Công an phường Thanh Liệt: Hiện đại hóa công tác tàng thư, quản lý dân cư

Từ số hóa dữ liệu, khai thác hiệu quả Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư đến mở rộng dịch vụ công trực tuyến, những giải pháp đồng bộ đang góp phần nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước về an ninh, trật tự, đồng thời mang đến nhiều tiện ích thiết thực cho người dân.

Chuyển đổi số đang tạo bước chuyển mạnh mẽ trong công tác quản lý hành chính về an ninh, trật tự ở cơ sở. Việc ứng dụng công nghệ số không chỉ giúp hiện đại hóa công tác tàng thư căn cước, cư trú mà còn thay đổi phương thức phục vụ nhân dân theo hướng nhanh chóng, minh bạch và hiệu quả hơn.

Theo Trung tá Trần Quốc Hiếu, Phó Trưởng Công an phường Thanh Liệt, đơn vị xác định chuyển đổi số là nhiệm vụ trọng tâm, gắn với thực hiện Đề án 06 của Chính phủ và xây dựng chính quyền số.

Hiện đại hóa công tác tàng thư

Điểm nhấn đầu tiên là việc chuyển đổi toàn diện từ phương thức quản lý hồ sơ giấy sang môi trường số. Toàn bộ hồ sơ cư trú truyền thống như sổ hộ khẩu, sổ tạm trú, tờ khai và các tài liệu biến động dân cư đã được rà soát để phục vụ quét và cập nhật lên hệ thống quản lý điện tử tập trung theo chỉ đạo của lãnh đạo Công an thành phố. Song song với đó, Công an phường duy trì cập nhật thường xuyên các biến động về khai sinh, khai tử, kết hôn, thay đổi nơi cư trú trên Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, bảo đảm dữ liệu luôn "đúng, đủ, sạch, sống".

Phường cũng đẩy mạnh khai thác nền tảng định danh điện tử VNeID trong giải quyết thủ tục hành chính. Người dân có thể thực hiện các thủ tục đăng ký thường trú, tạm trú, thông báo lưu trú, tạm vắng hoàn toàn trực tuyến thông qua Cổng dịch vụ công của Bộ Công an. Các nhóm dịch vụ công liên thông như đăng ký khai sinh, đăng ký thường trú, cấp thẻ bảo hiểm y tế cho trẻ em hay khai tử, xóa đăng ký thường trú cũng được triển khai đồng bộ, giúp giảm đáng kể thời gian và số lần đi lại của người dân.

Theo Trung tá Trần Quốc Hiếu, hiệu quả rõ nét nhất là công tác quản lý tàng thư đã được hiện đại hóa. "Thay vì mất nhiều thời gian tìm kiếm hồ sơ trong kho lưu trữ, cán bộ chỉ cần thao tác trên hệ thống máy tính để tra cứu thông tin. Hệ thống tàng thư điện tử được kết nối với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, phục vụ hiệu quả công tác đăng ký, quản lý cư trú cũng như các nhiệm vụ nghiệp vụ khác", Trung tá Trần Quốc Hiếu chia sẻ.

Đối với người dân, việc bỏ hoàn toàn sổ hộ khẩu và sổ tạm trú giấy đã tạo nhiều thuận lợi trong giao dịch hành chính. Khi thực hiện thủ tục, người dân chỉ cần sử dụng căn cước công dân gắn chip hoặc tài khoản VneID mức 2 để khai thác thông tin. Thời gian giải quyết nhiều thủ tục về cư trú được rút ngắn đáng kể, nhiều hồ sơ được trả kết quả ngay trong ngày. Qua các đợt tuyên truyền, phần lớn người dân trên địa bàn đã kích hoạt tài khoản định danh điện tử mức độ 2 và từng bước hình thành thói quen sử dụng dịch vụ công trực tuyến.

Không chỉ phục vụ cải cách hành chính, chuyển đổi số còn trở thành công cụ hỗ trợ đắc lực trong bảo đảm an ninh, trật tự. Nhờ dữ liệu dân cư được cập nhật theo thời gian thực, lực lượng công an quản lý chặt chẽ biến động cư trú của công dân Việt Nam và người nước ngoài trên địa bàn. Dữ liệu "sạch" cũng giúp xác minh nhanh nhân thân, lai lịch đối tượng nghi vấn, phục vụ hiệu quả công tác quản lý đối tượng và đấu tranh phòng, chống tội phạm.

Trung tá Trần Quốc Hiếu cho biết việc khai thác Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư đã tạo bước đột phá trong giải quyết thủ tục hành chính. Thay vì yêu cầu người dân xuất trình nhiều loại giấy tờ, cán bộ tiếp nhận chỉ cần tra cứu dữ liệu điện tử để xác thực thông tin, giảm khoảng 70-80% giấy tờ phải xuất trình. Khi người dân đăng nhập cổng dịch vụ công, hệ thống cũng tự động điền thông tin cá nhân, hạn chế sai sót và rút ngắn thời gian xử lý hồ sơ.

Việc liên thông dữ liệu giữa ngành công an với các lĩnh vực tư pháp, bảo hiểm xã hội, y tế, giáo dục, thuế... đã tạo nền tảng triển khai hiệu quả các dịch vụ công liên thông. Người dân chỉ cần nộp hồ sơ một lần thay vì phải đến nhiều cơ quan khác nhau như trước, góp phần giảm từ 60-70% thời gian đi lại.

Trong công tác quản lý cư trú, công nghệ giúp chuyển từ phương thức quản lý tĩnh sang quản lý động. Mọi biến động cư trú đều được cập nhật kịp thời trên hệ thống. Đối với các cơ sở lưu trú, nhà trọ, khách sạn, việc khai báo lưu trú qua phần mềm ASM hoặc ứng dụng VNeID giúp lực lượng Công an nắm bắt thông tin ngay trong ngày mà không phải kiểm tra hành chính thường xuyên như trước.

Để chuyển đổi số thực sự đi vào cuộc sống, Công an phường Thanh Liệt đặc biệt chú trọng công tác tuyên truyền. Ngoài hệ thống truyền thanh cơ sở, đơn vị thường xuyên đăng tải infographic, video hướng dẫn trên các nhóm Zalo của tổ dân phố, chung cư; bố trí mã QR tại khu vực tiếp dân để người dân dễ dàng tra cứu hướng dẫn.

VNeID nâng cao hiệu quả phục vụ

Đối với người cao tuổi hoặc những người chưa thành thạo công nghệ, Công an phường phối hợp với Đoàn Thanh niên, Hội Phụ nữ và Tổ công nghệ số cộng đồng triển khai mô hình "cầm tay chỉ việc", trực tiếp đến từng hộ gia đình hỗ trợ cài đặt, kích hoạt VNeID mức độ 2 và hướng dẫn sử dụng các tiện ích số. Trong các đợt cao điểm, các "trạm hướng dẫn số" được tổ chức tại nhà văn hóa, khu chung cư để giải đáp, hỗ trợ người dân ngay tại cơ sở.

Song song với đó, công tác rà soát, đối soát và làm sạch dữ liệu dân cư được thực hiện thường xuyên. Mỗi cảnh sát khu vực chịu trách nhiệm trực tiếp về chất lượng dữ liệu trên địa bàn phụ trách, kết hợp sử dụng các bộ lọc công nghệ để phát hiện những trường hợp sai lệch, thiếu hoặc chưa đồng bộ thông tin. Khi phát hiện bất cập, lực lượng công an chủ động liên hệ, hướng dẫn người dân bổ sung hồ sơ hoặc phối hợp với cơ quan tư pháp và công an các địa phương khác để xác minh, cập nhật dữ liệu kịp thời.

Theo Trung tá Trần Quốc Hiếu, quá trình chuyển đổi số vẫn gặp nhiều khó khăn do địa bàn có tốc độ đô thị hóa nhanh, dân cư biến động lớn, nhiều lao động nhập cư, trong khi một bộ phận người dân còn e ngại công nghệ hoặc chưa có điều kiện sử dụng thiết bị thông minh. Bên cạnh đó, việc đối chiếu, chuẩn hóa dữ liệu giấy tồn tại qua nhiều thời kỳ cũng đòi hỏi nhiều thời gian và công sức.

Để khắc phục, Công an phường đã triển khai các tổ công tác lưu động làm việc ngoài giờ, tranh thủ buổi tối và ngày nghỉ để hỗ trợ người dân; đồng thời huy động sự tham gia của tổ công nghệ số cộng đồng, các tổ dân phố và đoàn thể chính trị - xã hội trong công tác tuyên truyền, hướng dẫn và rà soát dữ liệu. Việc ứng dụng hệ thống xác minh điện tử liên thông giữa công an các địa phương cũng giúp rút ngắn đáng kể thời gian xác minh thông tin.

Thời gian tới, Công an phường Thanh Liệt sẽ tiếp tục duy trì chất lượng dữ liệu dân cư "đúng, đủ, sạch, sống"; mở rộng ứng dụng phần mềm quản lý lưu trú tại 100% cơ sở kinh doanh lưu trú; nâng cao tỷ lệ người dân tự thực hiện dịch vụ công trực tuyến và khai thác hiệu quả các tiện ích trên nền tảng VNeID. Cùng với đó, đơn vị tăng cường đào tạo cán bộ, bảo đảm an toàn thông tin và bảo vệ dữ liệu cá nhân của công dân.

"Chuyển đổi số không chỉ là ứng dụng công nghệ mà còn là sự thay đổi tư duy quản lý, chuyển từ 'quản lý' sang 'phục vụ'. Mục tiêu của Công an phường Thanh Liệt là xây dựng nền hành chính công không giấy tờ, thuận tiện, minh bạch, góp phần xây dựng lực lượng Công an nhân dân chính quy, tinh nhuệ, hiện đại, hết lòng vì nhân dân phục vụ", Trung tá Trần Quốc Hiếu nhấn mạnh.