Siết chặt quản lý trò chơi điện tử trên không gian mạng

Thực trạng đáng lo ngại

Ngày nay, không khó để bắt gặp hình ảnh những đứa trẻ cầm điện thoại hoặc máy tính bảng để xem các video ngắn hoặc chơi game liên tục trong nhiều giờ. Không ít gia đình coi các thiết bị thông minh này như “người trông trẻ” để trẻ không nghịch ngợm, làm phiền, giúp phụ huynh có thời gian làm việc khác. Chính sự thiếu sát sao quản lý ấy dẫn đến nhiều trẻ coi chơi game là hoạt động không thể thiếu mỗi ngày, thậm chí còn dành quá nhiều thời gian cho thế giới ảo, bỏ bê việc học tập, giảm giao tiếp với gia đình và bạn bè xung quanh.

Chị Lê Thị Nhẫn, phường Từ liêm, chia sẻ: “Gia đình chỉ có một mẹ một con nên nhiều khi tôi đã quá tham việc để lo được cho con. Hậu quả là dù con học vẫn tốt, vẫn thi đỗ vào một trường cấp 3 có tiếng ở Hà Nội nhưng lại “nghiện” game. Do đó, tôi đã phải bỏ bớt một công việc có làm ca tối, dù giảm bớt thu nhập nhưng có thời gian sát sao hơn với con”.

Nhiều phụ huynh cũng như chị Lê Thị Nhẫn, ngày càng quan tâm nhiều hơn đến việc quản lý thời gian của con để con vẫn được chơi game và lướt mạng xã hội trong khoảng thời gian vừa đủ nhằm bảo đảm sức khỏe cũng như cân bằng giữa học tập, vui chơi và giúp đỡ việc nhà cho gia đình. Tuy nhiên, điều này cần phải thực hiện từ rất sớm, ngay từ khi con còn nhỏ để tạo thành quy định, nền nếp trong gia đình, còn nếu con đã thành thói quen chơi game không xin phép thì rất khó kiểm soát và xử lý.

Bên cạnh thực trạng này, một vấn đề nổi cộm khác là một số trò chơi điện tử được dán nhãn độ tuổi chưa phù hợp. Hàng loạt game 18+ đã và đang dễ dàng tiếp cận trẻ em do phân loại sai độ tuổi. Tìm kiếm và tải một số game trên App Store hay CH Play như Võ Lâm Truyền Kỳ MAX, Liên minh huyền thoại, Thời đại Anh hùng… được hiển thị phân loại độ tuổi 12+, nhưng thực tế độ tuổi được khuyến nghị trong thông tin giấy phép của Cục Phát thanh, Truyền hình và Thông tin điện tử là 18+. Nhiều bậc phụ huynh đã bị “qua mắt” khi tin tưởng về độ tuổi trên ứng dụng và chỉ phát hiện khi tình cờ bắt gặp những hình ảnh bạo lực, gợi dục, lời thoại phản cảm khi con chơi game...
Hướng tới môi trường trò chơi trực tuyến lành mạnh

Từ ngày 1-7-2026, Nghị định số 174/2026/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực bưu chính, viễn thông, tần số vô tuyến điện, giao dịch điện tử và công nghệ thông tin chính thức có hiệu lực, trong đó đã bổ sung nhiều quy định và chế tài mới nhằm tăng cường quản lý hoạt động trò chơi điện tử trên không gian mạng.

Nếu trước đây, người chơi có thể dùng tài khoản ẩn danh, thậm chí lập nhiều tài khoản ảo để hỗ trợ cho tài khoản chính trong trò chơi thì với Nghị định số 174/2026/NĐ-CP, người chơi cần phải chính danh khi tạo tài khoản với các thông tin gồm họ tên thật, ngày tháng năm sinh và số điện thoại di động hợp pháp. Đối với trẻ em dưới 16 tuổi, việc đăng ký tài khoản phải được thực hiện thông qua cha mẹ hoặc người giám hộ. Đặc biệt, để bảo đảm môi trường game minh bạch, tất cả tài khoản đều phải được xác thực bằng số điện thoại di động tại Việt Nam. Nếu không thực hiện bước xác thực này, tài khoản sẽ không thể tham gia chơi.

Theo Luật sư Hoàng Thị Dinh, Văn phòng Luật sư Hoàng Hưng - Đoàn Luật sư thành phố Hà Nội, Điều 99 Nghị định 174/2026/NĐ-CP quy định phạt 20-60 triệu đồng đối với đơn vị cung cấp game trực tuyến không lưu trữ, xác thực và cập nhật đầy đủ thông tin người chơi, tài khoản thanh toán hoặc không áp dụng biện pháp giới hạn thời gian chơi cho người dưới 18 tuổi. Mức phạt tăng lên 60-80 triệu đồng nếu game có nội dung mô phỏng cờ bạc, bạo lực, khiêu dâm, ma túy hoặc các nội dung độc hại khác; từ 170-200 triệu đồng nếu game chứa thông tin xuyên tạc lịch sử, xâm phạm chủ quyền, xúc phạm dân tộc, danh nhân, anh hùng dân tộc...

“Về phía người chơi, Điều 101, Nghị định số 174/2026/NĐ-CP cũng quy định phạt cảnh cáo đối với hành vi đăng ký không đúng thông tin cá nhân khi chơi các trò chơi điện tử G1; phạt tiền từ 600.000 đồng đến 1 triệu đồng đối với hành vi không chấp hành quy định về quản lý giờ chơi tại điểm cung cấp dịch vụ trò chơi điện tử công cộng; phạt tiền từ 2-3 triệu đồng đối với hành vi mua, bán vật phẩm ảo hoặc đơn vị ảo hoặc điểm thưởng”, Luật sư Hoàng Thị Dinh cho biết.

Như vậy, quy định mới sẽ buộc các đơn vị cung cấp trò chơi điện tử phải quản lý chặt chẽ các tài khoản của người chơi, ngăn chặn tình trạng sử dụng tài khoản ảo, phân loại và dán nhãn trò chơi theo đúng độ tuổi, cảnh báo nội dung và áp dụng các biện pháp bảo vệ trẻ em khi tham gia trò chơi trực tuyến. Mục tiêu chung là hướng tới một thị trường game minh bạch, an toàn và lành mạnh.

Tuy nhiên, để đạt hiệu quả thực chất, bên cạnh các quy định của nhà nước và trách nhiệm của đơn vị cung cấp dịch vụ, vai trò đồng hành của gia đình vẫn là yếu tố quan trọng nhất. Không cấm đoán con chơi game nhưng các bậc phụ huynh cần sát sao khi con tham gia môi trường số, hướng dẫn trẻ sử dụng Internet và trò chơi trực tuyến một cách hợp lý nhằm bảo vệ trẻ trước những tác động tiêu cực của thế giới ảo, từ đó giúp trẻ phát triển toàn diện.