Đưa Luật Thủ đô đi vào cuộc sống từ những việc gần dân
Từ xử lý trật tự đô thị, cải cách thủ tục hành chính đến đổi mới phương thức quản lý ở cơ sở, nhiều xã, phường trên địa bàn Hà Nội đang chủ động cụ thể hóa những cơ chế mới của Luật Thủ đô.
Những chuyển động từ thực tiễn cho thấy, khi được trao thêm thẩm quyền, chính quyền cơ sở sẽ có thêm điều kiện giải quyết hiệu quả những vấn đề dân sinh ngay từ địa bàn.
Trao quyền cho cơ sở, tháo gỡ những "điểm nghẽn" đô thị
Những ngày gần đây, tại nhiều tuyến phố trên địa bàn phường Đống Đa, tình trạng chợ cóc lấn chiếm lòng đường, điểm trông giữ xe trái phép hay các vi phạm về trật tự đô thị được kiểm tra, xử lý thường xuyên hơn. Đằng sau những chuyển biến ấy không chỉ là quyết tâm của chính quyền địa phương mà còn là quá trình chuẩn bị để đưa các cơ chế mới của Luật Thủ đô vào thực tiễn quản lý.
Là địa bàn trung tâm của Thủ đô với diện tích khoảng 2,07km², dân số trên 81.000 người cùng hơn 4.400 doanh nghiệp và hộ kinh doanh đang hoạt động, phường Đống Đa luôn đối mặt với áp lực lớn về giao thông, hạ tầng kỹ thuật, môi trường và trật tự đô thị. Những vấn đề này đòi hỏi phương thức quản lý chủ động, linh hoạt và hiệu quả hơn.
Thực hiện chỉ đạo của Thành ủy Hà Nội về tập trung giải quyết năm "điểm nghẽn" gồm ùn tắc giao thông, trật tự đô thị, úng ngập, ô nhiễm môi trường và an toàn thực phẩm, phường Đống Đa đã xây dựng kế hoạch chuyên đề, thành lập tổ công tác, phân công rõ trách nhiệm từng đơn vị và duy trì giao ban hằng tuần để rà soát tiến độ, kịp thời tháo gỡ khó khăn trong quá trình thực hiện.
Việc triển khai Luật Thủ đô được kỳ vọng sẽ tạo thêm động lực để địa phương thực hiện hiệu quả những nhiệm vụ này thông qua các cơ chế, chính sách đặc thù dành cho Hà Nội. Điểm nổi bật của Luật là tăng cường phân cấp, phân quyền, tạo điều kiện để thành phố giao nhiều nhiệm vụ hơn cho chính quyền cơ sở. Đây được xem là nền tảng quan trọng giúp rút ngắn quy trình giải quyết công việc, nâng cao chất lượng phục vụ người dân và doanh nghiệp.
Trong lĩnh vực quản lý đô thị, Luật Thủ đô mở ra hành lang pháp lý để thành phố ban hành các cơ chế phù hợp trong quản lý, chỉnh trang và khai thác hiệu quả không gian đô thị. Thay vì xử lý vi phạm theo từng đợt cao điểm, các địa phương hướng tới quản lý thường xuyên, liên tục và bền vững.
Thực tế tại phường Đống Đa cho thấy, địa phương đã tập trung xử lý tình trạng họp chợ không đúng quy định tại khu vực chợ Cầu Mới, giải tỏa điểm trông giữ xe trái phép tại khu vực chợ Ngã Tư Sở, đồng thời duy trì kiểm tra thường xuyên nhằm hạn chế tái lấn chiếm, từng bước xây dựng nếp sống văn minh đô thị.
Bên cạnh đó, cơ chế huy động nguồn lực đầu tư phát triển hạ tầng cũng được kỳ vọng sẽ tạo điều kiện giải quyết những tồn tại kéo dài về giao thông, bãi đỗ xe và hệ thống thoát nước. Những kiến nghị của địa phương như mở rộng đường Láng, triển khai các tuyến đường theo quy hoạch H1-3 hay cải tạo các điểm ngập úng tại khu vực Hồ Đắc Di và phố Thái Hà sẽ có thêm cơ sở để thành phố nghiên cứu, bố trí nguồn lực và tổ chức thực hiện đồng bộ.
Đưa Luật Thủ đô vào từng khu dân cư
Nếu với các phường, những thay đổi được dễ dàng nhìn thấy qua công tác quản lý trật tự đô thị, thì với các xã, việc tăng cường phân cấp, phân quyền của Luật cho chính quyền cơ sở cũng sẽ giúp giải quyết nhanh chóng các vấn đề dân sinh.
Cấp xã là nơi trực tiếp giải quyết phần lớn các vấn đề dân sinh như trật tự đô thị, môi trường, hạ tầng và thủ tục hành chính. Tuy nhiên, từ thực tiễn quản lý, ông Hoàng Quốc Cường, Phó Chủ tịch UBND xã Phú Cát cho hay, trước đây nhiều nội dung vẫn phải xin ý kiến cấp trên nên quy trình xử lý còn kéo dài.
Luật Thủ đô năm 2026 đã tháo gỡ nhiều khó khăn, vướng mắc, cắt giảm các khâu trung gian và tăng cường phân cấp, phân quyền cho cơ sở. “Khi được trao thêm thẩm quyền gắn với trách nhiệm, chính quyền địa phương sẽ chủ động hơn trong giải quyết các vấn đề phát sinh, phục vụ người dân nhanh chóng, hiệu quả hơn. Thời gian tới, xã sẽ tiếp tục nâng cao năng lực đội ngũ cán bộ, công chức, tăng cường kỷ luật, kỷ cương hành chính và phát huy hiệu quả các thẩm quyền được giao”, ông Hoàng Quốc Cường cho biết.
Để Luật Thủ đô nhanh chóng đi vào cuộc sống, Đảng ủy, HĐND và UBND xã Phú Cát đã triển khai đồng bộ nhiều hoạt động tuyên truyền đến cán bộ, đảng viên và nhân dân. Bên cạnh các hội nghị phổ biến, địa phương còn đa dạng hóa hình thức truyền thông thông qua hệ thống pano, áp phích, cổng thông tin điện tử, mạng xã hội và chuyên mục phát thanh ba buổi mỗi tuần trên hệ thống truyền thanh cơ sở.
Kịp thời nắm bắt những khó khăn, vướng mắc phát sinh
Cũng như các địa phương khác trên địa bàn thành phố, phường Hồng Hà đã chủ động triển khai đồng bộ các nhiệm vụ, đẩy mạnh hoạt động tuyên truyền Luật Thủ đô năm 2026 và các nghị quyết cụ thể triển khai thi hành Luật dưới nhiều hình thức như đăng tải tin, bài trên Trang thông tin điện tử phường; tuyên truyền qua hệ thống thông tin cơ sở; lồng ghép trong các hội nghị, cuộc họp, sinh hoạt chi bộ, sinh hoạt tổ dân phố, sinh hoạt của Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội; tuyên truyền trực tiếp tại khu dân cư và thông qua các nền tảng số, mạng xã hội…
Chủ tịch UBND phường Hồng Hà Lê Hồng Thắng cho hay, việc tuyên truyền Luật Thủ đô năm 2026 được UBND phường xác định không chỉ là phổ biến các quy định mới, mà quan trọng hơn là giúp người dân hiểu rõ những cơ chế, chính sách, những điểm đột phá mà Luật mang lại, từ đó tạo sự đồng thuận trong quá trình tổ chức thực hiện.
“Những cơ chế, chính sách mới, những điểm tiến bộ, đặc thù mà Luật mang lại sẽ được nghiên cứu, vận dụng phù hợp với thực tiễn địa phương, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội và nâng cao hiệu quả quản lý ở cơ sở”, ông Lê Hồng Thắng cho biết.
Song song với tuyên truyền, phường Hồng Hà cũng chủ động theo dõi quá trình thi hành Luật, kịp thời nắm bắt những khó khăn, vướng mắc phát sinh từ thực tiễn để tổng hợp, báo cáo cơ quan có thẩm quyền xem xét, hướng dẫn tháo gỡ…
Luật Thủ đô không chỉ tạo ra khuôn khổ pháp lý mới cho sự phát triển của Hà Nội mà còn mở ra cơ hội đổi mới phương thức quản lý ngay từ cơ sở. Khi các cơ chế đặc thù được cụ thể hóa bằng những việc làm hằng ngày, từ giải quyết thủ tục hành chính, quản lý trật tự đô thị đến cải thiện môi trường sống, người dân sẽ là đối tượng trực tiếp cảm nhận được những chuyển biến tích cực. Đó cũng là thước đo rõ nhất cho hiệu quả của quá trình đưa Luật Thủ đô vào cuộc sống.