Tháo gỡ các điểm nghẽn về giải ngân đầu tư công, môi trường để tạo động lực tăng trưởng

Đẩy nhanh giải ngân đầu tư công

Thảo luận tại Tổ số 5, liên quan đến dự thảo Nghị quyết về nhiệm vụ trọng tâm phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm an ninh, quốc phòng và thu, chi ngân sách 6 tháng cuối năm 2026, các đại biểu thống nhất đánh giá mức tăng trưởng GRDP 6 tháng đầu năm của Hà Nội đạt 8,22% là kết quả tích cực, thể hiện sự nỗ lực của cả hệ thống chính trị. Tuy nhiên, kết quả này vẫn chưa đạt kịch bản tăng trưởng đề ra. Để hoàn thành mục tiêu tăng trưởng 11% cả năm, thành phố cần đạt mức tăng trưởng 12,55% trong quý III và 14,3% trong quý IV.

Đại biểu Nguyễn Văn Luyến (Tổ đại biểu số 26) đề nghị thành phố tập trung khơi thông các dự án chậm triển khai và đẩy mạnh giải ngân đầu tư công. Hiện nay, Hà Nội còn 341 dự án ngoài ngân sách và 320 dự án đầu tư công chậm tiến độ. Việc khơi thông, tháo gỡ các dự án này sẽ thêm nguồn lực cho phát triển.

“Trong bối cảnh giá nguyên vật liệu tăng cao, nguồn cung khan hiếm, đặc biệt là tình trạng thiếu hụt nhân công trong lĩnh vực xây dựng, rất cần sự vào cuộc quyết liệt hơn của cả hệ thống chính trị và sự chỉ đạo sát sao của UBND thành phố trong điều hành các dự án đầu tư công. Đây là một trong những giải pháp có tác động trực tiếp và nhanh nhất đến tăng trưởng kinh tế - xã hội”, đại biểu Nguyễn Văn Luyến nêu ý kiến.

Đại biểu Nguyễn Hồng Dân (Tổ đại biểu số 4) cho rằng, theo số liệu ước tính, Hà Nội vẫn còn 17/22 chỉ tiêu tăng trưởng chưa đạt kịch bản đề ra; tốc độ tăng trưởng thấp hơn thành phố Hải Phòng (11,33%), Đà Nẵng (9,52%) và thành phố Hồ Chí Minh (8,55%).

Đối với đầu tư công, thành phố đã giải ngân 63.162 tỷ đồng, đạt hơn 52% kế hoạch Chính phủ giao. Mặc dù cao hơn mức bình quân cả nước nhưng tỷ lệ giải ngân ở cấp xã mới đạt 19,76%, cho thấy vẫn còn nhiều dư địa để cải thiện.

Đại biểu Nguyễn Hồng Dân kiến nghị trong 6 tháng cuối năm, thành phố cần tập trung tháo gỡ triệt để các điểm nghẽn về thủ tục hành chính và giải phóng mặt bằng; phấn đấu giải ngân đầu tư công đạt 90% kế hoạch; kiên quyết điều chuyển vốn hoặc chấm dứt các dự án không khả thi để tập trung nguồn lực cho các công trình trọng điểm.

Bên cạnh đó, thành phố sớm ban hành phương án đặt hàng, mua quỹ nhà ở thương mại phục vụ tái định cư để tháo gỡ điểm nghẽn đô thị; đồng thời đẩy mạnh ứng dụng nền tảng HanoiWorks để đánh giá hiệu quả công vụ theo OKR, KPI, gắn trách nhiệm người đứng đầu với tiến độ thực hiện từng dự án.

Đại biểu Lê Minh Tú (Tổ đại biểu số 16) cho rằng, môi trường là một trong những điểm nghẽn lớn, mang tính sống còn đối với chất lượng cuộc sống của người dân và sự phát triển bền vững của Thủ đô.

Đại biểu đánh giá cao những kết quả đạt được trong 6 tháng đầu năm như triển khai vùng phát thải thấp tại khu vực Vành đai 1; nâng tỷ lệ xử lý rác bằng công nghệ đốt phát điện lên 83%; đẩy mạnh đầu tư các dự án xử lý nước thải, chất thải và kiểm kê, giám sát nguồn phát thải trên toàn thành phố…

Tuy nhiên, báo cáo thẩm tra của Ban Khoa học công nghệ và môi trường HĐND thành phố đã chỉ ra, UBND thành phố chưa làm rõ kết quả thực hiện các chỉ tiêu môi trường, như: Tỷ lệ phân loại rác tại nguồn; tỷ lệ thu gom và xử lý nước thải đô thị, tỷ lệ cụm công nghiệp có hệ thống xử lý nước thải đạt chuẩn và số ngày có chất lượng không khí ở mức tốt, trung bình.

Tiến độ di dời các cơ sở sản xuất gây ô nhiễm còn chậm; việc xử lý tận gốc ô nhiễm các dòng sông nội đô và lưu vực sông Nhuệ - Đáy, hệ thống thuỷ lợi Bắc Hưng Hải chưa có chuyển biến rõ nét, do thiếu sự đồng bộ hạ tầng.

Đại biểu Lê Minh Tú đề nghị tập trung xử lý các nguồn gây ô nhiễm cấp bách; đẩy nhanh di dời các cơ sở sản xuất không phù hợp quy hoạch và hoàn thành các dự án xử lý chất thải theo quy hoạch; tăng cường phân loại rác tại nguồn, siết chặt quản lý chất lượng dịch vụ vệ sinh môi trường; hiện đại hoá hệ thống quan trắc, xây dựng cơ sở dữ liệu giám sát liên thông, ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong dự báo, kiểm soát ô nhiễm; tăng cường phối hợp liên tỉnh trong xử lý ô nhiễm nguồn nước và phát huy vai trò giám sát của cộng đồng thông qua nền tảng số như iHanoi.

Phát huy tính tự chủ từ Luật Thủ đô năm 2026

Đại biểu Nguyễn Nguyên Hùng (Tổ đại biểu số 16) cho rằng, thành phố đã xây dựng kịch bản tăng trưởng và phân công nhiệm vụ cho từng ngành, từng cấp. Tuy nhiên, do những nguyên nhân khách quan và chủ quan, kết quả 6 tháng đầu năm chưa đạt kỳ vọng.

Do đó, thành phố cần tập trung tháo gỡ các điểm nghẽn trong tổ chức thực hiện chính sách, phát huy hiệu quả các cơ chế đặc thù đã được ban hành, đồng thời đẩy mạnh chuyển đổi số và cụ thể hóa quy hoạch để mở rộng dư địa thu hút đầu tư. Khẩn trương ban hành các văn bản hướng dẫn, cụ thể hóa và tổ chức thực hiện quyết liệt; kiểm tra, đánh giá mức độ “hấp thụ chính sách” của từng địa phương để bảo đảm các cơ chế mới thực sự đi vào cuộc sống.

Đại biểu Nguyễn Nguyên Hùng đề nghị thành phố rà soát tác động của các chính sách liên quan đến thuế, phòng cháy, chữa cháy, mặt bằng sản xuất, tín dụng cũng như việc triển khai các giải pháp quản lý như kinh doanh vỉa hè, kinh tế đêm hay xử lý các cơ sở giết mổ nhỏ lẻ.

Các giải pháp quản lý phải vừa bảo đảm yêu cầu quản lý nhà nước, vừa tạo sinh kế và điều kiện phát triển cho doanh nghiệp, hộ sản xuất, kinh doanh; những chính sách phát sinh tác động bất lợi cần được đánh giá để có lộ trình điều chỉnh phù hợp.

Cần nâng cao hiệu quả hoạt động của các khu, cụm công nghiệp thông qua đánh giá tỷ lệ lấp đầy, giao nhiệm vụ cụ thể cho các sở, ngành và địa phương nhằm tăng cường thu hút doanh nghiệp đầu tư, sản xuất. Thành phố cần đẩy nhanh việc cụ thể hóa Quy hoạch Thủ đô tầm nhìn 100 năm và các quy hoạch phân khu sau khi tổ chức chính quyền địa phương hai cấp. Khi quy hoạch được hoàn thiện, các địa phương sẽ có cơ sở xây dựng kế hoạch phát triển, thu hút đầu tư và khai thác hiệu quả các dư địa tăng trưởng mới...

Đại biểu Trần Anh Tuấn (Tổ đại biểu số 26) đề nghị, bên cạnh 8 nhóm giải pháp trọng tâm, UBND thành phố bổ sung nội dung tiếp tục kiện toàn, hoàn thiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, coi đây là một trong những nhiệm vụ trọng tâm cùng với rà soát thủ tục hành chính, tăng cường ứng dụng công nghệ số và kiểm soát quyền lực.

Muốn đạt được các mục tiêu tăng trưởng và phát triển kinh tế - xã hội, trước hết phải nâng cao năng lực của bộ máy hành chính, đặc biệt là ở cấp xã, phường. Các mục tiêu về kinh tế xanh, kinh tế đêm, kinh tế bạc, chuyển đổi số hay tháo gỡ các điểm nghẽn đều phải dựa vào trụ cột cốt lõi là bộ máy chính quyền. Do đó, thành phố cần chủ động triển khai ngay các cơ chế đã được Luật Thủ đô năm 2026 và HĐND thành phố cho phép, phát huy tính tự chủ.

“Thành ủy Hà Nội đã xác định thể chế là bệ phóng. Nếu đã có thể chế mà không sớm triển khai thì sẽ làm lỡ mất cơ hội, thậm chí làm giảm những thẩm quyền mà Luật Thủ đô năm 2026 đã giao cho thành phố”, đại biểu Trần Anh Tuấn nhấn mạnh.