Ứng Hòa “không có vùng cấm” trong xử lý vi phạm công trình thủy lợi

Xử lý dứt điểm từng tuyến kênh

Những ngày đầu tháng 8, trên nhiều tuyến kênh ở xã Ứng Hòa, việc giải tỏa các công trình, vật kiến trúc vi phạm được triển khai liên tục. Không còn cảnh xử lý nhỏ lẻ, từng vụ việc kéo dài qua nhiều năm, đợt cao điểm lần này được tổ chức theo từng tuyến kênh, từng khu dân cư, với quyết tâm xử lý dứt điểm các trường hợp đã được rà soát.

Theo Kế hoạch số 274/KH-UBND, UBND xã Ứng Hòa xác định xử lý, giải tỏa vi phạm công trình thủy lợi là một trong những nhiệm vụ trọng tâm của năm 2026. Trước khi tổ chức giải tỏa, địa phương tiến hành rà soát, thống kê, phân loại từng trường hợp; thông báo để các hộ dân tự giác tháo dỡ, chỉ tổ chức ra quân giải toả đối với những trường hợp không chấp hành. Kế hoạch cũng yêu cầu không để phát sinh vi phạm mới, đồng thời xử lý nghiêm các trường hợp tái lấn chiếm.

Theo kế hoạch ban đầu, UBND xã Ứng Hòa sẽ ra quân làm 2 đợt. Đợt 1 qua rà soát theo Kế hoạch số 274/KH-UBND, có 196 trường hợp vi phạm trên 13 tuyến kênh cần xử lý. Các tuyến có số lượng vi phạm lớn tập trung ở A2-10, A2-12, A2-14, Ngoại Độ, Si - Du Đồng, I2-14a, I2-14b cùng một số tuyến kênh khác. Việc giải tỏa được chia thành nhiều đợt trong tháng 8, bảo đảm làm đến đâu, gọn đến đó. Đợt 2 giải tỏa vi phạm trên các tuyến kênh A2-8, nhánh Ngoại Độ…

Trưởng phòng Kinh tế xã Ứng Hòa Đỗ Thị Kim Đức cho biết, số lượng vi phạm nhiều, phân bố trên địa bàn rộng nên ngay từ đầu, xã đã xác định không thể làm theo kiểu phong trào. Mỗi trường hợp đều được rà soát, xác định rõ vị trí, hiện trạng và tổ chức tuyên truyền, vận động trước khi tiến hành các bước xử lý.

“Chúng tôi kiên trì vận động để người dân tự tháo dỡ. Khi người dân hiểu rõ quy định và đồng thuận thì việc giải tỏa diễn ra thuận lợi, giảm áp lực cho cả chính quyền và các hộ dân. Với những trường hợp đã được thông báo, vận động mà vẫn cố tình không chấp hành, lực lượng chức năng gồm Công an xã, an ninh trật tự cơ sở, dân quân tự vệ, MTTQ, các đoàn thể chính trị, Bí thư, Trưởng các thôn sẽ ra quân giải tỏa theo quy định”, bà Đỗ Thị Kim Đức nhấn mạnh.

Bà Dư Thị Thanh Tươi - Cụm trưởng Cụm thủy nông Ứng Hòa cho biết, với cách làm quyết liệt, “không có vùng cấm” trong xử lý vi phạm của lực lượng chức năng đang cho thấy hiệu quả rõ rệt.

Theo bà Dư Thị Thanh Tươi, có những hộ dân ban đầu còn băn khoăn vì công trình đã tồn tại nhiều năm. Khi cán bộ thủy lợi cùng chính quyền giải thích cụ thể các vi phạm vào công trình thuỷ lợi và phạm vi bảo vệ công trình thuỷ lợi, ảnh hưởng đến dòng chảy, công tác vận hành và việc đi lại kiểm tra kênh, duy tu, duy trì theo định mức kinh tế kỹ thuật, thì nhiều hộ đã đồng thuận, tự tháo dỡ. Sự phối hợp ấy giúp việc xử lý không chỉ dừng ở tháo dỡ công trình mà còn trả lại hành lang cho hệ thống thủy lợi, tạo điều kiện thuận lợi cho công tác kiểm tra, duy tu và vận hành sau này.

Đến ngày 12-8, xã Ứng Hòa đã giải tỏa được 184/196 trường hợp vi phạm đạt 93,8% kế hoạch. Những con số ấy phản ánh khá rõ cách làm của Ứng Hòa: Vận động để dân tự giác là ưu tiên, nhưng sự tự giác không đồng nghĩa với việc buông lỏng quản lý; khi cần thiết, chính quyền vẫn kiên quyết thực hiện biện pháp mạnh theo đúng quy định.

Kiên quyết cưỡng chế trường hợp chây ỳ

Điểm đáng ghi nhận trong đợt cao điểm của Ứng Hòa là sự quyết liệt không được thể hiện bằng việc giải tỏa ồ ạt. Trái lại, chính quyền đặt công tác tuyên truyền, đối thoại lên trước, tạo điều kiện để người dân tự khắc phục vi phạm. Thực tế, nhiều trường hợp sau khi được chính quyền địa phương giải thích đã chủ động tháo dỡ công trình. Điều này không chỉ giúp giảm thời gian, chi phí tổ chức giải tỏa mà còn cho thấy nhận thức của người dân về việc bảo vệ công trình thủy lợi đang có chuyển biến.

Tuy nhiên, với những trường hợp chây ỳ, xã Ứng Hòa cũng không để việc vận động kéo dài trở thành lý do khiến vi phạm tiếp tục tồn tại. 13 trường hợp tại kênh A2-10 và Si du đồng ở thôn Giới Đức sau khi không tự giác tháo dỡ đã bị giải toả theo đúng trình tự.

Phó Chủ tịch UBND xã Ứng Hòa Lê Thanh Tùng cho biết, quan điểm chỉ đạo của địa phương là xử lý nghiêm nhưng phải đúng quy định, bảo đảm công khai, minh bạch và an toàn. Theo ông Lê Thanh Tùng, kết quả giải tỏa 184/196 trường hợp trong thời gian ngắn là sự cố gắng của cả hệ thống chính trị, trong đó có sự phối hợp của lực lượng công an, quân sự, các đoàn thể chính trị xã hội và sự đồng thuận của nhiều hộ dân.

“Điều địa phương hướng tới không chỉ là hoàn thành đợt cao điểm mà quan trọng hơn là sau giải tỏa phải giữ được hiện trạng, không để tái lấn chiếm. Nếu xử lý xong mà buông lỏng quản lý thì kết quả sẽ không bền vững”, ông Lê Thanh Tùng nhấn mạnh.

Đây cũng là yêu cầu xuyên suốt trong kế hoạch của xã. Sau giải tỏa, cán bộ thuỷ lợi và chính quyền địa phương tiếp tục kiểm tra các tuyến kênh, kịp thời phát hiện vi phạm mới, kiên quyết xử lý ngay từ giờ đầu, đồng thời yêu cầu các hộ dân cam kết không tái lấn chiếm.

Việc xử lý các công trình vi phạm vào công trình thuỷ lợi đã góp phần khơi thông dòng chảy, trả lại mặt thoáng lòng kênh và hành lang bảo vệ công trình, tạo điều kiện nâng cao khả năng tiêu thoát nước trong mùa mưa bão. Với một địa bàn có hệ thống kênh mương phục vụ sản xuất nông nghiệp rộng, việc bảo đảm các tuyến kênh thông thoáng có ý nghĩa trực tiếp đối với đời sống và sản xuất của người dân.

Từ kết quả bước đầu, có thể thấy đợt cao điểm ở Ứng Hòa không đơn thuần là một chiến dịch tháo dỡ công trình. Điều đáng chú ý hơn là địa phương đang từng bước thay đổi cách quản lý: Từ chỗ để vi phạm tồn tại rồi xử lý, chuyển sang chủ động rà soát, phát hiện sớm và gắn trách nhiệm quản lý với từng tuyến kênh, từng khu dân cư.

Với phương châm “ra quân đến đâu, xử lý dứt điểm đến đó”, xã Ứng Hòa đang hướng tới mục tiêu cao hơn: Giải tỏa để lập lại trật tự, quản lý để không tái vi phạm. Đó mới là kết quả bền vững trong bảo vệ hệ thống công trình thủy lợi, bảo đảm an toàn sản xuất và chủ động ứng phó với thiên tai trên địa bàn.