Khám phá Hồ Văn - không gian văn hóa sáng tạo, du lịch hấp dẫn của Hà Nội

Hồ Văn về đêm - trải nghiệm khác biệt

Nằm đối diện cổng chính Văn Miếu - Quốc Tử Giám, Hồ Văn đang từng bước trở thành không gian văn hóa giàu trải nghiệm, nơi những giá trị truyền thống được kết nối với đời sống đương đại thông qua nhiều hoạt động sáng tạo và gần gũi.

TS Lê Xuân Kiêu, Giám đốc Trung tâm Hoạt động văn hóa, khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám cho biết, khu vực Hồ Văn đã hoàn thiện công tác chỉnh trang, tu bổ theo hướng bảo tồn và phát huy di sản. Sau gần một năm triển khai các hoạt động, Hồ Văn được xây dựng như một tổng thể trải nghiệm gồm di sản, làng nghề, biểu diễn nghệ thuật, ẩm thực, triển lãm và hội thảo.

Với lợi thế nằm trong quần thể Di tích Quốc gia đặc biệt Văn Miếu - Quốc Tử Giám, Hồ Văn sở hữu không gian cảnh quan đẹp, giàu bản sắc và có khả năng kết nối đa dạng các hoạt động văn hóa cộng đồng. Thời gian qua, tại đây thường xuyên diễn ra các workshop làng nghề truyền thống, hoạt động trải nghiệm dành cho trẻ em và gia đình, chương trình biểu diễn nghệ thuật dân gian và đương đại, triển lãm mỹ thuật, không gian sáng tạo, giáo dục di sản cùng nhiều sự kiện văn hóa cộng đồng.

Mới đây, Trung tâm Hoạt động văn hóa, khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám đã tổ chức nhiều sự kiện văn hóa, trải nghiệm du lịch hấp dẫn cả ban ngày và ban đêm. Đến đây, du khách có cơ hội khám phá hơn 30 gian hàng được thiết kế theo kiểu truyền thống, bố trí quanh Hồ Văn, tạo thành điểm trải nghiệm văn hóa hấp dẫn.

Tại đây có hai khu trải nghiệm. Trong đó, khu trải nghiệm làng nghề và di sản quy tụ nhiều nghệ nhân, làng nghề tiêu biểu như tranh Đông Hồ, tranh sơn mài, gốm Bát Tràng, lụa tơ tằm làng Mẹo (Hưng Yên), mây tre đan Phú Vinh, nón làng Chuông, nghệ thuật giấy cuốn, thêu truyền thống Ninh Bình, dệt thổ cẩm, thư pháp Việt, rối truyền thống Tế Tiêu cùng nhiều hoạt động dân gian dành cho trẻ em.

Khu ẩm thực và đặc sản vùng miền với nhiều hương vị truyền thống như trà sen Bách Diệp Tây Hồ, trà thảo mộc dưỡng sinh, cốm Hà Nội, bún ốc, bún chả, bún riêu, bánh cuốn Nam Định, bánh xèo, bánh mì, cà phê Tây Nguyên, trà Shan tuyết và nhiều sản phẩm ẩm thực khác.

Không gian trưng bày, triển lãm cũng được đầu tư nhằm giới thiệu các tác phẩm mỹ thuật, tổ chức triển lãm, hoạt động sáng tạo và sự kiện. Nhiều cơ quan, tổ chức, đại sứ quán, trường học, doanh nghiệp cùng các họa sĩ, nhà thiết kế đã lựa chọn Hồ Văn là nơi tổ chức các sự kiện quy mô lớn.

Theo định hướng, Hồ Văn tập trung vào bốn nhóm sản phẩm chính gồm: Chương trình trải nghiệm văn hóa và làng nghề truyền thống; chương trình giáo dục di sản dành cho học sinh, sinh viên; các sự kiện văn hóa, hoạt động cộng đồng; giải pháp tổ chức sự kiện dành cho cơ quan, doanh nghiệp và tổ chức.

Điểm nhấn của không gian này không nằm ở từng gian hàng riêng lẻ mà ở khả năng kết nối các giá trị văn hóa truyền thống thành một hệ sinh thái trải nghiệm hoàn chỉnh. Dự kiến từ tháng 7-2026, Hồ Văn sẽ triển khai chuỗi hoạt động định kỳ mang chủ đề "Dạo quanh Hồ Văn – Sống cùng di sản".

Tại đây sẽ mở cửa từ 8 giờ đến 20 giờ hằng ngày và có thể kéo dài thời gian hoạt động khi Hà Nội phát triển kinh tế đêm. Vào thứ Bảy hằng tuần sẽ diễn ra các workshop và chương trình trải nghiệm văn hóa theo nhiều chủ đề khác nhau; Chủ nhật cuối cùng của mỗi tháng sẽ là sự kiện điểm nhấn quy tụ các nghệ nhân, làng nghề cùng nhiều hoạt động giao lưu và biểu diễn.

Hướng tới trở thành khu công nghiệp văn hóa của Thủ đô

Trong chương trình khảo sát, trải nghiệm các sản phẩm văn hóa dành cho đại diện doanh nghiệp lữ hành, cơ quan báo chí, trường học diễn ra vào tối 28-6, đánh giá tiềm năng du lịch văn hóa tại khu Hồ Văn, Giám đốc Điều hành Công ty Cổ phần Thương mại và Du lịch Tầm Nhìn Việt (Viet Vision Travel) Nguyễn Thu Hà cho biết, khu Hồ Văn với không gian thiên nhiên thoáng đãng, được trang trí và quy hoạch bài bản, đang mở ra không gian sáng tạo nghệ thuật mới, hấp dẫn cho Hà Nội.

"Việc kết nối giữa khu vực Nội tự, Hồ Giám và Hồ Văn đang mang đến trải nghiệm tổng thể, toàn vẹn cho toàn bộ Di tích Quốc gia đặc biệt Văn Miếu - Quốc Tử Giám. Việc đưa vào không gian trải nghiệm đậm màu sắc văn hóa Hà Nội, trong đó điểm nhấn là trải nghiệm làng nghề và trải nghiệm ẩm thực, đã mang đến sự mới mẻ cho du khách khi khám phá Văn Miếu", bà Thu Hà đánh giá.

Còn theo Giám đốc Công ty Du lịch Travelogy Vũ Văn Tuyên, những hoạt động trải nghiệm tại Hồ Văn rất phù hợp với khách quốc tế lưu trú tại Hà Nội từ 2-3 ngày, đồng thời phù hợp với du lịch học đường. Học sinh đến Văn Miếu - Quốc Tử Giám sau khi tham quan Nội tự có thể sang khu vực Hồ Văn để trải nghiệm và tìm hiểu văn hóa Việt Nam, tham gia các trò chơi dân gian, trải nghiệm làng nghề, thưởng thức ẩm thực Hà Nội. Để Hồ Văn thu hút hơn, ông Vũ Văn Tuyên cho rằng Trung tâm cần có thêm kế hoạch phân luồng khách từ khu Nội tự, tăng cường tuyên truyền, quảng bá, đồng thời thường xuyên tổ chức các chương trình hấp dẫn.

Thông tin về định hướng phát triển của Di tích Văn Miếu - Quốc Tử Giám, TS Lê Xuân Kiêu cho biết, Hồ Văn đang được định hướng trở thành trung tâm công nghiệp văn hóa mới của Hà Nội, với kỳ vọng trở thành không gian trải nghiệm văn hóa đặc sắc. Để hiện thực hóa mục tiêu này, Trung tâm xác định một trong những nhiệm vụ quan trọng là tăng cường kết nối với doanh nghiệp lữ hành nhằm đưa khách sang Hồ Văn sau khi tham quan khu Nội tự; đồng thời đẩy mạnh truyền thông để nhiều người biết đến không gian trải nghiệm này.

“Về lâu dài, Trung tâm kỳ vọng kết nối Hồ Văn với khu Nội tự và Vườn Giám để hình thành một chỉnh thể thống nhất trong tổng thể phát triển Văn Miếu - Quốc Tử Giám. Theo đó, khu Nội tự tiếp tục phát huy giá trị lịch sử, văn hóa và tâm linh; còn Hồ Văn và Vườn Giám sẽ là những không gian mở dành cho trải nghiệm, giao lưu văn hóa và tổ chức các sự kiện quy mô lớn”, ông Lê Xuân Kiêu cho biết.

Với lượng khách đến Văn Miếu - Quốc Tử Giám đạt gần 1 triệu lượt trong 6 tháng đầu năm, trong đó có khoảng 60% là khách quốc tế, việc mở rộng thêm không gian văn hóa sáng tạo Hồ Văn đang được kỳ vọng sẽ là điểm đến tiếp tục thu hút nhiều du khách hơn nữa, góp phần nâng cao sức hấp dẫn của Văn Miếu - Quốc Tử Giám nói chung và Hồ Văn nói riêng trong thời gian tới.