Hạ tầng sạc xe điện "mở" tại Việt Nam ngày càng phủ rộng

Không chỉ các doanh nghiệp đầu tư mở rộng mạng lưới trạm sạc, thị trường còn chứng kiến xu hướng hình thành các nền tảng kết nối, giúp người dùng tiếp cận nhiều hệ thống sạc trên cùng một ứng dụng. Đây được xem là bước tiến quan trọng để thúc đẩy quá trình điện hóa giao thông tại Việt Nam.

Mới đây, VETC cho biết sau hơn một tháng triển khai tính năng VETC Trạm sạc, nền tảng này đã kết nối hơn 350 trụ sạc của nhiều đơn vị vận hành trên toàn quốc, tương đương khoảng 50% mạng lưới trạm sạc đa thương hiệu đang hoạt động tại Việt Nam. Người dùng có thể tìm kiếm trạm sạc, dẫn đường, kích hoạt phiên sạc, thanh toán và nhận hóa đơn điện tử chỉ trên một ứng dụng duy nhất, thay vì phải cài đặt nhiều ứng dụng của từng nhà vận hành khác nhau.

Theo VETC, việc liên thông nền tảng không chỉ mang lại sự thuận tiện cho chủ xe mà còn giúp các doanh nghiệp vận hành trạm sạc gia tăng lượng khách hàng. Thống kê ban đầu cho thấy các hệ thống trạm sạc đã tích hợp thanh toán qua VETC đều ghi nhận mức tăng đáng kể về lượt sử dụng.

Đồng thời, nền tảng cũng liên tục được nâng cấp với nhiều tính năng như hiển thị giá sạc theo từng khung giờ, tối ưu bản đồ tìm kiếm và đồng bộ các chương trình ưu đãi nhằm nâng cao trải nghiệm người dùng.

Sự xuất hiện của các nền tảng kết nối mở phản ánh một xu hướng mới của thị trường xe điện Việt Nam. Nếu như giai đoạn đầu, mỗi doanh nghiệp thường xây dựng mạng lưới sạc theo mô hình "đóng", chỉ phục vụ khách hàng của mình, thì hiện nay các bên đang có xu hướng hợp tác để khai thác hiệu quả hơn nguồn lực hạ tầng.

Xu hướng này tương đồng với nhiều thị trường phát triển như châu Âu hay Bắc Mỹ, nơi các nền tảng chia sẻ sạc đã trở nên phổ biến. Thay vì phải sở hữu nhiều tài khoản khác nhau, người dùng chỉ cần một ứng dụng để sử dụng hàng nghìn điểm sạc thuộc nhiều đơn vị vận hành. Điều này giúp giảm đáng kể rào cản khi sử dụng xe điện, đặc biệt với những chuyến đi dài hoặc khi di chuyển sang địa phương khác.

Đối với Việt Nam, ý nghĩa của sự kết nối còn lớn hơn khi thị trường đang bước vào giai đoạn tăng trưởng mạnh. Những năm gần đây, nhiều hãng xe điện trong và ngoài nước đã gia nhập thị trường, từ VinFast, BYD, MG, Geely đến Mercedes-Benz, BMW, Hyundai hay KIA. Điều này khiến nhu cầu về một hệ thống hạ tầng sạc trung lập, phục vụ đa thương hiệu trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết.

Trong bối cảnh đó, việc nhiều doanh nghiệp cùng tham gia đầu tư trạm sạc thay vì chỉ phụ thuộc vào một nhà cung cấp sẽ giúp thị trường phát triển bền vững hơn. Các showroom ô tô, trung tâm thương mại, bãi đỗ xe, trạm dừng nghỉ cao tốc hay các khu dân cư đều có thể trở thành những điểm sạc mới, góp phần nâng cao mật độ hạ tầng.

Một xu hướng đáng chú ý khác là sự chuyển dịch từ cạnh tranh bằng số lượng trạm sạc sang cạnh tranh về chất lượng dịch vụ. Khi quy mô mạng lưới ngày càng mở rộng, yếu tố quyết định sẽ là khả năng tìm kiếm trạm thuận tiện, thanh toán đơn giản, giá cả minh bạch, tốc độ sạc ổn định và tỷ lệ trụ sạc luôn sẵn sàng phục vụ.

Đây cũng là lý do các nền tảng số đóng vai trò ngày càng quan trọng, bởi chúng giúp kết nối người dùng với hạ tầng hiện hữu thay vì phải tiếp tục đầu tư trùng lặp. Hồi tháng 3, V-Green công bố đầu tư 10.000 tỷ đồng xây dựng 99 siêu trạm sạc, mỗi trạm có tới 100 súng sạc 150 kW, tập trung trên các tuyến quốc lộ và tỉnh lộ.

Việc hạ tầng sạc phát triển cũng được kỳ vọng sẽ tác động tích cực tới quyết định mua xe của người tiêu dùng. Một trong những băn khoăn phổ biến nhất hiện nay là lo ngại không tìm được nơi sạc hoặc phải cài đặt nhiều ứng dụng khác nhau. Khi các mạng lưới dần được liên thông và trải nghiệm sử dụng trở nên đơn giản hơn, tâm lý e ngại sẽ giảm đáng kể, tạo động lực để nhiều khách hàng chuyển sang xe điện.

Ở góc độ doanh nghiệp, việc tăng hiệu suất khai thác trạm sạc cũng góp phần cải thiện hiệu quả đầu tư. Thay vì chỉ phục vụ một nhóm khách hàng nhất định, các trụ sạc có thể tiếp cận lượng người dùng lớn hơn thông qua các nền tảng kết nối. Điều này giúp rút ngắn thời gian hoàn vốn, khuyến khích doanh nghiệp tiếp tục mở rộng đầu tư và tạo ra vòng phát triển tích cực cho toàn bộ hệ sinh thái.

Trong dài hạn, khi xe điện ngày càng phổ biến, thị trường nhiều khả năng sẽ chứng kiến sự hình thành của các tiêu chuẩn chung về kết nối, thanh toán và chia sẻ dữ liệu giữa các nhà vận hành. Khi đó, giá trị cạnh tranh sẽ không còn nằm ở việc sở hữu nhiều trạm sạc nhất mà ở khả năng mang lại trải nghiệm thuận tiện, minh bạch và đồng nhất cho người sử dụng.

Có thể thấy, hạ tầng sạc tại Việt Nam đang bước sang một giai đoạn phát triển mới, không chỉ mở rộng về số lượng mà còn nâng cấp về chất lượng kết nối. Cùng với sự gia tăng nguồn cung xe điện và sự tham gia của nhiều doanh nghiệp trong lĩnh vực hạ tầng, mạng lưới sạc ngày càng hoàn thiện sẽ trở thành nền tảng quan trọng thúc đẩy quá trình chuyển đổi sang giao thông xanh, đồng thời tạo động lực để thị trường xe điện Việt Nam tăng trưởng mạnh mẽ trong những năm tới.