát triển nông nghiệp hàng hóa ngày càng cao. Tuy nhiên, trước yêu cầu phát triển mới, nông nghiệp Đại Xuyên cần chuyển mạnh sang sản xuất dựa trên khoa học, công nghệ, nhu cầu thị trường và liên kết chuỗi giá trị, qua đó nâng cao chất lượng, hiệu quả và giá trị gia tăng.

Đại Xuyên xác định hợp tác với Học viện Nông nghiệp Việt Nam là hướng đi thiết thực và lâu dài. Nếu Học viện có thế mạnh về đào tạo, nghiên cứu khoa học, chuyển giao công nghệ cùng đội ngũ chuyên gia, nhà khoa học giàu kinh nghiệm, thì xã có không gian sản xuất, nông dân, hợp tác xã và nhu cầu đưa khoa học, công nghệ vào thực tiễn.

Trước khi ký kết, hai bên đã tổ chức 2 lớp tập huấn, chuyển giao khoa học, kỹ thuật cho cán bộ, hợp tác xã và người dân; nghiên cứu, khảo sát mô hình nuôi cua cà ra tại thôn Quang Lãng và nghiên cứu phát triển giống Bưởi Thồ Bạch Hạ. Đây là những hoạt động bước đầu tạo cơ sở để quan hệ hợp tác được triển khai bài bản, gắn với yêu cầu cụ thể của địa phương.

Đánh giá cao sự chủ động của cấp uỷ, chính quyền xã Đại Xuyên và Học viện Nông nghiệp Việt Nam trong thiết lập quan hệ hợp tác, đưa tri thức, khoa học, công nghệ và nguồn lực đào tạo đến gần hơn với địa bàn sản xuất và người nông dân, Chủ tịch Hội Nông dân thành phố Phạm Hải Hoa khẳng định, việc ký kết không chỉ tạo quan hệ hợp tác giữa địa phương với cơ sở đào tạo, nghiên cứu mà còn mở ra cơ chế kết nối giữa “nhà khoa học - chính quyền - tổ chức Hội - hợp tác xã - doanh nghiệp - nông dân” để cùng giải quyết những vấn đề thực tiễn.

Phát biểu tại lễ ký kết, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội Tạ Văn Tường đánh giá cao chương trình hợp tác và cho rằng, việc chuẩn hóa giống, quy trình sản xuất, chất lượng sản phẩm, quản lý đầu vào, đầu ra sẽ góp phần nâng cao giá trị nông sản, đồng thời nhấn mạnh yêu cầu tăng cường liên kết giữa nông dân, hợp tác xã và doanh nghiệp, từng bước chuyên nghiệp hóa sản xuất, hình thành các tổ chức có pháp nhân để tham gia sâu hơn vào thị trường. Đây là hướng đi cần thiết để khắc phục tình trạng sản xuất nhỏ lẻ, phân tán và đáp ứng yêu cầu của hệ thống thương mại hiện đại.

Việc ký kết Bản ghi nhớ giữa xã Đại Xuyên và Học viện Nông nghiệp Việt Nam mở thêm cơ hội đưa tri thức khoa học vào thực tiễn. Khi lợi thế về đất đai, sản phẩm và người sản xuất được kết nối với khoa học, công nghệ, quản trị và thị trường, nông nghiệp Đại Xuyên có thêm cơ sở để tạo dựng những giá trị mới, bền vững hơn.