Sự cố tàu dầu ở Hormuz đặt thêm sức ép lên thỏa thuận Mỹ - Iran

Quân đội Mỹ đã tiến hành đợt tấn công mới nhằm vào một số mục tiêu tại Iran, sau khi một tàu chở dầu treo cờ Panama bị tấn công tại Eo biển Hormuz. Vụ việc xảy ra khoảng hai tuần sau khi Washington và Tehran đạt được thỏa thuận ngừng bắn tạm thời.

Bộ Tư lệnh Trung ương Mỹ (CENTCOM) cho biết động thái này nhằm đáp trả vụ máy bay không người lái của Iran đánh trúng tàu chở dầu khi phương tiện đi qua tuyến hàng hải chiến lược. Phía Mỹ cho rằng các sự cố gần đây làm gia tăng rủi ro đối với hoạt động vận tải thương mại tại khu vực.

Iran chưa trực tiếp bình luận về cáo buộc liên quan đến vụ tấn công tàu chở dầu. Truyền hình nhà nước Iran đưa tin có tiếng nổ tại khu vực Sirik, miền Nam nước này. Tuy nhiên, một số nguồn tin Iran cho biết cảng Sirik vẫn hoạt động bình thường và chưa ghi nhận thiệt hại lớn đối với cơ sở hạ tầng.

Sau vụ việc, Washington và Tehran tiếp tục có cách diễn giải khác nhau về việc thực thi thỏa thuận tạm thời. Mỹ cho rằng Iran chưa tuân thủ đầy đủ các cam kết liên quan đến an toàn hàng hải, trong khi Tehran khẳng định các hoạt động của nước này mang tính phòng thủ.

Cơ quan an ninh hàng hải Anh (UKMTO) cho biết tàu chở dầu bị hư hại ở phần cầu tàu, nhưng toàn bộ thủy thủ đoàn an toàn. Trung tâm Thông tin Hàng hải Liên hợp, cơ chế do liên minh các lực lượng hải quân bảo vệ hàng hải vận hành, đã nâng mức cảnh báo an ninh sau loạt sự cố gần đây.

Eo biển Hormuz tiếp tục được theo dõi sát do vai trò quan trọng đối với nguồn cung năng lượng toàn cầu. Sau nhiều tháng gián đoạn, hoạt động hàng hải tại khu vực mới bắt đầu phục hồi trong hai tuần qua, góp phần giúp giá dầu hạ nhiệt.

Một điểm còn khác biệt là cách tổ chức các tuyến hàng hải qua eo biển. Washington thúc đẩy phương án vận chuyển theo tuyến phía Nam dọc bờ biển Oman, trong khi Tehran muốn các tàu đi theo tuyến do Iran kiểm soát. Đây được xem là nội dung quan trọng trong các cuộc trao đổi về an toàn hàng hải.

Bahrain, quốc gia vùng Vịnh đặt trụ sở Hạm đội 5 của Hải quân Mỹ, lên án vụ tấn công bằng máy bay không người lái mà nước này cho là do Iran tiến hành, đồng thời kêu gọi bảo đảm an toàn cho dân thường.

Tại Lebanon, thỏa thuận an ninh do Mỹ làm trung gian giữa Israel và Lebanon cũng gặp trở ngại. Hezbollah bác bỏ thỏa thuận này, trong khi Israel cho rằng việc duy trì hiện diện tại một số khu vực ở miền Nam Lebanon là cần thiết để bảo đảm an ninh.

Iran tiếp tục nhắc tới tình hình tại Lebanon trong các trao đổi với Mỹ, cho rằng việc duy trì ngừng bắn tại đây là một phần quan trọng của khuôn khổ ổn định khu vực.

Tổng hợp