Đẩy nhanh chuẩn hóa dữ liệu đất đai: Nền tảng khơi thông nguồn lực Thủ đô

Đây là yêu cầu chuẩn hóa cấp bách nhằm hiện đại hóa công tác quản lý, rút ngắn thời gian giải quyết thủ tục hành chính, đồng thời là cơ sở cốt lõi để Hà Nội rà soát, khai thác hiệu quả các quỹ đất chiến lược, tạo nguồn lực tài chính bền vững cho tương lai.

Quyết liệt mục tiêu "đúng - đủ - sạch - sống"

Theo thống kê của Sở Nông nghiệp và Môi trường, hiện toàn thành phố có tổng số 4,2 triệu thửa đất. Cơ sở dữ liệu đất đai đang được tập trung xây dựng nhằm kết nối chặt chẽ ba khối thông tin gồm dữ liệu không gian, thuộc tính và hồ sơ quét.

Theo kết quả tính đến ngày 1/4/2026, phần dữ liệu bảo đảm tiêu chí "đúng - đủ - sạch - sống" đã kết nối thành công cả ba khối thông tin đạt 43% trên tổng số thửa đất, chủ yếu là đất ở và đã ghi nhận tăng 4% so với tuần trước đó. Hệ thống đang vận hành ổn định trên nền tảng phần mềm ViLIS 2024 do Bộ Nông nghiệp và Môi trường và Sở nâng cấp, đặt hạ tầng tại Văn phòng Đăng ký đất đai Hà Nội. Số liệu sạch này bước đầu đã được kết nối, chia sẻ với Trung tâm phục vụ hành chính công, Trung tâm Dữ liệu dùng chung của thành phố và cơ quan thuế. Thống kê đến ngày 18/3/2026, số tiền thu vào ngân sách qua cổng dịch vụ công quốc gia đã đạt trên 2,817 tỷ đồng từ thuế thu nhập cá nhân và lệ phí trước bạ.

Mặc dù vậy, khối lượng công việc cho chặng đường nước rút còn rất lớn khi có 37% số thửa đất mới chỉ có dữ liệu không gian, bao gồm 12% đất ở cùng 25% đất nông nghiệp và đất khác, đang được tiếp tục kiểm tra, biên tập để tích hợp thuộc tính. Bên cạnh đó, vẫn còn 20% số thửa đất chưa có dữ liệu không gian, thuộc tính và hồ sơ quét, chủ yếu tập trung ở nhóm đất nông nghiệp sau dồn điền đổi thửa.

Để hoàn thành toàn diện trước ngày 30/6/2026, Sở Nông nghiệp và Môi trường đang tập trung quyết liệt thực hiện nhiệm vụ theo từng tuần, từng tháng. Với phương châm dữ liệu hoàn thiện đến đâu sẽ lập tức được đưa vào vận hành đến đó, nguồn thông tin chuẩn hóa này sẽ được khai thác và chia sẻ rộng rãi đến các sở, ngành, địa phương nhằm cắt giảm thủ tục hành chính và thúc đẩy mạnh mẽ kinh tế số.

Tạo cơ sở quản lý và khai thác hiệu quả nguồn lực từ các quỹ đất

Theo các chuyên gia, việc chuẩn hóa dữ liệu là cơ sở vững chắc để thành phố xác định chính xác nhu cầu sử dụng đất giai đoạn 2026-2030 phục vụ cho 9 nhiệm vụ chiến lược, tiêu biểu như các dự án BT, tái thiết đô thị, phát triển mô hình giao thông công cộng TOD, xây dựng các khu công nghiệp, cụm công nghiệp, khu công nghệ cao, và phát triển cây xanh theo mục tiêu “rừng trong phố, phố trong rừng” phù hợp với Quy hoạch Thủ đô 100 năm.

Trên cơ sở hiện trạng và định hướng quy hoạch, thành phố đã xây dựng phương án khai thác sáu quỹ đất với tổng diện tích 19.325ha, ước tính nguồn thu khoảng 1,5 triệu tỷ đồng. Các quỹ đất chiến lược này bao gồm quỹ đất đã xác định được ranh giới như đất đối ứng Dự án BT, phụ cận đường Vành đai, dự án thí điểm theo Nghị quyết 171 với khoảng 7.532,5ha; quỹ đất đấu giá khoảng 664ha; quỹ đất đấu thầu khoảng 2.977ha; quỹ đất di dời các cơ sở sản xuất không phù hợp quy hoạch khoảng 197ha; quỹ đất từ các Dự án ngoài ngân sách chậm triển khai khoảng 7.013ha; quỹ đất từ việc cho thuê ngắn hạn khoảng 942ha.

Ngoài ra, dự kiến bổ sung nguồn lực rất lớn từ quỹ đất chuyển mục đích sử dụng từ đất vườn ao liền kề sang đất ở khoảng 3.000ha, tương ứng nguồn thu khoảng 450 nghìn tỷ đồng.

Trong giai đoạn từ năm 2026 đến năm 2030, Hà Nội dự kiến đưa vào khai thác khoảng 15.000ha từ các quỹ đất đã xác định ranh giới, đấu giá, đấu thầu, dự án chậm triển khai với nguồn thu ước khoảng 800 nghìn tỷ đồng; đồng thời, dự kiến khai thác khoảng 1.200ha đất vườn ao liền kề chuyển mục đích sang đất ở để mang lại nguồn thu ước khoảng 200 nghìn tỷ đồng.

Riêng trong năm 2026, kế hoạch thu từ đất dự kiến đạt tới 150 nghìn tỷ đồng, vượt cao so với chỉ tiêu thành phố giao ban đầu là 98 nghìn tỷ đồng. Tầm nhìn dài hạn giai đoạn 2030-2045 và những năm tiếp theo, Hà Nội sẽ tiếp tục khai thác 39.305ha đất xác định theo quy hoạch dựa trên các nguyên tắc bất di bất dịch là tuân thủ pháp luật, tiết kiệm, hiệu quả, bảo vệ môi trường và luôn dự trữ quỹ đất có giá trị gia tăng lớn cho tương lai.