Phường Thanh Liệt: Nhiều công trình vi phạm bị cắt điện, nước vẫn lén lút hoạt động

Thực trạng này diễn ra trong bối cảnh khu vực này vừa xảy ra vụ cháy nghiêm trọng, một lần nữa gióng lên hồi chuông cảnh báo về những nguy cơ mất an toàn cháy nổ và những bất cập trong công tác quản lý đất đai, xây dựng.

Hiểm họa cháy nổ luôn hiện hữu từ những công trình vi phạm

Trước đó, vào chiều 25-7, tại cụm công trình xây dựng, trong đó có một quán bia trên đường 25m Tân Triều mới, phường Thanh Liệt, Hà Nội đã xảy ra hỏa hoạn nghiêm trọng. Vụ cháy không gây thiệt hại về người nhưng ảnh hưởng nghiêm trọng đến môi trường, an ninh trật tự.

Theo phản ánh của người dân, dọc tuyến đường 25m Tân Triều mới hiện tồn tại rất nhiều công trình được xây dựng trên đất nông nghiệp với quy mô lớn. Không ít khu đất được dựng nhà khung thép, quây tôn, làm bãi đỗ xe, kho chứa hàng, nhà chứa vật liệu xây dựng, quán ăn, quán bia và nhà hàng phục vụ kinh doanh.

Điều đáng nói, mặc dù nhiều công trình đã bị áp dụng biện pháp cắt điện, cắt nước nhằm buộc các chủ cơ sở chấm dứt hoạt động, nhưng trên thực tế, nhiều điểm vẫn tìm cách duy trì kinh doanh. Có nhiều công trình đã cửa đóng then cài nhưng cũng còn không ít nhà hàng, quán bia vẫn đón khách, trong khi các bãi xe vẫn hoạt động gần như bình thường.

Ghi nhận thực tế của phóng viên Cơ quan Báo và Phát thanh, Truyền hình cho thấy, phần lớn các công trình tại khu vực này đều được xây dựng bằng khung thép, mái tôn, vách tôn hoặc vật liệu dễ cháy, bên trong tập kết nhiều hàng hóa, phương tiện giao thông và các thiết bị sử dụng điện với cường độ lớn.

Trong khi đó, các công trình được bố trí san sát, hình thành những cụm nhà xưởng, bãi xe và cơ sở kinh doanh tự phát, không bảo đảm khoảng cách an toàn về phòng cháy, chữa cháy. Nhiều lối tiếp cận bị thu hẹp bởi xe đỗ, vật liệu tập kết hoặc các hạng mục xây dựng tạm, tiềm ẩn nguy cơ cản trở lực lượng chức năng khi xảy ra sự cố.

Nguy cơ càng trở nên đáng báo động khi khu vực này vừa xảy ra vụ cháy nghiêm trọng. Đây được xem là lời cảnh báo rõ ràng về những rủi ro hiện hữu tại các công trình xây dựng trái phép. Chỉ cần một sự cố chập điện, bất cẩn trong sử dụng nguồn lửa hoặc sự cố từ hoạt động hàn cắt kim loại cũng có thể khiến ngọn lửa nhanh chóng lan rộng sang các công trình liền kề, gây thiệt hại lớn về tài sản và đe dọa trực tiếp đến tính mạng người dân.

Người dân sinh sống gần khu vực đường 25m Tân Triều mới cho biết tình trạng này đã diễn ra thời gian dài. Dù nhiều đợt kiểm tra, xử lý đã được triển khai nhưng các công trình vi phạm vẫn chưa được tháo dỡ triệt để.

"Điều khiến chúng tôi lo lắng nhất không chỉ là việc đất nông nghiệp bị sử dụng sai mục đích mà còn là nguy cơ cháy nổ. Nhà xưởng, kho vật liệu, quán ăn tập trung san sát, nhiều nơi sử dụng vật liệu dễ cháy. Nếu xảy ra hỏa hoạn thì rất khó xử lý", ông P.T.T, một người dân chia sẻ.

Cũng theo nhiều người dân sinh sống quanh khu vực, sau vụ cháy, điều họ mong muốn nhất là các vi phạm phải được xử lý dứt điểm, tránh để những nguy cơ tương tự tiếp tục đe dọa cuộc sống của người dân.

Dấu hỏi trách nhiệm của chính quyền địa phương?

Không chỉ trên tuyến đường 25m Tân Triều mới, trên tuyến đường Yên Xá (khu vực đối diện Khu đô thị Tổng cục 5) cũng đang tồn tại nhiều công trình có dấu hiệu vi phạm về đất đai, trật tự xây dựng và trật tự đô thị. Tuyến đường có nhiều nhà hàng, quán ăn, quán bia, cửa hàng kinh doanh không đảm bảo phòng cháy, chữa cháy. Không ít công trình được cơi nới, lắp dựng khung thép, mái tôn để mở rộng diện tích kinh doanh, hình thành các dãy công trình tạm nhưng hoạt động thường xuyên.

Ghi nhận thực tế cho thấy, nhiều cơ sở kinh doanh còn sử dụng vỉa hè, hành lang giao thông để đặt bàn ghế, biển quảng cáo, tập kết hàng hóa và bố trí khu vực để xe cho khách.

Trao đổi với phóng viên, Trung tá Chử Xuân Đức, Tổ trưởng Tổ Cảnh sát trật tự, Công an phường Thanh Liệt cho rằng, tình trạng vi phạm trật tự đô thị tại một số cửa hàng trên đường Yên Xá như phản ánh là khó xử lý, bởi nguồn gốc đất của các công trình chủ yếu là đất nông nghiệp nên những nơi kinh doanh hay tập kết hàng hóa trên vỉa hè có thể vẫn nằm trong diện tích đất nông nghiệp.

Để làm rõ vấn đề này, phóng viên Cơ quan Báo và Phát thanh, Truyền hình Hà Nội đã liên hệ với UBND phường Thanh Liệt từ ngày 30-7 những đến nay vẫn chưa nhận được phản hồi chính thức.

Sau khi đặt lịch làm việc, phóng viên đã liên hệ với Chánh văn phòng UBND phường Thanh Liệt Đặng Ngọc Quyền thì được biết lãnh đạo xã đã giao cho Phòng Kinh tế, Hạ tầng và Đô thị làm việc và trao đổi thông tin. Sau đó, phóng viên tiếp tục liên hệ làm việc với bà Vũ Thị Ngọc Lan, Trưởng Phòng Kinh tế, Hạ tầng và Đô thị phường Thanh Liệt thì bà Lan cho biết giao cho phó phòng là ông Nguyễn Văn Cường.

Tiếp đó, phóng viên tiếp tục liên hệ với ông Nguyễn Văn Cường, Phó trưởng Phòng Kinh tế, Hạ tầng và Đô thị phường Thanh Liệt; thì vị này cho biết liên quan đến các công trình trên đường 25m Tân Triều mới, UBND thành phố đã có văn bản chỉ đạo UBND phường gửi báo cáo trước ngày 10-8-2026, do đó khi phường có báo cáo sẽ thông tin với báo chí.

Tuy nhiên, khi phóng viên đặt vấn đề về việc không chỉ liên quan đến các công trình trên đường 25m Tân Triều mới mà còn các công trình trên đường Yên Xá nên cần trao đổi trực tiếp để làm rõ thông tin thì vị này nói chưa nhận được chỉ đạo của cấp trên về việc trao đổi với báo chí. Và sau đó, phóng viên liên hệ lại với bà Vũ Thị Ngọc Lan, Trưởng Phòng Kinh tế, Hạ tầng và Đô thị phường Thanh Liệt thì bà này không phản hồi.

Theo tìm hiểu của phóng viên, liên quan đến các công trình, nhà xưởng quây tôn trên đất nông nghiệp cạnh hiện trường vụ cháy trên đường 25m Tân Triều mới, cách đây ít ngày, Chánh văn phòng UBND thành phố Hà Nội Nguyễn Tiến Thiết đã ký văn bản truyền đạt ý kiến chỉ đạo của Chủ tịch UBND thành phố Vũ Đại Thắng giao UBND phường Thanh Liệt chủ trì, phối hợp với các đơn vị liên quan khẩn trương kiểm tra, làm rõ nội dung báo chí phản ánh; xử lý nghiêm các hành vi vi phạm (nếu có) và báo cáo UBND thành phố kết quả thực hiện trước ngày 10-8-2026.

Trao đổi với phóng viên, Luật sư Nguyễn Thanh Phương (Đoàn Luật sư thành phố Hà Nội) cho rằng, việc để hàng loạt công trình xây dựng trái phép trên đất nông nghiệp (nếu có) tồn tại trong thời gian dài, thậm chí vẫn tiếp tục hoạt động sau khi bị áp dụng biện pháp cắt điện, cắt nước, là dấu hiệu cho thấy công tác quản lý Nhà nước về đất đai, xây dựng và trật tự đô thị cần được xem xét, đánh giá toàn diện.

"Nếu các công trình vi phạm được hình thành trước thời điểm thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính, cơ quan có thẩm quyền cần rà soát quá trình quản lý của chính quyền cấp xã, phường cũ để xác định rõ trách nhiệm của tập thể, cá nhân liên quan. Trường hợp có dấu hiệu buông lỏng quản lý, thiếu kiểm tra, không xử lý hoặc xử lý không dứt điểm khiến vi phạm kéo dài, thì tùy theo tính chất, mức độ có thể bị xem xét trách nhiệm hành chính, trách nhiệm kỷ luật, thậm chí nếu có dấu hiệu vi phạm pháp luật hình sự thì phải chuyển cơ quan điều tra xem xét theo quy định", Luật sư Nguyễn Thanh Phương phân tích.

Cũng theo Luật sư Nguyễn Thanh Phương, trong trường hợp các vi phạm vẫn tiếp tục tồn tại hoặc phát sinh sau khi chính quyền địa phương 2 cấp đi vào hoạt động và phường Thanh Liệt đã chính thức tiếp nhận địa bàn quản lý, thì trách nhiệm trước hết thuộc về chính quyền hiện tại trong việc kiểm tra, ngăn chặn và tổ chức xử lý theo đúng quy định của pháp luật. Việc các công trình vẫn hoạt động, tiếp tục kinh doanh hoặc tái vi phạm sau khi đã bị cắt điện, cắt nước cần được kiểm tra để làm rõ nguyên nhân, trách nhiệm của từng cơ quan, đơn vị và cá nhân được giao quản lý địa bàn.

"Việc chuyển đổi mô hình chính quyền hay sắp xếp đơn vị hành chính không làm gián đoạn trách nhiệm quản lý Nhà nước. Chính quyền mới có trách nhiệm kế thừa toàn bộ hồ sơ, hiện trạng và tiếp tục xử lý dứt điểm các tồn tại. Nếu phát hiện có biểu hiện chậm trễ, thiếu kiên quyết hoặc để phát sinh thêm vi phạm sau khi tiếp nhận địa bàn thì người đứng đầu cơ quan, đơn vị được giao quản lý cũng phải chịu trách nhiệm theo quy định", Luật sư Nguyễn Thanh Phương nhấn mạnh.