Hà Nội tạo hành lang pháp lý để thúc đẩy kinh tế số bứt phá mạnh mẽ

Căn cứ theo Luật Thủ đô, HĐND thành phố Hà Nội đã kịp thời ban hành 4 Nghị quyết mang tính "mở đường" bao gồm: Nghị quyết số 40, 46, 48 và 59. Đây chính là bệ phóng hạ tầng chính sách giúp dỡ bỏ các rào cản hành chính, thúc đẩy dòng chảy công nghệ và doanh nghiệp số bứt phá mạnh mẽ, đưa mục tiêu phát triển của Hà Nội chính thức bước vào giai đoạn thực thi quyết liệt.

"Chìa khóa vàng" tháo gỡ những điểm nghẽn

Trong xu thế phát triển và hội nhập sâu rộng của cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư, kinh tế số đã và đang trở thành động lực tăng trưởng cốt lõi, định hình diện mạo mới cho nền kinh tế toàn cầu. Không nằm ngoài dòng chảy chiến lược đó, Thủ đô Hà Nội đang chứng minh vai trò tiên phong, dẫn dắt trong công cuộc chuyển đổi số quốc gia bằng những bước đi mạnh mẽ, mang tính đột phá về cả tư duy lẫn hành động.

Rõ nét nhất là việc bứt phá ngoạn mục của các chỉ số kinh tế số trong nửa đầu năm 2026, khẳng định vị thế một trung tâm đổi mới sáng tạo năng động hàng đầu cả nước.

Theo báo cáo mới nhất của UBND thành phố Hà Nội tại phiên họp chuyên đề của Ban Chỉ đạo 57 Thành ủy diễn ra vừa qua, ước tính 6 tháng đầu năm 2026, tỷ trọng giá trị tăng thêm của kinh tế số trong GRDP của Thành phố đã đạt mức 16,7%, tương đương khoảng 5,5 tỷ USD. Trong bối cảnh tổng sản phẩm trên địa bàn (GRDP) toàn Thành phố tăng trưởng 8,2%, riêng khu vực kinh tế số đã đóng góp tới 1,1 điểm phần trăm, với tốc độ tăng trưởng đạt 10,6% so với cùng kỳ năm trước.

Những con số này là minh chứng rõ ràng cho thấy cấu trúc kinh tế Thủ đô đang có sự dịch chuyển mạnh mẽ theo hướng bền vững, dựa trên nền tảng tri thức và công nghệ hiện đại.

Kinh nghiệm thực tiễn đã chỉ ra rằng, để một mô hình kinh tế mới phát triển, thể chế luôn là yếu tố quyết định mở đường. Tháng 6-2026, HĐND thành phố Hà Nội đã cụ thể hóa các cơ chế đặc thù từ Luật Thủ đô bằng việc ban hành 4 Nghị quyết cốt lõi. Đây được coi là chiếc "chìa khóa vàng" tháo gỡ những điểm nghẽn, tạo hành lang pháp lý thông thoáng và đồng bộ chưa từng có cho dòng chảy kinh tế số.

Cụ thể, Nghị quyết số 40 về khu công nghệ cao định hình không gian phát triển, cơ chế ưu đãi đặc thù thu hút các hạt nhân công nghệ toàn cầu. Nghị quyết số 46 tập trung vào các cơ chế, chính sách tối ưu nhằm thu hút các nhà đầu tư chiến lược, các tập đoàn đa quốc gia nắm giữ công nghệ nguồn.

Trong khi đó, Nghị quyết số 48 định hướng hỗ trợ toàn diện cho khu vực doanh nghiệp tư nhân – lực lượng xung kích trong chuyển đổi số. Cuối cùng, Nghị quyết số 59 ban hành các chính sách trực tiếp thúc đẩy chuyển đổi số sâu rộng. Cùng với đó, hàng loạt đề án chiến lược về phát triển thương mại điện tử, công nghiệp bán dẫn và kinh tế đêm cũng đã được phê duyệt. Hệ thống văn bản pháp lý toàn diện này giúp bài toán phát triển kinh tế số của Thủ đô giờ đây chỉ còn nằm ở khâu tổ chức thực hiện.

Khẳng định vị thế dẫn dắt trong công cuộc chuyển đổi số

Hà Nội hiện sở hữu lực lượng doanh nghiệp công nghệ số hùng hậu với khoảng 10.996 doanh nghiệp, chiếm 14% số lượng của cả nước, mang lại doanh thu ước đạt 277.656 tỷ đồng. Bên cạnh Khu Công nghệ cao Hòa Lạc đang khẳng định vai trò trung tâm, Hà Nội đang khẩn trương đẩy mạnh các khu công nghệ số mới tại Tây Tựu – Phú Diễn (quy mô gần 200ha), Thượng Cát và Đông Ngạc. Đây sẽ là những không gian phát triển khổng lồ, sẵn sàng đón nhận các dự án công nghệ quy mô toàn cầu.

Không dừng lại ở những con số vĩ mô, thành quả của kinh tế số đang hiện hữu sinh động, làm thay đổi chất lượng cuộc sống của từng người dân Thủ đô. Trong lĩnh vực y tế, hồ sơ sức khỏe điện tử đã được chuẩn hóa cho 9,35 triệu người, đạt tỷ lệ bao phủ 99% dân số. Lĩnh vực văn hóa - du lịch cũng chứng kiến sự lột xác khi các di tích lớn như Văn Miếu – Quốc Tử Giám, Nhà tù Hỏa Lò áp dụng công nghệ 3D Mapping và thực tế tăng cường (AR), kiến tạo các tour du lịch đêm hiện đại, thu hút đông đảo du khách. Chỉ số thương mại điện tử của Hà Nội tiếp tục giữ vững vị trí dẫn đầu cả nước với 74,7 điểm…

Sức sống của kinh tế số còn lan tỏa mạnh mẽ từ cấp cơ sở xã, phường, làm thay đổi tư duy sản xuất truyền thống. Các mô hình đột phá như "Chợ số", "Tuyến phố không dùng tiền mặt" tại các xã, phường với 100% hộ kinh doanh quét mã QR đã chứng minh chuyển đổi số cấp cơ sở tạo ra giá trị kinh tế thực chất, đo lường được.

Bên cạnh những kết quả toàn diện, lộ trình tiến tới mục tiêu đạt tỷ trọng kinh tế số 22% trong GRDP vào cuối năm 2026 của Hà Nội vẫn đối mặt với những thách thức không nhỏ. Trước bối cảnh đó, Hà Nội đã xác định một lộ trình giải pháp quyết liệt, tập trung vào kết quả thực chất với tư tư duy "lấy sản phẩm làm thước đo".

Trong thời gian tới, Hà Nội sẽ tập trung nguồn lực để thu hẹp khoảng cách 28 điểm phần trăm trong cơ cấu kinh tế số ngành bằng cách "nhúng" công nghệ số vào sản xuất, logistics thông minh, thương mại và tiêu dùng.

Các sở, ngành khẩn trương triển khai "Gian hàng sản phẩm Thủ đô Hà Nội", áp dụng Phiếu hỗ trợ thương mại điện tử theo Nghị quyết số 59 và kích cầu bằng các tháng khuyến mại tập trung.

Thành phố cũng đẩy nhanh tiến độ để đưa Quỹ Đầu tư mạo hiểm và Quỹ Phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo đi vào hoạt động ngay trong tháng 7-2026. Đồng thời, tập trung mọi điều kiện tối đa để khởi công Trung tâm tính toán hiệu năng cao trị giá 700 triệu USD tại Hòa Lạc vào cuối năm.

Với hành lang pháp lý thông thoáng từ các Nghị quyết mới ban hành, cùng quyết tâm chính trị cao độ thể hiện qua chiến dịch "100 ngày cao điểm", Hà Nội đang đứng trước vận hội lớn để bứt phá. Với tư duy hành động quyết liệt, đổi mới sáng tạo, Hà Nội tự tin sẽ biến thách thức thành động lực, khẳng định vị thế dẫn dắt trong công cuộc chuyển đổi số, mang lại sự phát triển bền vững và thịnh vượng cho nhân dân.