Biến tầm nhìn thành hành động, biến cơ hội thành kết quả

Tầm nhìn đã rõ, thể chế đã mở, nguồn lực đang được khơi thông, điều còn lại là tinh thần hành động, năng lực thực thi và quyết tâm chính trị để chuyển hóa những lợi thế thành thành quả phát triển cụ thể mà người dân Thủ đô có thể cảm nhận được.

Tầm nhìn mới, động lực mới

Có thể khẳng định, Thủ đô Hà Nội đang đứng trước cơ hội phát triển bứt phá khi có được sự đồng bộ giữa định hướng chiến lược của Đảng, khuôn khổ pháp lý của Nhà nước, quy hoạch phát triển dài hạn và quyết tâm chính trị trong tổ chức thực hiện.

Nghị quyết số 02-NQ/TW đã định vị lại vai trò của Hà Nội trong tổng thể phát triển quốc gia, từ một trung tâm chính trị - hành chính trở thành trung tâm kiến tạo, cực tăng trưởng, động lực phát triển của Vùng Thủ đô và cả nước. Đây là bước chuyển quan trọng trong tư duy phát triển, phản ánh yêu cầu mới của thời kỳ phát triển dựa trên đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, kinh tế tri thức và hội nhập quốc tế.

Nghị quyết số 02-NQ/TW hướng Hà Nội chuyển sang mô hình phát triển dựa trên chất lượng thể chế, khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo, chất lượng nguồn nhân lực và năng lực quản trị hiện đại. Đồng thời, mục tiêu xây dựng Thủ đô “Văn hiến - Văn minh - Hiện đại - Hạnh phúc” được xác lập như một hệ giá trị phát triển toàn diện, trong đó lấy con người và chất lượng cuộc sống của người dân làm trung tâm, làm thước đo cuối cùng của mọi chính sách.

Nếu Nghị quyết số 02-NQ/TW tạo dựng tầm nhìn phát triển thì Luật Thủ đô năm 2026 đã tạo lập nền tảng thể chế để hiện thực hóa tầm nhìn đó. Điểm nổi bật của Luật Thủ đô nằm ở việc bổ sung thêm các cơ chế đặc thù, đặc biệt thay đổi căn bản cách tiếp cận trong xây dựng thể chế khi xác lập các nguyên tắc khung, tăng cường phân cấp, phân quyền, trao quyền chủ động nhiều hơn cho chính quyền Thủ đô gắn với trách nhiệm giải trình và kiểm soát quyền lực.

Nhiều cơ chế mới có ý nghĩa đột phá được thiết kế nhằm tạo dư địa phát triển dài hạn cho Hà Nội, như cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (sandbox); phát triển khu công nghệ cao, khu thương mại tự do; khai thác không gian ngầm, không gian tầm thấp và không gian tầm cao; cơ chế tài chính - ngân sách đặc thù; các chính sách ưu đãi mạnh đối với nghiên cứu, đổi mới sáng tạo và phát triển doanh nghiệp công nghệ cao. Đặc biệt, việc mở rộng quyền chủ động của Hội đồng nhân dân và Ủy ban nhân dân thành phố trong quyết định chủ trương đầu tư, điều hành ngân sách và huy động nguồn lực đã tạo điều kiện để Hà Nội rút ngắn quá trình ra quyết định, nâng cao tính linh hoạt trong quản trị và phát huy tốt hơn lợi thế của một đô thị đặc biệt.

Có thể thấy, lần đầu tiên Hà Nội đồng thời có tầm nhìn phát triển dài hạn, có quy hoạch tổng thể 100 năm, có hệ thống cơ chế, chính sách vượt trội và có sự phân cấp mạnh mẽ từ Trung ương. Đây là những điều kiện hết sức thuận lợi để Thủ đô bước sang giai đoạn phát triển mới. Tuy nhiên, như Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh, điều quan trọng hơn cả là phải nhanh chóng biến quy hoạch thành hiện thực, ngay từ năm 2026 người dân phải cảm nhận được những thay đổi cụ thể từ quy hoạch và đến năm 2030 diện mạo Thủ đô phải phản ánh rõ định hướng phát triển đã được xác lập.

Đổi mới mạnh mẽ phương thức lãnh đạo, lấy kết quả làm thước đo

Trong buổi làm việc với Ban Thường vụ Thành ủy Hà Nội ngày 8-7-2026, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã đánh giá toàn diện những kết quả đạt được, chỉ rõ những hạn chế còn tồn tại, đồng thời xác định 8 nhóm nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm nhằm hiện thực hóa mục tiêu phát triển Thủ đô trong giai đoạn mới. Điều đáng chú ý là toàn bộ những chỉ đạo này đều tập trung vào yêu cầu nâng cao năng lực thực thi, coi đây là yếu tố quyết định thành công.

Những kết quả của Hà Nội trong 6 tháng đầu năm 2026 cho thấy nền tảng phát triển đang được củng cố tích cực. Tăng trưởng GRDP đạt trên 8%, thu ngân sách, thu hút đầu tư nước ngoài, giải ngân đầu tư công đều đạt kết quả tích cực; nhiều dự án hạ tầng trọng điểm được đẩy nhanh tiến độ; cải cách hành chính và chuyển đổi số có nhiều chuyển biến; các lĩnh vực giáo dục, y tế, an sinh xã hội tiếp tục được quan tâm. Đặc biệt, việc hoàn thiện quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm và triển khai hàng loạt cơ chế mới theo Nghị quyết số 02-NQ/TW đã tạo thêm không gian phát triển, thêm công cụ và thêm thẩm quyền cho chính quyền thành phố.

Tuy nhiên, những kết quả bước đầu mới chỉ phản ánh tiềm năng chứ chưa phải thành quả cuối cùng. Điều quyết định hiện nay là chuyển hóa những lợi thế thể chế thành năng lực phát triển thực tế. Muốn vậy, trước hết cần đổi mới mạnh mẽ phương thức lãnh đạo và quản trị theo hướng lấy kết quả làm thước đo. Mọi nhiệm vụ phải được lượng hóa bằng sản phẩm đầu ra, xác định rõ người chịu trách nhiệm, rõ tiến độ và rõ kết quả. Đây cũng chính là yêu cầu “rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ tiến độ, rõ kết quả” mà Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đặt ra đối với Hà Nội.

Một trong những yêu cầu quan trọng hiện nay của Thủ đô chính là giải phóng các nguồn lực còn bị ách tắc. Trong nhiều năm qua, không ít dự án chậm triển khai, công trình dang dở, quỹ đất chưa khai thác hiệu quả, tài sản công sử dụng chưa hợp lý đã làm giảm hiệu quả sử dụng nguồn lực xã hội. Bởi vậy, việc rà soát, phân loại và xử lý dứt điểm các dự án tồn đọng nhằm khắc phục lãng phí, đồng thời mở ra không gian phát triển mới. Cùng với đó là khai thác hiệu quả quỹ đất, các trụ sở dôi dư sau sắp xếp tổ chức bộ máy, ưu tiên dành nguồn lực cho trường học, bệnh viện, công trình văn hóa và các thiết chế công cộng phục vụ nhân dân.

Thành phố Hà Nội cần chuyển mạnh từ tư duy quản lý sang tư duy kiến tạo phát triển. Chính quyền đô thị hiện đại phải trở thành chủ thể kiến tạo môi trường phát triển, đồng hành cùng doanh nghiệp, phục vụ người dân và chủ động tháo gỡ những điểm nghẽn về thể chế, thủ tục và nguồn lực. Cải cách hành chính phải hướng tới mục tiêu làm cho bộ máy vận hành nhanh hơn, minh bạch hơn, trách nhiệm hơn; người dân và doanh nghiệp được phục vụ thuận lợi hơn với chi phí thấp hơn.

Đặc biệt, trong điều kiện Luật Thủ đô đã trao nhiều quyền chủ động hơn cho Hà Nội, năng lực thực thi của đội ngũ cán bộ trở thành nhân tố quyết định. Phân cấp, phân quyền không chỉ đồng nghĩa với việc có thêm quyền hạn, mà còn đặt ra yêu cầu cao hơn về trách nhiệm giải trình, về tính chuyên nghiệp và đạo đức công vụ. Chỉ khi bộ máy thực sự phục vụ, hành động quyết liệt thì những cơ chế vượt trội mới phát huy đầy đủ hiệu quả.

Một yêu cầu quan trọng khác là quy hoạch phải được cụ thể hóa bằng kế hoạch hằng năm và bằng những công trình cụ thể. Đó là các tuyến đường sắt đô thị được đưa vào khai thác; các cây cầu vượt sông Hồng kết nối không gian phát triển; những trường học, bệnh viện mới đáp ứng nhu cầu dân sinh; hệ thống giao thông giảm ùn tắc; môi trường được cải thiện; các khu công nghệ cao, trung tâm đổi mới sáng tạo hình thành và vận hành hiệu quả. Chỉ khi quy hoạch được hiện thực hóa bằng những công trình và không gian phát triển cụ thể, tầm nhìn chiến lược mới trở thành hiện thực.

Quan trọng hơn cả, mọi chính sách phát triển phải hướng tới nâng cao chất lượng sống của người dân. Điều này cũng phù hợp với quan điểm xuyên suốt của Nghị quyết số 02-NQ/TW khi lấy con người làm trung tâm của phát triển. Vì vậy, những vấn đề dân sinh bức thiết như ùn tắc giao thông, ô nhiễm môi trường, ô nhiễm không khí, ngập úng đô thị, phát triển trường học, bệnh viện, nhà ở xã hội cần được ưu tiên giải quyết bằng các giải pháp đồng bộ, có lộ trình rõ ràng và kết quả cụ thể.

Hà Nội đang đứng trước thời cơ phát triển có ý nghĩa lịch sử. Biến tầm nhìn thành hành động, biến cơ hội thành kết quả chính là yêu cầu xuyên suốt, đồng thời là thước đo năng lực lãnh đạo, quản trị và hiệu quả thực thi của cả hệ thống chính trị, tạo nền tảng để Hà Nội khẳng định vị thế trung tâm kiến tạo, cực tăng trưởng và động lực phát triển trong kỷ nguyên mới.