"Cái giá" của tùy tiện phát ngôn trên mạng xã hội
Chỉ một bài đăng, một bình luận hay một lần chia sẻ thông tin chưa được kiểm chứng có thể gây hoang mang dư luận, ảnh hưởng đến công tác quản lý nhà nước và khiến chính người đăng phải chịu trách nhiệm trước pháp luật. Đó là "cái giá" của việc phát ngôn tùy tiện trên mạng xã hội.
Không gian mạng không phải nơi "muốn nói gì cũng được"
Qua công tác nắm tình hình trên không gian mạng, Công an xã Tam Hưng phát hiện một tài khoản Facebook đăng tải, chia sẻ thông tin sai sự thật liên quan đến việc chi trả tiền bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng Dự án Khu đô thị mới Mỹ Hưng - Cienco5 trên địa bàn xã.
Qua xác minh, cơ quan Công an xác định nội dung được đăng tải không đúng sự thật, gây ảnh hưởng đến tình hình an ninh, trật tự và công tác triển khai dự án trên địa bàn. Người vi phạm đã phải gỡ bỏ bài viết, thừa nhận hành vi và bị xử lý theo quy định của pháp luật.
Đáng chú ý, trước thời điểm xuất hiện thông tin thất thiệt, chính quyền xã Tam Hưng đã nhiều lần công khai kế hoạch thu hồi đất, phương án bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng, tổ chức họp dân, đối thoại và chi trả công khai cho các hộ dân thuộc diện thu hồi đất.
Riêng đợt chi trả đầu tiên tại thôn Phượng Mỹ đã thực hiện cho 57 hộ dân với tổng số tiền hơn 30,2 tỷ đồng; mọi quy trình đều được thực hiện công khai, minh bạch theo quy định.

Vụ việc tại Tam Hưng không phải trường hợp cá biệt. Thời gian qua, lực lượng Công an Hà Nội liên tục phát hiện, xử lý nhiều trường hợp đăng tải, bình luận hoặc chia sẻ thông tin sai sự thật nhằm câu tương tác, gây hiểu nhầm trong dư luận hoặc ảnh hưởng đến hoạt động của cơ quan, tổ chức. Có trường hợp bị xử phạt hành chính tới 12,5 triệu đồng chỉ vì bình luận, đăng tải thông tin sai sự thật để "câu view".
Theo quy định tại Nghị định số 147/2024/NĐ-CP của Chính phủ về quản lý, cung cấp và sử dụng dịch vụ Internet và thông tin trên mạng, người sử dụng mạng xã hội có trách nhiệm bảo đảm tính chính xác của thông tin do mình đăng tải, không được cung cấp, chia sẻ thông tin vi phạm pháp luật hoặc thông tin giả mạo, sai sự thật.
Mỗi cú nhấp chuột đều gắn với trách nhiệm pháp lý
Theo TS. Nguyễn Văn Cương, nguyên Viện trưởng Viện Khoa học pháp lý (Bộ Tư pháp), quyền tự do ngôn luận trên không gian mạng luôn đi kèm trách nhiệm pháp lý. Người sử dụng mạng xã hội có quyền bày tỏ quan điểm, nhưng phải dựa trên thông tin được kiểm chứng; nếu cố ý đưa hoặc lan truyền thông tin sai sự thật gây ảnh hưởng đến tổ chức, cá nhân hoặc lợi ích công cộng thì phải chịu trách nhiệm theo quy định của pháp luật.
Thực tế cho thấy, nhiều người vẫn có tâm lý "chia sẻ cho biết", "đăng lại vì thấy nhiều người nói", hoặc "chỉ là bình luận cá nhân". Tuy nhiên, trong môi trường số, mỗi lượt chia sẻ đều có thể khiến thông tin sai sự thật lan truyền theo cấp số nhân, gây ảnh hưởng đến niềm tin của người dân, làm phức tạp tình hình an ninh, trật tự và cản trở hoạt động của cơ quan chức năng.

Một cán bộ Công an cơ sở cho biết, quá trình xử lý các vụ việc gần đây cho thấy phần lớn người vi phạm đều nhận thức chưa đầy đủ về hậu quả pháp lý của hành vi đăng tải thông tin trên mạng xã hội. Không ít trường hợp sau khi được mời làm việc mới thừa nhận đã vội vàng đăng tải hoặc chia sẻ mà không kiểm chứng nguồn tin.
Không gian mạng tạo điều kiện để mỗi người tiếp cận và lan tỏa thông tin nhanh hơn bao giờ hết, nhưng cũng đặt ra yêu cầu cao hơn về trách nhiệm công dân. Trước khi nhấn nút "đăng" hay "chia sẻ", mỗi người cần tự đặt câu hỏi: thông tin này có chính xác hay không, có nguồn chính thống hay không, và việc lan truyền thông tin đó có thể gây hậu quả gì.
Một cú nhấp chuột chỉ mất vài giây, nhưng hậu quả pháp lý có thể kéo dài nhiều năm. Trong thời đại số, phát ngôn trên mạng xã hội không còn là chuyện riêng của mỗi cá nhân mà đã trở thành hành vi chịu sự điều chỉnh của pháp luật. Vì vậy, kiểm chứng thông tin trước khi đăng tải, bình luận hay chia sẻ không chỉ là ứng xử văn minh mà còn là cách mỗi người tự bảo vệ chính mình trước những rủi ro pháp lý.