Hà Nội mít tinh kỷ niệm Ngày Dân số Thế giới 11-7

Sức trẻ Thủ đô trước bài toán nhân khẩu học

Ngay từ sáng sớm, bầu không khí tại UBND xã Gia Lâm đã sôi động với sự tham gia của hơn 400 đoàn viên, thanh niên đại diện cho thế hệ trẻ Thủ đô dự lễ mít tinh và ra quân cổ động. Buổi lễ có sự tham dự của lãnh đạo Cục Dân số (Bộ Y tế); các sở, ban, ngành của Hà Nội, cán bộ y tế, dân số của 126 xã, phường trên địa bàn.

Phát biểu khai mạc và công bố chủ đề buổi lễ, Tiến sĩ Trần Văn Chung, Phó Giám đốc Sở Y tế, Phó Trưởng ban Chỉ đạo công tác Dân số và Phát triển thành phố Hà Nội nhấn mạnh, năm 2026, tổng dân số thế giới đã vượt hơn 8,2 tỷ người và Việt Nam cán mốc trên 102 triệu người. Với quy mô gần 8,9 triệu người, Hà Nội sở hữu nguồn nhân lực trẻ dồi dào, mang lại lợi thế cạnh tranh lớn. Tuy nhiên, Thủ đô cũng đang đứng trước những yêu cầu cấp thiết về duy trì mức sinh thay thế, cân bằng cơ cấu và chủ động thích ứng với tốc độ già hóa dân số đang diễn ra nhanh chóng.

"Ngày Dân số Thế giới năm nay khẳng định thanh niên không chỉ là đối tượng thụ hưởng của sự phát triển mà còn là lực lượng kiến tạo tương lai nhân khẩu học và kinh tế của mỗi quốc gia. Đầu tư cho thanh niên hôm nay chính là đầu tư cho tương lai của đất nước" - Tiến sĩ Trần Văn Chung khẳng định.

Lãnh đạo Sở Y tế chỉ rõ một thực tế cần thay đổi trong tư duy của giới trẻ: "Thành phố mong muốn mỗi bạn trẻ nhận thức rõ rằng việc kết hôn, sinh con phù hợp, sinh đủ hai con trước tuổi 35 không chỉ là lựa chọn cá nhân mà còn là trách nhiệm xã hội, trách nhiệm với tương lai phát triển của Thủ đô". Đồng thời, ông cảnh báo việc trì hoãn kết hôn hoặc sinh ít con sẽ tác động tiêu cực lâu dài đến nguồn nhân lực và hệ thống an sinh xã hội.

Từ ngày 1-7-2026, Luật Dân số số 113/2025/QH15 chính thức có hiệu lực. Theo ông Trần Văn Chung, đây là cột mốc đánh dấu sự chuyển dịch mạnh mẽ từ tư duy "kế hoạch hóa gia đình" sang "dân số và phát triển", lấy quyền, lợi ích và sự phát triển toàn diện của con người làm trung tâm.

Trong 6 tháng đầu năm 2026, công tác dân số của Hà Nội đã đạt được những lát cắt số liệu rất phấn khởi. Tỷ lệ sàng lọc trước sinh đạt 90,3%; tỷ lệ sàng lọc sơ sinh đạt 91,2%. Đặc biệt, tỷ lệ cặp nam, nữ thanh niên được tư vấn, khám sức khỏe trước khi kết hôn đạt mức khá cao với 87,9%. Bên cạnh đó, tỷ lệ người cao tuổi được khám sức khỏe định kỳ đạt 57,3%, tỷ số giới tính khi sinh tiếp tục được kiểm soát ở mức 112,7 trẻ trai/100 trẻ gái.

Thành phố không chỉ hoàn thành tốt các chỉ tiêu chuyên môn tại 126 xã, phường, mà còn tiên phong triển khai Kế hoạch thực hiện Luật Dân số, Chương trình bảo đảm mức sinh thay thế đến năm 2030. Đồng thời, thí điểm mô hình chăm sóc sức khỏe ban ngày cho người cao tuổi và thúc đẩy mạnh mẽ chuyển đổi số ngành y tế.

5 nhiệm vụ trọng tâm hướng tới tương lai

Để hiện thực hóa khát vọng của tuổi trẻ gắn liền với mục tiêu phát triển bền vững của Thủ đô "văn hiến - văn minh - hiện đại", Tiến sĩ Trần Văn Chung đã định hình 5 nhiệm vụ trọng tâm trong thời gian tới:

Một là, tăng cường sự lãnh đạo, chỉ đạo của các cấp ủy, chính quyền, phát huy vai trò của cả hệ thống chính trị trong việc đưa Luật Dân số vào cuộc sống.

Hai là, đổi mới và đẩy mạnh công tác truyền thông. Không chỉ dừng lại ở tuyên truyền định hướng sinh, mà cần nâng cao nhận thức về bình đẳng giới, trách nhiệm gia đình, chăm sóc sức khỏe toàn diện từ thể chất đến sức khỏe tâm thần cho người trẻ.

Ba là, quyết liệt triển khai các chương trình, đề án trọng tâm nhằm hoàn thành xuất sắc các chỉ tiêu dân số do Trung ương và thành phố giao.

Bốn là, tăng cường đầu tư toàn diện cho thanh niên. Tập trung vào nâng cao chất lượng giáo dục, đào tạo nghề, tạo việc làm bền vững, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số để phát huy vai trò xung kích của giới trẻ.

Năm là, ưu tiên nguồn lực đầu tư cho hệ thống y tế cơ sở, mở rộng khả năng tiếp cận các dịch vụ chăm sóc sức khỏe sinh sản chất lượng cao, bảo đảm nguyên tắc "không ai bị bỏ lại phía sau".

Để các chính sách dân số mới thực sự đi vào cuộc sống, Tiến sĩ Lê Thanh Dũng, Cục trưởng Cục Dân số (Bộ Y tế) đề nghị Ban Chỉ đạo công tác Dân số và Phát triển Thủ đô tiếp tục quán triệt sâu sắc các chủ trương của Đảng và hành lang pháp lý mới. Trong đó cụ thể hóa nội dung của Luật Dân số và các văn bản liên quan. Mục tiêu cốt lõi là hiện thực hóa các chính sách một cách đồng bộ nhằm nâng cao và giữ vững mức sinh hợp lý, triển khai toàn diện các giải pháp thích ứng với tốc độ già hóa dân số nhanh chóng và không ngừng nâng cao chất lượng dân số tại địa phương.

Lãnh đạo Cục Dân số cũng đề nghị Sở Y tế Hà Nội chủ động, thường xuyên tham mưu cho Thành ủy, UBND thành phố trong việc củng cố, kiện toàn và ổn định tổ chức bộ máy làm công tác dân số phù hợp với yêu cầu nhiệm vụ của từng giai đoạn, hướng tới mục tiêu phát triển bền vững và nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân.